• С.БУЛГАНТАМИР: “Эрдэнэт үйлдвэр” Волейболын дээд лигийг өндөр хэмжээнд зохион байгуулж буйд тамирчид талархалтай хандаж байна

        Монголын волейболын холбооны дээд лигийн аварга шалгаруулах тэмцээн медалийн төлөөх өрсөлдөөнөөр нийслэл Улаанбаатар хотноо үргэлжилж байна. Медалийн төлөөх цуврал тоглолтуудын үеэр “Энагурэ” клубын 3 дахь үеийн  тамирчид багтаа 3 дахь аварга цолыг авчирлаа. Шигшээ цувралд 3 дарааллан хожиж лигийн аваргаар шалгарч, алтан медалийн болзол хангалаа. Энэ үеэр “Энагурэ” багийн ахлагч, спортын мастер С.Булгантамиртай цөөн хором ярилцлаа.        -Дээд лигийн аварга болсонд баяр хүргэе! Тэмцээний талаар сэтгэгдлээсээ хуваалцаач?       -Миний хувьд энэ спортоор хичээллээд 7 жил болж байна. Монголын волейболын дээд лигийн хувьд  маш өндөр зохион байгуулалттай болж байгаад талархалтай байна. Эрдэнэт хотруу яваад 3 тойргийн турш  тойргийн нийлбэр дүнгээ гаргасан. Тоглолт бүр хариуцлагатай байлаа.      -Хобби эйс багтай алтын төлөө учраа таарч амжилттай тоглож алтан медалийн эзэд болж байна.Танай багийн давуу тал, тоглолтын тактик юу байсан бэ?     -Ер нь өрсөлдөгч багийн хувьд насны хувьд, довтдогчид, онооны хувьд  тэнцүүхэн байлаа. Манай багийн давуу тал бол хаалт сайн байсан гэж хэлж болно.     -“Энагурэ” багийн онцлог юу вэ? Багийн гишүүдийнхээ тухай яриач?     -Манай багийн онцлог гэвэл тамирчдын хувьд нас бага залуу. Тэгэхээр энэ баг бүрэлдэхүүнээрээ  олон жил гар нийлж тоглох боломжтой гэж харж байна. Энэ бол бидний давуу тал.     -Дээд лигийн хувьд олон жил тасарсан тэмцээнийг сэргээж зохион байгуулж байгаа гэдгээрээ үзэгч, сонирхогчдод өндөр хүлээлт үүссэн байна. Бусад тэмцээнээс ялгарах онцлогийг тамирчид  та бүхэн хэрхэн дүгнэж байна?     -Тамирчид их өндөр сэтгэгдэлтэй байгаа. Ялангуяа Эрдэнэт хотод очиж тоглоход эхнээсээ дуусах хүртэлх бүх үйл ажиллагааг маш өндөр түвшинд зохион байгуулсан. Азийн наадам, олон улсын тэмцээнд ирсэн юм шиг сэтгэгдэл төрж байлаа. Эрдэнэтийн багийн хувьд “Хобби эйс” багтай хүч тэнцүү 5 ээлжийн тоглолтыг сонирхуулсан нь үзэгчдэд  таалагдсан гэдэгт итгэлтэй байна. Энэ дашрамд Эрдэнэт үйлдвэрийн хамт олон, Эрдэнэтчүүддээ талархлаа илэрхийлье!     -Бусад баг тамирчиддаа хандаж юу гэж хэлэх вэ?    -2019 оны волейболын дээд лиг маш сайхан зохион байгуулагдаж байна.Нийт үзэгчид, зохион байгуулагчиддаа баярлалааа.                         Э.Мөнх-Уянга Фото. Б.Баттөгс     Дэлгэрэнгүй...
  • Эрдэнэт үйлдвэртээ баярлалаа #2

      Аж ахуй, үйлчилгээний цехийн Хими цэвэрлэгээний машинист Ц.ГЭРЭЛМАА “Энэ уулын буянд бид сайн сайхан амьдарч, хойч ирээдүйнхээ төлөө хөдөлмөрлөж, өөрсдийн аз жаргал, ирээдүйг бүтээж яваа шүү” гэж өглөө бүр Эрдэнэт уулаа сэтгэлдээ бодож сэрдэг дээ. Үйлдвэрээрээ бахархаж байна. Хүн ер нь сэтгэлийн үгээ хэлэх боломж тэр бүр гардаггүй бололтой. Эрдэнэт үйлдвэрийг бүтээн цогцлооход гар бие оролцсон үе үеийн уурхайчиддаа талархаж явдгаа энэ дашрамд илэрхийлье. Би Эрдэнэт үйлдвэрт 33 жил ажиллахдаа 17 жилийг нь энэ хамт олонтойгоо үдэж байна. Ээж шиг, эгч шиг нь байж, найз нөхөд болж ээнэгшин дассан хамт олондоо хайртай. Та бүхнийхээ хүчинд өдий зэрэгтэй яваа юм шүү. Тэтгэврийн нас ойртох тусам сэтгэлд нэг зүйл тороод ч байх шиг. Хамт олноо их санах байх. Эрдэнэтийн уурхайчдын сүлд дуу “Уурхайчин би”-г амандаа аялж, автобусны цуваагаа хараад огшиж суудаг би жирийн л нэг уурхайчин. Үйлдвэрийнхээ удирдлагууд, нийт уурхайчиддаа, тэдний үр хүүхэд, ач зээ нар, гэр бүлд сайн сайхныг хүсье.   Засвар механикийн заводын Уул уурхайн хүнд механизм, тоног төхөөрөмжийн засварчин С.БАТЗОРИГ Монгол улсдаа төдийгүй дэлхийд үнэлэгдсэн, ТОП 10 үйлдвэрийн нэг болох уулын баяжуулах Эрдэнэт үйлдвэрт 15 дахь жилдээ ажиллаж байгаадаа баяртай байна. Үйлдвэрийн газраас тоног төхөөрөмжийн шинэчлэл хийж, орчин үеийн уул уурхайн хөгжилтэй хөл нийлүүлэхийн зэрэгцээ ажилчдаа мэргэжлийн талбар дээр мэргэших, хөгжихөд ихээхэн анхаарч байгаа нь сайшаалтай юм. Би мэргэжлийнхээ дагуу ур чадвараа нэмэгдүүлэн, цаашдаа улам хичээж ажиллах болно. Хамт олондоо халуун баяр хүргэе.   Тээвэр ложистикийн төвийн Бүтээмж, инновацын мэргэжилтэн З.БАТЦЭНГЭЛ 1978 онд илгээлтээр Эрдэнэт хотод ирэх шийдвэр гаргасан аав, ээждээ маш их баярлалаа. Өнөөдөр би аав, ээжийнхээ үргэлжлэл болж, хүүтэйгээ мөр зэрэгцэн үйлдвэртээ ажиллаж байна. Бид удам дамжсан уурхайчид. Тийм ч учраас үйлдвэртээ маш их хайртай. Аав ээж минь, “Бор ууландаа залбирч яваарай” гэж захидаг. Бор ууландаа, Эрдэнэт үйлдвэртээ маш их баярлалаа.   Дулааны цахилгаан станцын Лабораторийн эрхлэгч Д.ТӨГСБАЯР Би Эрдэнэт үйлдвэрт 19 жил ажиллахдаа өдий дайны ажилтай, мэдлэг мэргэжилтэй болсондоо баярлаж явдаг. Хүн бүр үйлдвэрийнхээ хөгжилд хувь нэмэр оруулах ёстой гэж би хувьдаа боддог. Миний чадах зүйл бол эргэн тойрондоо зөв хандлага түгээх юм. Ер нь зөв хандлагатай, эргэн тойрны уур амьсгал эерэг байвал бүх ажил бүтэмжтэй байна гэдэгт итгэдэг. Та бүхэндээ үйлдвэрийнхээ ойн мэндийг хүргэж, бүгдээрээ эерэг хандлага түгээе гэж уриалмаар байна. И.Чинтогтох Фото: Б.Баттөгс   Дэлгэрэнгүй...
  • Монголын волейболын холбооны дээд лигийн аварга шалгаруулах тэмцээнд “Дархан сеть” эмэгтэй баг хүрэл медалийн болзол хангалаа

         Монголын волейболын холбооноос анхдугаар лигийн тэмцээнийг 1995 онд зохион байгуулж эхэлсэн түүхтэй. Харин эмэгтэйчүүдийн лигийг 1997 оноос эхлүүлэн зохион байгуулж эхэлжээ. Ийнхүү 2011 он хүртэл 17 удаа лиг зохион байгуулаад найман жил завсардсан юм. Тэр хугацаанд МВХ-ны цомын аварга шалгаруулах тэмцээн нь лигийг орлож байжээ. Энэ жил Волейболын холбооны удирдах зөвлөлийн бүрэлдэхүүн өөрчлөгдсөнтэй холбогдуулан дээд лигийн тоглолтыг сэргээн зохион байгуулж “Эрдэнэт үйлдвэр” ТӨҮГ хамтран зохион байгуулах болсон. Дээд лигт эрэгтэй долоо, эмэгтэй найман баг өрсөлдөж, эмэгтэй багаас “Уурхайчин” багт ОХУ-ын нэг тоглогч ирсэн бол эрэгтэй бүх багт гаднаас тоглогч ирсэн. Лигийн тэмцээнд багууд гурван тойрог өрсөлдөж, нийт 108 тоглолтын дараа медалийн төлөө өрсөлдөх багууд тодроод байна. Медалийн эздийг цуврал тоглолтоос тодруулах бөгөөд түрүүлж гурав хожсон нь ялна. Шигшээ тоглолтууд энэ сарын 8-ныг хүртэл үргэлжлэх бөгөөд “MNB Sport” суваг шууд дамжуулан үзүүлж байна. Монголын волейболын холбооны үндэсний дээд лигийн аварга шалгаруулах тэмцээнд эрэгтэй 82, эмэгтэй 74 нийт 156 тамирчин хурд хүчээ сорьсноос 70 гаруй хувь нь анх удаа лигт тоглож байна. Ихэнх тамирчны анхны лиг учраас нас, туршлага ойролцоо, өрсөлдөөн тэнцүү байгаа нь тэмцээнийг сонирхолтой болгож байна. Волейболын лигийн нэг онцлог нь “Play-Off” буюу хасагдах шатны тоглолт гэж байдаггүй. Шууд медалийн төлөөх тоглолтуудаар үргэлжилдэг. Өнөөдрийн эхний тоглолт “Дархан сеть”, “Тэнүүн-Огоо” багийн ширүүн өрсөлдөөнөөр эхэлж 3:2-ийн харьцаатайгаар “Дархан сеть” багийн эмэгтэй тамирчид  хүрэл медалийн болзол хангалаа.                        Э.Мөнх-Уянга Фото: Б.Баттөгс   Дэлгэрэнгүй...
  • Төрийн албан хаагчид тангараг өргөлөө

       Монгол Улсын төрийн жинхэнэ албан хаагчид өнөөдөр Орхон аймгийн ЗДТГ-т тангараг өргөв. “Эрдэнэт хотын өдөр” болон “Анхдагч, илгээлтийн эздийн өдөр”-ийг тохиолдуулан Төрийн албаны Орхон аймаг дахь салбар зөвлөл тус үйл ажиллагааг зохион байгууллаа. Орхон аймгийн ИТХ-ын ажлын алба, Хүнс, хөдөө аж ахуйн газар, Татварын хэлтэс, Хөдөлмөр, халамж үйлчилгээний газар, Жаргалант сумын ЗДТГ-ын 13 албан хаагч ёслолд оролцон төрийн жинхэнэ албан хаагчийн тангараг өргөлөө. Орхон аймаг, Эрдэнэт хотын 100 гаруй мянган хүн амд үйлчлэх төрийн захиргааны алба тэднээр бүл нэмж, 400 орчим болж байна.     У.Цэрэнбат           Дэлгэрэнгүй...
  • Өглөөний сэргээш: Ганболдын БОЛДХУЯГ

    Төгссөн сургууль: Ш.Отгонбилэгийн нэрэмжит Технологийн сургуулийг 2005-2006 онд Түгээмэл баяжуулагч мэргэжлээр төгссөн.   Мэргэжил: Тээрмийн машинч   Ажилласан туршлага: 2007 оны 6 дугаар сараас Эрдэнэт үйлдвэрийн Баяжуулах үйлдвэрт баяжуулагч, 2007 оны 10 дугаар сараас одоог хүртэл тээрмийн машинч   Мэргэжил дээшлүүлсэн байдал: 2014-2016 онд “Газарчин” дээд сургуульд Уул уурхайн баяжуулалтын технологич мэргэжлээр суралцсан.   Чин хүсэл: Аливаа ажлыг хийж байгаа хүнд туршлага чухал бөгөөд тэрхүү туршлагыг ажлаасаа олж авсан Г.Болдхуяг үйлдвэрийн өнөөгийн нөөц бололцоонд тулгуурлан хүдэр боловсруулалтыг нэмэгдүүлж, зардал бууруулахын төлөө хүчин чармайлт гарган ажиллаж буй Эрдэнэт үйлдвэрийн манлайлагчдын төлөөлөл билээ. Тэрээр үйлдвэрлэлийн бүтээмжийг дээшлүүлэхэд өөрийн оюун ухаан, хүч чадлаа бүрэн дүүрэн дайчилж, эргээд харахад бүтээсэн зүйлтэй байхыг эрмэлзэн, чин сэтгэлдээ итгэлийн оч бадраан яваа шинийг сэтгэгч залуусын нэг.     -Та өглөөг хэрхэн эхлүүлдэг вэ? Өдөр бүр хэвшил болсон дадал бий юу? -Өглөө бүр аль болох эрт сэрж, орой эрт унтахыг хичээдэг. “Хүн үхэхдээ мөнх унтахаас хойш оршин байх цаг хугацаандаа бага унтаж бай” хэмээсэн Солонгосын нэгэн удирдагчийн үг бий. Хоногийн 24 цагт 6-7 цаг унтах нь хангалттай гэж боддог. Харин ажилдаа гарахаас өмнө өглөөний цайгаа ууж хэвшсэн.    -Таны амьдралын сэргээш юу вэ? -Намайг урам зориг, эрч хүчээр тэтгэдэг эхний зүйл нь миний гэр бүл гэж хэлмээр байна. Эхнэртэйгээ арваад жилийн өмнө гэр бүл болж, хоёр хөөрхөн хүүтэй болсон. Тэд бол миний амьдралын хамгийн том хөрөнгө. Харин хоёр дахь сэргээшийг ажлын хамт олноо гэж боддог. Өчигдрөөс өнөөдөрт хүрэх замд тэд хамгийн их түшиг тулгуур болж, хийж бүтээх урам өгсөөр ирсэн.   -Таны эзэмшсэн ажил, мэргэжлийн онцлог юу вэ? -Манай хэсгийнхэн их онцлог ажилтай. Баяжуулах үйлдвэрийн Бутлан тээвэрлэх хэсгээс ирж байгаа хүдрийг нунтаглаж, баяжуулаад зэс, молибденыг ялган, Шүүн хатаах хэсэг рүү дамжуулдаг. Энэ утгаараа хамгийн гол хэсэг ч гэж нэрлэж болох юм. Миний хариуцсан ажлын хувьд ашигтай эрдсийг хоосон чулуулгаас бүрэн салгаж, нунтаглаж өгөх үүрэгтэй. Манай хэсэгт нэгдүгээр шатны 9, хоёрдугаар шатны 13 тээрэм ажиллаж, хүдрийг хоёр дамжлагаар нунтагладаг. Ингэхдээ нэг тээрмийн хүдрийн дундаж ачаалал 289 тонн/цаг гэж бодвол 9 тээрэм цагт 2500-2700 тонн хүдэр нунтагладаг гэсэн үг юм. Баяжуулалтад бэлтгэх энэхүү үйл явц нь нийт зардлын 80 орчим хувийг эзэлдэг тул бидний ажил маш өндөр хариуцлагатай. Тээрмийн машинч мэргэжлийн эзэд нь зөвхөн эрчүүд байдаг учраас эзэмшсэн ажил мэргэжлээрээ үнэхээр их бахархдаг. Бэрхшээл олон гардаг ч, багаараа ажилласан цагт тэр бүхний ард төвөггүй гарч чадах итгэл сэтгэл бидэнд бий.    -Ажлаа илүү сайн хийхийн тулд та өөртөө ямар зорилго тавьж, хувь хүнийхээ хөгжилд анхаарч байна вэ? -Аливаа ажлыг хийхэд тухайн хүний сэтгэл, ажилдаа хандах хандлага маш чухал байдгийг өнгөрсөн хугацаанд ойлгосон. Саяхан Монгол Улсын Ерөнхий Сайдын ивээл дор 1000 инженерийн чуулга уулзалт зохион байгуулж, аж үйлдвэрийн салбарын дөрөвдүгээр хувьсал болох дижитал шилжилтийн талаар ярилцлаа. Миний бие тус хуралд Эрдэнэт үйлдвэрийн инженерүүдтэй мөр зэрэгцэн оролцсон. Үйлдвэр маань зогсолтгүй ажилласаар 41 жилийг үдэж байна. Нэгэн үеийн ахмадууд халаагаа өгч, залуучууд уул уурхайн салбарт хүч түрэн орж ирлээ. Техник технологийн эринд амьдарч байгаа бидэнд цаг үеэсээ  хоцрох эрх байхгүй, харин ч шинэлэг зүйлсээс суралцаж, Эрдэнэт үйлдвэрт ололттой бүхнийг нэвтрүүлэх нь чухал гэж ойлгож байна. Хэлний боловсролоо дээшлүүлж, өөрийн хувь нэмрийг оруулах болно.    -Таны амьдралдаа авч байсан хамгийн сайн зөвлөгөө? -Миний аав ахмад уурхайчин хүн бий. Одоо гавьяаны амралтандаа энх тунх жаргаж, залгамж халааг нь хоёр хүү нь авсан юм. Миний дүү Баяжуулах үйлдвэрийн Өөрөө нунтаглах хэсэгт ажилладаг. Аав биднийг бага байхаас “Ямар ч ажлыг голж болохгүй” гэж сургадаг байж билээ. Би алдарт зохиолч Шекспирийн “Өөрийнхөөрөө байх, итгэсэн хүндээ үнэнчээр зүтгэх, шударга хүнийг хайрлах, ухаантай бага ярьдаг хүнээс суралцах, нийтийн санаа бодолтой зохицох, ямар ч аргагүй болсон нөхцөлд сэлэм зөрүүлэх” гэсэн үгсийг хэлэх дуртай.    -Эрдэнэт үйлдвэрийн үнэ цэнийг та хэрхэн ойлгодог вэ? Түүхэн ойд зориулсан таны сэтгэлийн үг?  -Эрдэнэт үйлдвэрийг дагаж Эрдэнэт хот бий болсон. Жилээс жилд барилга байгууламж нэмэгдэж, хүн амын тоо өссөөр байна. Эрдэнэтийн Овооны ордын батлагдсан нөөцөөр 60 жил ажиллах боломжтой хэдий ч байгалийн баялаг гэдэг зүйл хэзээ нэгэн цагт шавхагддаг нь маргаангүй юм. Тиймээс ирэх 60 жилд Эрдэнэт үйлдвэрийг дагасан олон үйлдвэр бүтээн цогцлоох хэрэгтэй гэж бодож байна. Бид цаашид зэс, молибденыг эцсийн бүтээгдэхүүн болгон хэрэглэгчийн гарт хүргэх бодлого баримтлах хэрэгтэй байх. 41 жилийн тэртээ байгуулагдсан уулын баяжуулах Эрдэнэт үйлдвэрээр овоглосон мянга мянган уурхайчиддаа баярын мэнд дэвшүүлье. Бид цаг хугацаа, цадиг түүхийн үргэлжлэл болон ажиллаж, баялаг бүтээгчдийнхээ суу алдрыг өндөрт өргөж явах болно.   Дэлгэрэнгүй...
  • Эрдэнэт үйлдвэртээ баярлалаа #1

        Тээвэр ложистикийн төвийн 6 дугаар агуулахын нярав М.ЭРДЭНЭБАЯР: Би Эрдэнэт хотын унаган иргэн гэдгээрээ бахархдаг. Энэ хотдоо төрж өссөн. Уурхайчин ах дүү нар олонтой болохоор ч тэр үү, багаасаа уурхайд ажиллана гэж мөрөөддөг байлаа. Мөрөөдлөө биелүүлэхийн тулд ШУТИС-ийн Уул уурхайн удирдлага, менежментийн ангийг 2008 онд төгсөж, 2012 оноос Эрдэнэт үйлдвэрт ажилд орсон. Эрдэнэт хүслийг минь биелүүлсэн өгөөжтэй уурхай.   Засвар угсралтын цехийн душны үйлчлэгч Т.ЭРДЭНЭЧИМЭГ: Би Эрдэнэт үйлдвэрт 23 дахь жилдээ ажиллаж байна. Хүн бүрт хайрлан дээдэлдэг үнэт зүйл гэж бий. Миний хувьд дэлхийд данстай Эрдэнэт үйлдвэрт ажиллаж байгаадаа баярлаж, бахархаж явдаг. Үйлдвэрийнхээ түүхэн өдрийг тохиолдуулан нийт уурхайчид, Засвар угсралтын цехийн хамт олондоо чин сэтгэлийн мэндчилгээ дэвшүүлж, та нартаа эрүүл энх, ажил хөдөлмөрийн өндөр бүтээмжийг хүсэн ерөөе.   ХАБЭА-н хэлтсийн дарга Д.ЦАГААН-ЭРДЭНЭ: Төрөлх хот минь Эрдэнэт, төрөлх үйлдвэр минь Эрдэнэт. Энэ онд 41 жилийн ойгоо тэмдэглэж байгаа хот, үйлдвэртээ хүч хөдөлмөрөө зориулан өнөөдрийг хүрсэндээ баярлаж, талархаж байна. Эрийн цээнд хүрсэн Эрдэнэт үйлдвэрийнхээ хөдөлмөрч, бүтээлч хамт олонд эрүүл энх,саруул сайхныг хүсье. Энэ хотод ажиллаж, амьдрах нь нэр төрийн хэрэг гэж би хувьдаа боддог. Энэ сайхан үйлдвэрт ажилладаг бид хамгийн азтай хүмүүс.   ХМТАЦ-ийн Уул тээврийн ажлын хэсгийн программын инженер Ц.ТУНГАЛАГ: Бүтээлч хамт олондоо баярын мэнд дэвшүүлж, аз жаргал, эрүүл энх, сайн сайхан бүхнийг хүсэн ерөөе. Миний хувьд ил уурхайн карьераас Баяжуулах үйлдвэрт хүдэр өгөх хүртэл үйл явцыг хянаж, системийн программ хангамжийг хариуцан ажиллаж байна. Мэргэжлийнхээ чиглэлээр цаашид Баяжуулах үйлдвэрээс явагддаг үйл явцыг нарийвчлан судалж, нэгдсэн систем бий болгохыг хүсдэг. И.Чинтогтох Фото: Б.Баттөгс Дэлгэрэнгүй...
  • Дэлхийд танигдсан оргил

    Их спортыг дэмжигч Эрдэнэт үйлдвэр       Энгүй уудам ертөнцийн хязгааргүй их зайд  хүмүүн заяаг олж мэндлэн хөрс дэлхийд мөрөө үлдээх хувьтай хүний амьдралын  үүх түүх юутай сонин агаад гайхан бишрэм. Ачтай аавын гэрт эрхэлж өссөн танхилхан охин ард олныхоо хайр хүндлэлийг хүлээсэн алдар цуутай тамирчин болох ерөөл тавилангийн эзэн бол Цээ-Оригийн  Шоовдор. Монголын волейболчид түүнийг андахгүй.     Хүмүүний  бие махбод, бодгалиараа хийж  болох  бүх чадвар, хурд хүч, мэдрэмжийн бахдам сайхныг чухам спорт л мэдрүүлдэг. Тийм л баяр бахдал дүүрэн уран тоглолтуудаар Монголын волейболын спортод өөрийн нэрээ тодоор сийлсэн хүн бол Шоогоо багш. XX зууны спорт сонирхогчид, үзэгчдийн хувьд тэр жинхэнэ од байсан юм. Волейболоор сонирхон хичээллэгч хүүхэд залуусын өдрийн бодол шөнийн зүүд болж байсан үлгэр дуурайлал нь тэр байлаа.  Тэр одоо ч  домог хэвээр. Тэртээ 1950-аад оны дунд үед Эрхүүд сурч байсан оюутнууд хоёр бөмбөг, нэг тор авч ирж, эх орондоо волейбол хэмээх гайхамшигт спортын эхлэлийг тавьсан гэдэг. Тамирчдын бие бялдрыг өсгөлүүн, өлчир чийрэг болгоод зогсохгүй хурд, хүч, авхаалж самбааг жинхэнэ утгаар сорьдог спортын энэ төрөл хувь хүнийг төлөвшүүлдэг гайхалтай спорт. Тэр дундаа бусдыг хүндэтгэн, өөрийгөө ялах ухаанд сургаж,  багаар ажиллах чадварыг  бүрэн утгаар хөгжүүлдэг нь волейболын спортын  бас нэгэн гайхамшиг.      Монгол Улсын гавьяат тамирчин Ц.Шоовдор волейболын үндэсний шигшээ багийн бүрэлдэхүүнд  1958 оноос эхлэн тоглож олон улсын тэмцээнд 21 жил тасралтгүй оролцжээ. Тvvний нэрэмжит волейболын өсвөр үеийн  улсын аварга шалгаруулах тэмцээн олон жил тасралтгүй зохион байгуулж  олон ч аймгийн төвд үзэгчдийн уухай хадааж байсан юм.  Шоогоогийн багийн найз анх санаачлан төрсөн нутаг Өвөрхангай аймагтаа 1990 онд нэрэмжит тэмцээнийг зохион байгуулж байсан түүхтэй.  Ийнхүү волейболын спортод дурлан тэмүүлэх хүүхэд залуусыг хөгжих боломжийг олгож долоон жил тасралтгүй зохион байгуулсан байна.  Дундговь, Баянхонгор, Хэнтий аймгуудад буухиалсан тэмцээнийг тамирчид, дасгалжуулагчид одоо ч дурсан ярьдаг.  Гавьяатын гараар дамжсан 200 гаруй спортын мастер бий. Тэдний 30 гаруй нь олон улсын хэмжээний мастерууд. Спортын зэрэгтэй тамирчид бол хэдэн зуугаар тоологдоно.  “Их спорт хэзээ ч хүнийг ганцаардуулдаггүй юм” хэмээн ярьдаг тэрээр өдгөө шавийнхаа шавь, бас түүний шавьд ч мэдсэн сурснаа харамгүй түгээж буй буянтай багш дасгалжуулагч билээ.   Монгол Улсын гавьяат тамирчин, Олон улсын хэмжээний мастер, Хөдөө аж ахуйн Их сургуулийн  дэд профессор Ц. Шоовдор   гуай 3 дахь үеийн шавь нараараа хүрээлүүлсэн азтан. Урлаг, спортын аль ч төрөл хэлбэрт шавийнхаа шавь, түүний шавьд зааж сургах нь ховор тохиолдол.  Хагас зууны турш спортын талбайд илүүрхсэн түүнийг харахдаа тухайн үеийн спортын гадаад мэргэжилтнүүд “Танай баг зургаан Шоовдортой бол аль ч улсын багийг урдаа гаргахгүй дээ” хэмээн шагшиж байсан гэдэг. Тийм ч болохоор Монголын волейболыг Шоовдоргүйгээр ойлгож үл болно.      Өдгөө 80 насыг шүргэж байгаа Шоогоо МУИС-ийг 1969 онд улаан дипломтой төгсөж, сургуульдаа урилгаар багшилж байлаа. Түүний дараа 1973-2014 он хүртэл ХААИС-д нийгмийн ухааны багшаар ажиллаж, үндсэн ажлын цагаа дуусахаар үргэлжлүүлээд секц хичээллүүлж байж. Үүрийн гэгээнээс үдшийн бүрий хүртэл хичээн зүтгэж, үнэн цагаан сэтгэлээр үргэлж тууштай ажиллаж хөдөлмөрлөсөн хичээнгүй монгол бүсгүй. Түүний спортын амжилтыг үнэлж 1971 онд Монгол Улсын Гавьяат тамирчин хэмээх алдар цолыг хүртээжээ.      Тэр дэлхийд хүлээн зөвшөөрөгдсөн дээлтэй монгол бахархалт охидын нэг. Шоогоо бол дүүлэн нисэх мэт уран, хадаас хатгах мэт хурд хүчтэй тэгш тоглолттой тамирчин. Спортын амжилт гэдэг зөвхөн бие бялдрын  хүч нөөцөөс бус оюуны бяд чадлаас ихээхэн шалтгаалдаг гэдгийг мэдэрдэг. Тийм ч учраас математикийн гүнзгий ангийг сонгон авч волейболын  спортын шинэ залуу тамирчдыг бэлтгэж байсан алсын хараатай удирдагч билээ. Түүний хурд, үсрэлт тухайн үеийн тамирчдаас хол илүү байсан учраас эрэгтэйчүүдийн тоглодог өндөр сеткэнд тоглодог байсныг тухайн үеийн тамирчид дасгалжуулагчид хэлдэг. Ердөө 2-3-хан хормын дотор хаана яаж, хэр хүчтэй, эсвэл эргэлттэй бөмбөгөөр  довтлохыг, эргээд хэрхэн хамгаалахыг  давхар тооцдог учраас сэтгэлгээний хурдыг асар их шаарддаг спорт бол яах аргагүй волейбол. Энэ л спортын нөлөөгөөр эрүүл чийрэг бие бялдартай, ажиллаж хөдөлмөрлөх их эрч хүчтэй байдаг гэдгийг волейболынхон хэлдэг. Тэдний амьдрал ч үүнийг нотолдог.      Улсын шигшээ багийн үндсэн тоглогчоос гадна багийн ахлагч,  дасгалжуулагчаар тасралтгүй олон жил ажилласан тэрээр  Улсын аварга шалгаруулах тэмцээн, Монголын бүх ард түмний спартакиад, олон улсын болон  дэлхийн оюутны Универсад, дэлхийн аварга, Ази тивийн  аварга шалгаруулах тэмцээнд багаа удирдан амжилттай тоглож байлаа. Тэр тэмцээнүүдэд шилдэг тоглогчоор олон удаа шалгарч, энгэр хоосон буцаж байсан түүх үгүй ч гэхэд болно. Ахиц амжилтын түүх бүрийг өгүүлнэ гэвэл хэдэн арван хуудсаар хэмжигдэх нь лавтай.     Тэрээр Биеийн тамир спорт, Хөдөө аж ахуй, Ардын боловсролын тэргүүний ажилтан. Шоогоо гавьяат Монгол Улсад волейболын спорт үүсэж хөгжсөний 80, Монголын волейболын холбоо байгуулагдсаны 50 жилийн ойд зориулж  “Миний амьдралын хагас зуун жил” хэмээх дурсамж  номоо хэвлүүлжээ.  Аав ээжийнхээ гэрт ихэр юм шиг ижилдэн өссөн хоёр охин хоёулаа Шоовдор нэртэй байж.  Магад ямар нэгэн таагүй зүйлсээс цэрвэж  ийн хоёр охиноо нэрийдсэн нь цаанаа нэг учир шалтгаантай байсан ч биз ээ.  Алив муугаас эвийлэн нуусан эрдэнэ шиг  бага Шоовдор  ийн амьдралын түмэн нугачааг сөрж өндийгөөд зогсохгүй их спортын түүхэнд өөрийн хүч нөөц чадлаараа тодорсон жинхэнэ од болж чадсан. Мэдээж амжилт бүрийн ард дандаа алга ташилт, сайн сайхан урам дүүрэн байгаагүй нь лавтай. Тэр атаа хорслын хий мананг хага зүсэн цойлж мандсан нар.  Энгүүхэн яриатай, заримдаа үгнийхээ ард үг дайж шоолонгуйхэн инээх нь багахан шооч хүн гэдгийг илтгэнэ. Түүний сэтгэлийн хат бэлтгэл нь ханасан тамирчны  булчин шөрмөстэй эн тэнцүү болов уу гэмээр бядтай. Дүүлэн нисэх мэт нандин сайхан сэтгэлтэй Шоогоо он цагийн уртад хүнээс хүнд хүрч үргэлжлэх жинхэнэ домог. Түүнийг түүх мэддэг. Б.Учрал Фото: Б.Баттөгс Дэлгэрэнгүй...
  • Эрдэнэт үйлдвэрийн Технологийн сургуулийн төгсөгч “Эр зоригийн одон”-гоор шагнагдахаар боллоо

            Эрдэнэт үйлдвэрийн дэргэдэх Ш.Отгонбилэгийн нэрэмжит Технологийн сургуулийг 2011 онд Цахилгаан систем автоматжуулалтын мэргэжлээр төгсөж, эдүгээ Австрали улсын Мельбурн хотноо Мэдээллийн технологийн чиглэлээр магистрт суралцаж байгаа Т.Чингэсдолоон давхрын тагтнаас үсэрч, амиа хорлохыг завдсаннэгэн эмэгтэйгаварчээ.Т.Чингэс аялах зорилгоор Австралийн Күийнсланд мужид очсон бөгөөдКайрнс хэмээх жижиг хотын"Pасific" нэртэй зочид буудалд байрлаж байх үед буюу арваннэгдүгээр сарын 23-ны өдрийн 16.00-17.00 цагийн орчимд энэ үйл явдал болсон юм. Түүнийгөрөөндөө орж ирэх үедгэнэт хүчтэй юм унах чимээ сонсогдож,  тагт руу гарч харахад долоон давхрын тагтны гадна талд үсрэхэд бэлэн хүн харагдсан байна. Таван давхарт байрлаж байсан учир амийг нь аврахаар тагтаар дамжин,гараас нь барьж амжжээ.Амиа хорлохыг завдсан эмэгтэй 26 настай бөгөөд хар тамхинаас хамааралтай болсны улмаас ийм үйлдэл гаргасанбайна. Т.Чингэс болсон үйл явдлын талаар өөрийн фэйсбүүк хуудаснаа "Амьд явахдаа хүний амь аварна чинээ бодож явсангүй. Хар тамхи гэдэг зүйлээс хол байгаарай. Битгий хайртай нэгнээ нулимсанд автуулаарай. Долоон давхраас үсрэх гэж байсан эмэгтэйг аварч чадлаа” гэж нийтэлжээ.      Т.Чингэсийн эр зориг хүн чанарыг үнэлэн Австралийн Засгийн газраас “Эр зоригийн одон”-гоор шагнах болсон тухайгаа мэдэгдсэн байна. Технологийн сургуулийн  төгсөгч Т.Чингэсдээ хүний алтан амь аварсанд нь баяр хүргэж, цаашдын судалгааны ажилд нь амжилт хүсье.   “Эрдэнэтийн үйлдвэр” ТӨҮГ-ын дэргэдэх Технологийн сургуулийн захиргаа Дэлгэрэнгүй...
  • "Эрдэнэт" үйлдвэр "Росгеологи" компанитай хамтарч гүний хайгуул хийнэ

                 Монгол Улсын Ерөнхий сайд У.Хүрэлсүхийн ОХУ-д хийж байгаа албан ёсны айлчлалын хүрээнд хэд хэдэн чухал баримт бичигт гарын үсэг зурж байгаа билээ. Үүний нэг нь “Геологи, геофизикийн болон инженер-геологийн судалгааны салбарт хамтран ажиллах тухай Монгол Улсын “Эрдэнэт үйлдвэр” ТӨҮГ болон ОХУ-ын “Зарубежгеология” ХН хоорондын гэрээ” ба гэрээнд “Эрдэнэт үйлдвэр” ТӨҮГ-ын Ерөнхий захирал Х.Бадамсүрэн, “Росгео” ХН-ийн Удирдлагын дарга, Ерөнхий захирал С.Н.Горьков нар гарын үсэг зурлаа.        Гэрээний талаар “Эрдэнэт үйлдвэр” ТӨҮГ-ын Ерөнхий захирал Х.Бадамсүрэн дараах тайлбарыг өгсөн юм.        Х.БАДАМСҮРЭН: “Эрдэнэт үйлдвэрийн хувьд “Росгеологи” компанитай геологи хайгуулын чиглэлээр хамтарч ажиллахаар гэрээнд гарын үсэг зурж байна. Энэ бол Эрдэнэтийн овооны ордыг гүнд нь хайгуул хийх, мөн тухайн орчимд хайгуул хийх, ингэхдээ хамгийн орчин үеийн арга аргачлал, техник технологийг нэвтрүүлэх ажил болж байна. "Эрдэнэт" үйлдвэрийн хувьд сүүлийн гурван жилд геологи хайгуулынхаа ажлыг 2016 онтой харьцуулахад хоёроос гурав дахин нэмэгдүүлсэн. Ингэсний үр дүнд үйлдвэрийн насжилтыг 20 жилээр урстасгаж, өнөөдрийн байдлаар цаашдаа 60 жил ажиллах нөөц баялагтай байна. Нөөц баялаг улам их байвал Эрдэнэт үйлдвэрт ч, Монгол Улсад ч үр өгөөжтэй байх учиртай. Уулын баяжуулах үйлдвэрийн оршин тогтнох үндсийн үндэс нь нөөц баялаг. Ийм учраас олон жил Зөвлөлтийн, Оросын геологичидтой хамтарч ажилласан туршлагадаа тулгуурлан шинэ нөхцөл байдалд, шинэ арга барилаар хамтарч ажиллахаар гэрээнд гарын үсэг зурлаа. Ордыг ашиглах нөөц баялаг бол хэмжээтэй. Тиймээс хайгуулын менежмент, байгаль орчны асуудлыг байнга ярьж явах ёстой. Гэхдээ болж өгвөл, аль болох урт удаан хугацаанд үйлдвэрлэлээ ажиллуулах, насжилтыг удаан байлгахын төлөө ажиллах хэрэгтэй. Цаашдаа баяжмал гаргаж байгаа бол боловсруулалтын түвшинг дээшлүүлэх чиглэлд явж байна. Нөгөө талаас уул уурхайн үйлдвэрлэлийн явцад үүсмэл ордууд бий болдог. Ядуу агуулгатай хүдрийн овоолго, хаягдлын аж ахуйд бий болсон орд бол үүсмэл орд. Тиймээс энэ чиглэлээрээ ч бид орос нөхдүүдтэй хамтарч судалгаа шинжилгээ хийнэ”    Дэлгэрэнгүй...
  • “Шударга утас-71600” ажиллаж эхэллээ

           “Эрдэнэт үйлдвэр” ТӨҮГ-ын Захиргаа, хүний нөөцийн бодлогын газар, Хуулийн хэлтсээс “Шударга утас-757 71600” ажиллуулж эхэллээ. “Шударга утас”-ны гол зорилго нь “Эрдэнэт үйлдвэр” ТӨҮГ-ын хэмжээнд шударга бус үйлдэл, авлига, гэмт хэрэг, захиргааны зөрчлийг илрүүлэх, мэдээллийн мөрөөр холбогдох арга хэмжээ авч, хууль бус үйлдэл, гэмт хэргийг таслан зогсоох зорилготой юм. Түүнчлэн Авлигын эсрэг хууль, Эрүүгийн хууль, Зөрчлийн тухай хууль, Гэмт хэргээс урьдчилан сэргийлэх тухай Монгол Улсын хуулиудыг хэрэгжүүлэх юм. Үйлдвэрийн газрын хэмжээнд гэмт хэрэг, зөрчлийн шинжтэй мэдээллийг хуулийн дагуу холбогдох байгууллагуудаар шалгуулж хэрэгжилтэд хяналт тавьж хариуг мэдэгдэх болно.    Эрдэнэт үйлдвэрийн газрын өмч, эд хөрөнгийг хулгайлах, завших, үрэгдүүлэх, устгах, гэмтээх, авлига, албан тушаалын гэмт хэрэг, зөрчлийн талаар үнэн зөв, баталгаатай мэдээлэл өгсөн тохиолдолд мэдээллийн нууцлалыг чандлан хадгалж, мэдээлэл алдагдсанаас хувь хүний албан тушаал нэр төр, алдар хүндэд харш аливаа үйлдэл гарахаас сэргийлнэ. Үндэслэлгүй худал мэдээлэл өгч, бусдын нэр хүндэд халдах, гүтгэх, доромжлох үйлдэл гаргасан тохиолдолд хуульд заасан арга хэмжээ авна гэдгийг анхааруулж байна.     “Шударга утас” нь таны мэдээллийг хадгалан авч, эрх бүхий албан тушаалтанд хүргэх болно.     “Эрдэнэт үйлдвэр” ТӨҮГ-ын үйл ажиллагааг сайжруулах, шударга ёсыг тогтоох, гэмт хэрэг, зөрчлийг таслан зогсоохоор “ШУДАРГА УТАС-71600” таныг сонсож байна. А.Бямбамаа   Дэлгэрэнгүй...
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
  • 6
  • 7
  • 8
  • 9
  • 10
Нэвтрүүлэг
   Баяжуулах үйлдвэрийн Хаягдлын аж ахуйд 604 метрийн урттай, 24 метрийн өндөртэй эргэлтийн усны холбох суваг барьж, ашиглалтад оруулж буй нь үйлдвэрийн түүхэнд хийж байгаагүй том хэмжээний суваг боллоо гэж мэргэжилтнүүд онцоллоо. Эрдэнэт үйлдвэрээс хэрэгжүүлж буй “Хөрөнгө оруулалт-2019” хөтөлбөрийн хүрээнд Баяжуулах үйлдвэрийн хаягдлын санд М4 далан, холбох сувгийн хамт  барьж байгуулах ажил өнгөрсөн 5 дугаар сарын 1-ний өдрөөс эхэлсэн. Тэгвэл Баяжуулах үйлдвэр болон Авто тээврийн цех, Ил уурхай зэрэг таван цех нэгжийн 40 орчим уурхайчдын бүрэлдэхүүнтэй ажлын хэсгийн баг 140 хоногт багтаан уг бүтээн байгуулалтыг амжилттай гүйцэтгэн, хүлээлгэж өгөв. 
 


 
   Өнөөдөр хаягдлын аж ахуйд болсон холбох сувгийг хүлээн авах үйл ажиллагаанд Эрдэнэт үйлдвэр ТӨҮГ-ын Ерөнхий захирлын Нэгдүгээр орлогч бөгөөд Ерөнхий инженер Т.Батмөнх, Баяжуулах үйлдвэрийн дарга М.Отгон, Авто тээврийн цехийн дарга Д.Мөнхбаатар болон уг ажлын ажлын хэсгийн бүрэлдэхүүн, холбогдох газар хэлтсийн мэргэжилтнүүд оролцлоо. Энэхүү бүтээн байгуулалтын Зөвлөх инженер, Техникийн хэлтсийн уул, уурхайн тэргүүлэх мэргэжилтэн Д.Очирбат, сэтгэл зүтгэл гаргаж ажилласан нийт уурхайчид, ажлын хэсгийнхэнд талархал илэрхийлж, хүндрэл бэрхшээл, ачааллын ард нэг зорилго, шийдэлтэйгээр гарч чадсаныг энэ үеэр тодотгов.   
 
 
 
 
 
   М4 даланг холбох сувгийн хамт барьж байгуулах ажлын хэсгийн даргаар Баяжуулах үйлдвэрийн Хаягдлын аж ахуйн мастер Т.Баярбат ажилласан. Тэрээр  “Биднээс шалтгаалах, эс шалтгаалах янз бүрийн хүндрэлүүд гарч байсан ч тухай бүрт холбогдох цех нэгжийн удирдлага, мэргэжилтнүүдтэй хамтран шийдэж байв. Хамгийн гол онцлох зүйл гэвэл энэ хугацаанд ямар нэг осол аваар гараагүй. Олон жил ажилласан туршлагатай мэргэжилтнүүдийн ярьж байгаагаар урьд өмнө манай үйлдвэрт баригдаж байгаагүй том хэмжээний холбох сувгийг бид уул сэтлэн байгуулж, ашиглалтад бэлэн болгосондоо баяртай байна. Энэ ажил, өндөр мэдлэг, туршлагатай ахмад ажилтнууд, ажлын төлөө сэтгэлтэй, эрч хүчтэй залуусын хүчээр хугацаандаа дууслаа” гэж ажлын үйл явцын талаарх сэтгэгдлээ хуваалцлаа.  
 
 
   Холбох суваг хүлээн авах үеэр уг ажлын хэсгийн маркшейдр инженерээр ажилласан Т.Самданшийравыг МЗХ-ны “Уурхайчин залуу” алтан медалиар шагнасныг Ерөнхий захирлын Нэгдүгээр орлогч бөгөөд Ерөнхий инженер Т.Батмөнх гардуулж өглөө. 
 
   Шинээр ашиглалтад оруулж буй холбох сувгийн үйлдвэрлэлд өгөх ач холбогдлын талаар Эрдэнэт үйлдвэр ТӨҮГ-ын Ерөнхий захирлын Нэгдүгээр орлогч бөгөөд Ерөнхий инженер Т.Батмөнхөөс тодруулахад: “Эрдэнэт үйлдвэр энэ орд газрыг ашиглах, баяжуулах технологийн үйл явцдаа  Хаягдлын аж ахуйд хуримтлагдсан 20 сая орчим метр куб усыг эргүүлж ашигладаг. Ер нь  үйлдвэрлэлд нэг жилд нийт 80-аад сая шоо метр куб усыг ашиглаж байна. Хаягдлын санд хуримтлагдаад буй 20 сая орчим метр куб усыг үндсэндээ 4-5 удаа хэрэглэдэг. Тиймээс хэрэв энэ ус байхгүй бол үйлдвэрлэл үргэлжлэх боломжгүй. Энэ усны хуримтлалыг Баяжуулах үйлдвэрийн хаягдлын булинга бий болгодог. Тэгэхээр хаягдал ус цэвэршээд, урсаж худагт хүрэх, эргэж очих зам маш хүндрэлтэй үйл явц бөгөөд нарийн инженерчлэлийн тооцоолол дээр хийгддэг.
 
 
   Шинэ байгуулсан холбох сувгийн ам нь 1300 метрийн түвшинд, доош урсах түвшин нь 1997 метр байгаа. Өөрөөр хэлбэл, 3 метрийн уналттай ийм холбох сувгийг бид үйлдвэрийнхээ 41 жилийн түүхэнд анх удаа барьж, дуусгалаа. Хаягдлын даланг бид өөрсдөө барьж ирсэн. Харин холбох сувгийн тооцоог бүтэн 2 жилийн турш эрдэмтэд, инженер техникийн нарийн мэргэжлийн ажилтнуудтай хамтран тооцож гаргасан юм. Тиймээс 4М далангийн  бүтээн байгуулалтад нэг шинэ, чухал ажил хийгдсэн нь энэхүү эргэлтийн усны холбох суваг болж байна. Энэ холбох суваг нь үйлдвэрт ашиглагдсан булингын хаялагын худагт очих замыг богиносгож, усны урсацын эргэлтийн усанд очих хурдыг нэмэгдүүлэх үүрэгтэй. Ингэснээр үйлдвэрт ашиглаж буй усны эргэлт сайжирч, ялангуяа өвлийн улиралд эргэлтийн усны усан хангамж сайжрах юм. Мөн далангийн цаана хуримтлагдсан усыг бид ашиглах ёстой. Тэнд 2 сая орчим метр куб ус бий. Үүнийг эргэлтийн усан санд татаж авах нөхцөл боломжийг энэхүү холбох шугам бүрдүүлж байна. Үйлдвэрийн жигд үйл ажиллагааг хангахад үнэтэй хувь нэмэр оруулж,холбох сувгийн ажлыг цаг хугацаанд нь хүлээлгэн өгч,  хаалтын далан буюу 4М даланг барьж угсарсан ажлын баг бүрэлдэхүүн, туслан гүйцэтгэгч бүх ажилчдадаа үйлдвэрийн удирдлагын нэрийн өмнөөс талархал илэрхийлж, ажлын амжилт хүсье” гэсэн юм. 
 
 
М.Балжинням
Фото Ш.Лхамсүрэн
 
   Эрдэнэт үйлдвэр нийгмийн хариуцлагынхаа хүрээнд хийж хэрэгжүүлсэн томоохон ажлуудын нэг нь Их шүтээн цогцолбор буюу Бурхан багшийн сэрэг дүр билээ. Эрдэнэт үйлдвэрийн хөрөнгө оруулалт, Цутгуурын цехийн хамт олны хүч хөдөлмөрөөр сүсэгтэн олны шүтээний дээд болсон сэрэг дүрийн өнөөгийн үйл ажиллагааг хүргэхээр цогцолборыг зорьлоо. 22 метрийн өндөртэй, үсний ширхэг бүр нь 6 кг жин дарах энэхүү сэрэг дүрийг бүтээхэд 867 хэсэг эд ангиас бүрдсэн 87 тонн цэвэр гууль ашиглажээ. Энэ сэдвээр Орхон аймгийн аялал жуулчлал, амралтын “Их шүтээн цогцолбор” ОНӨҮГ-ын захирал, гэвш лам Б.Мөнхтогоотой ярилцлаа.
 

   - Юуны өмнө танд энэ өдрийн мэндийг хүргэе. Бурхан багшийн сэрэг дүрийг Эрдэнэт хотын хойморт цогцлоон бүтээгээд долоон жил боллоо. Өнгөрсөн хугацаанд сүсэгтэн олны сүсэг бишрэлийг сэргээх чиглэлээр ямар ажлууд хийв?
   - 2006 онд Бурхан багшийн сэрэг дүрийг Эрдэнэт хотдоо бүтээе гэсэн санаачилга гарч, үе үеийн Засаг дарга нар Ашиглалтын өмнөх захиргаа нэрээр үйл ажиллагааг нь авч явсан байдаг. 2012 онд сэрэг дүрийг бүтээсний дараа равнай өргөж, Их шүтээн цогцолбор нэртэй болсон. Миний бие 2016 оны 7 дугаар сард цогцолборын үйл ажиллагааг хариуцсан захирлын ажлыг хүлээн авч, өнөөдрийг хүртэл ажиллалаа. Ажлаа хүлээн авах үед зарим нэг газраас ус орж, үйл ажиллагаа нь жигдэрсэн гэхэд хэцүүхэн байдалтай байсан. Энэ бүхнийг цэгцэлж, сэрэг дүрийн уншлагын заалыг “Жалданжанчивлин” хийдтэй хамтран байнгын үйл ажиллагаатай болголоо. Түрээсийн журмаар байгаа хэдий ч 10-аад лам ажлын байртай болсон. Нөгөө талаас сүсэгтэн олонд зориулан “Хийморийн сан”, “Аян замын ерөөл” тавьж, уншлага зэрэг нь иргэдийн хүлээсэн үйлчилгээний нэг боллоо.
   Өнөөдрийн байдлаар захирал, менежер, бичиг хэрэг, нярав гэсэн үндсэн дөрвөн хүний орон тоотой ажиллаж, “Эрдэнэс сан”-гаас цалинжиж байна. Орхон аймгийн ИТХ-аас ТУЗ-ийг баталсны дагуу хийх ажлаа жилээр төлөвлөдөг. 2016 оны орон нутгийн төсөвт хэд хэдэн ажил суулгаж, “Эрд Уул” ХХК ус чийгнээс тусгаарлах ажлыг Герман технологиор хийж гүйцэтгэсэн. Хотын захирагчийн алба өнгөрсөн онд халаалтын асуудлыг шийдвэрлэхдээ цахилгаанаар, маш бага зардлаар дулаан байх нөхцөлөөр хангалаа. Түүнчлэн Худалдаа хөгжлийн банкинд хадгалж байсан 340 гаруй мянган ширхэг хуудсан алтаар Бурхан багшийн их биеийг нь алтдах ажлыг “Мэдрэхүйн мэлмий” ХХК, бадны хэсгийг “Их материал” ХХК хийж дуусгасан.
   Бурхан багшийн сэрэг дүрийн дотор залсан зургаан бурхныг сүсэгтэн олны хандиваар цогцлоож, “Анфиса” ХХК хамтран оролцсоныг онцлон хэлмээр байна. Эрдэнэт үйлдвэрийн Ерөнхий захирлын Нийгмийн асуудал хариуцсан захирал Д.Дэлгэрбаяр бидний ажлыг дэмжин ажиллаж байгаад талархаж байна. Ирж байгаа хүмүүс ч бурхан шашны орон гэдгээр нь илүүтэй хүлээн авч байна.

   - Бурхан багшийн сэрэг дүрийн эргэн тойрныг сэргээн засварлаж, явган зам тавьж байх шиг байна. Энэ талаар тодруулбал?
   - 2019 оны орон нутгийн төсөвт 200 430 000 төгрөгийг гадна тохижилтдоо зарцуулахаар тусгасан. Энэ хүрээнд 893 шоо метр талбайг хавтангаар бүрэх ажил хийгдэж байна. Энэ ажил маань дуусахад нийт талбайнхаа 50 хувийг засварлаж дуусах юм. Бид хяналт тавьж, “Сайн цонх” ХХК гүйцэтгэгчээр ажиллаж байна. 10 дугаар сарын 15 гэхэд талбайн тохижилтын ажил дуусна. Мөн энэ намартаа багтаан боржин чулуун хийц бүхий хоёр суварга барихаар шийдвэрлэсэн.

   - Ирэх онд ямар ажлууд төлөвлөж байна вэ?
   - Бидний зүгээс 0.7 км автозам тавих санал оруулж, ногоон байгууламжаа нэмэгдүүлэхийг зорьж байна. Сэрэг дүрийн арын хэсэг дэх шороог ногоон байгууламжтай болгох талаар Ерөнхий захирлын нэгдүгээр орлогч Т.Батмөнхтэй ярилцаж байна. Тодорхой шийдэл гарах байх. Түүнчлэн ирэх жилээс Бурхан багшийн билэгдлийн найман суваргыг гүйцээх бодолтой байна. Зургаан суварга бүтээх ажилд сүсэгтэн олноо уриалан, хандиваар бүтээх талаас нь судалж байна. Анх сэрэг дүрийг бүтээх ажилд сүсэгтэн олноос 40 гаруй сая төгрөгийн хандив авсан байдаг. Нэгэнт сайжруулж, хөгжүүлж байгаа ажилдаа Эрдэнэтчүүдээ татан оруулцбал зүгээр юм болов уу.
 

   - Бурхан багшийн сэрэг дүр цогцолборыг бүтээх явц удаашралтай байгаад иргэд сэтгэл дундуур явдаг. Менежмент талаас нь илүү оновчтой шийдэл хэрэгтэй юм болов уу?
   - Япон, Солонгос, Бирм, Энэтхэг зэрэг дэлхийн олон оронд шашин номын холбогдолтой бүтээл урласан байдаг. Тэр бүгдийг хараад нэг бодол төрсөн. Маш богино хугацаанд тодорхой хөрөнгө гарган бүтээсэн зүйл үр өгөөжтэй, үнэ цэнэтэй байдаг юм байна. Харин бүтээн байгуулах хугацаа удах тусам олны анхааралд өртөж, хэл ам дагуулдаг юм болов уу. Би ажилдаа “Эхэлснээ богино хугацаанд дуусгах” гэсэн зарчмыг баримтална.
   Бусад аймагтай харьцуулахад жуулчдыг татах содон зүйл Эрдэнэт хотод маань ховор байна. Сэрэг дүрийнхээ үйл ажиллагааг тэр чиглэлд хөгжүүлж болохоор харагддаг. Бид бүтээн байгуулалтаа богино хугацаанд дуусгаж чадвал жуулчдыг татах нэг цогц зүйлтэй болно. Зөвхөн зогсоолоосоо татвар авдаг байхад болохгүй гэх газар алга. Аймгийн удирдлагуудтай энэ талаар ярилцаж байна. Гадаад харилцаагаа хэрхэн сайжруулах талаар санаа оноогоо тусган, судалж байна. 12 дугаар сард би өөрийн биеэр Энэтхэгт очино. Тэр үеэр Далай багшийн сонорт дуулгах бодол бий. Үндсэндээ багш нарын зарлиг, тааллаар энэ ажил маань дуусвал номын дагуу бүтэж байна гэсэн үг юм.

   - Бурхан багшийн сэрэг дүрийг Эрдэнэтдээ бүтээсний ач тус нь юу вэ?
   - Бурхан багшийн дүр босно гэдэг нь өөрөө гайхамшиг юм. Бурханы дүр хаа оршсон газраа буян дэлгэрүүлж байдаг учиртай. Дэлхийн тэрбум гаруй хүн бурханы шашинтай гэж үзэхэд тэдгээр хүмүүс бурханы дүр бүтсэн газарт очъё гэж тэмүүлэх чиг хандлагатай. Далай багш 2006, 2009 онуудад “Дүйнхорын ван” номыг Энэтхэгт хоёронтоо айлдсан байдаг. Ном айлдсаны дараа хүмүүсийн тоон судалгаа гаргахад 600 гаруй мянган сүсэгтэн олон дэлхийн өнцөг булан бүрээс очсон байдаг. Энэтхэг улс Далай багшийг дээрх номоо дахин тавьж өгөөч гэсэн хүсэлт тавьсаар байгаа. Тэр хэрээр аялал жуулчлал нь хөгжиж байна. Өнгөт металлаар, гадаа бүтээгдсэн бурхан багшийн дүр тун ховор. Хонгконг, Японд хүрлээр, Тайланд, Бирмд өнгөт металлаар цутгаж алтадсан дүр нь бий. Монголд бүтээгдсэн Жансрайсаг бурханы тухайд хөөмөл, алтадсан дүртэй. Эрдэнэтийнх цутгуурын аргаар хийгдэж, алтадсан гэдгээрээ Төв Азид үнэ цэнэтэй бүтээлийн тоонд зүй ёсоор орох юм.
   Номын эрэмбээрээ Далай багшийн дараа суух эрх бүхий багш маань саяхан Эрдэнэт хотод ирээд бурхан багшийн сэрэг дүрийг “Сайхан бүтээгджээ. Энэ ажлыг улам сайхан баяжуулж авч явбал Эрдэнэтийн ард түмэнд их буянтай юм даа” гэж айлдсан. Дэлхийн хүн төрөлхтөн бурханд мөргөх гэж алсыг зорин очиж байхад Эрдэнэтийн ард түмэн өдөр бүр Бурхан багшийг харж, буян хурааж байна. Бид их буянтай юм гэж боддог. Энэ том бүтээлийн анхны хөрөнгө оруулагч нь Эрдэнэт үйлдвэр байсан. “Цаашид сайн авч яваарай” гээд аймагт хүлээлгэн өгсөн. Сайн авч явах үүрэг хариуцлага нь энэ цаг үед бидэнд иржээ.
 
 
   - Бурхан багшийн сэрэг дүрийн дотор ус орсны улмаас сүншиг равнайг хураан авсан гэх яриа гарч байсан. Энэ талаар тодруулна уу?
   - Равнайг хураасан, амьгүй гэсэн яриа гарсан. Ном судрыг нь уснаас хамгаалж хураан авсан ч амьгүй болсон зүйл огт байхгүй. Бурханыг бүтээхэд амь мод буюу сорогшин мод гэж бэлтгэдэг. Энэ дагуу Бүрэнханы нуруунаас авчирсан 13 метрийн өндөртэй хуш модон дээр номын үсгийг бичиж, оройд нь амины үрийг суулгасан байдаг. Бурхан багшийг таалал барих үед биеийг нь чандарлахад эрдэнийн үрэл гарсан гэдэг. Арвидахын нягууртай Бурхан багшийн рэнсэрэлийг Пүрэвбат лам Гандан хийдээс, нөгөөг нь Гандантэгчинлэн хийдийн хамба ламаас би өөрийн биеэр залж авчирсан. Түүнийгээ сорогшин модны оройд байрлуулсан. Бурхан багшийн чандар оршиж байгаа учраас амьгүй гэдэг яриа нь үндэсгүй юм. Амь орсон бурханд мөргөж, аврал эрэхийн утга нь энэ юм.

   - Иргэд, олон нийт сүсэг бишрэлийн зан үйлийг хэрхэн хийвэл зохилтой вэ?
   - Бурхан багшийн зүрхэн тарнийг уншихдаа Бурхан багшийн дүрийг сэтгэл, оюундаа бодож чаддаг байх хэрэгтэй. Өөр нэг жишээ хэлье. Ногоон дарь эхийн зүрхэн тарни болох “Ум дарэ дүдарэ, дүүрээ суухай”-г уншиж нүдэндээ дасгах, түүний дараа ногоон дарь эх хэрхэн сууж байгаа дүр байдлыг сэтгэл, оюундаа дүрсэлж уншвал төгс шүтсэний илрэл болох юм. Ингэж шүтэж чадвал аврал хол бус хажууд тань байдаг юм шүү. Бурхан багш “Та өөрөө бурхан” гэж хэлсэн байдаг. Өөрийгөө хөгжүүлж чадахгүй, нисванисийн хорт гурван сэтгэлээс гарч чадахгүй явсаар хүмүүс бид энэ насаа эцэслэж байна. Өөрийн шүтээнийг аврал болгох эсэх нь таны гарт байгаа учраас хаа байгаа газартаа, сэтгэл оюундаа шүтэн дээдлэж яваарай.

   - Цаг гарган ярилцсан танд баярлалаа. Буяныг хураах үйл тань ашид дэлгэрэх болтугай.
 
 
 
И.Чинтогтох
Фото: Ш.Лхамсүрэн
   Эрдэнэт үйлдвэрийн уурхайчид Монголдоо анх удаа ЭКГ-12К маркийн экскаватор өнгөрсөн хавар угсарч Ил уурхайд ашиглалтад оруулсан. Одоо хоёр дахь ЭКГ-12К экскаваторын угсралтын ажил эхлээд 25 хувийн гүйцэтгэлтэй явна. ОХУ-д үйлдвэрлэсэн 12м3  шанаганы багтаамжтай, хамгийн сүүлийн үеийн шинэчилсэн загвар бүхий уг экскаваторыг 35 хоногийн хугацаанд угсрах шахуу төлөвлөгөө, онцгой даалгаварт ажил өчигдөр эхэллээ. Өмнө нь ЭКГ-12К маркийн экскаваторын анхны угсралтад гадаад хоёр мэргэжилтэн зөвлөхөөр ажиллаж байсан бол энэ удаа Эрдэнэт үйлдвэрийн уурхайчид бие даан гүйцэтгэж байна. Ил уурхайн Уулын тоног төхөөрөмжийн Төвлөрсөн засварын хэсгийн хамт олон хоёр бригадаар амралтын өдрүүдэд ч ажиллаж, техникээ хугацаанд нь хүлээлгэн өгөхөөр шамдаж байна. Эрдэнэт үйлдвэрийн Ил уурайн 12 дахь экскаватор удахгүй ашиглалтад орсноор үйлдвэрлэлийн найдвартай ажиллагаа сайжирч, хүдэр олборлолтын хэмжээ нэмэгдэнэ.
 
М.ОДГЭРЭЛ

 
 
 
 
 

Мэдээний төрөл

Календарь

« 9-р сар 2019 »
Да Мя Лх Пү Ба Бя Ня
            1
2 3 4 5 6 7 8
9 10 11 12 13 14 15
16 17 18 19 20 21 22
23 24 25 26 27 28 29
30            

Зургийн цомог