• Монгол Улс эдийн засгийн хувьд 5 их наяд төгрөгтэй тэнцэх шийдвэр гаргаснаа ард иргэддээ танилцууллаа

    Монгол Улсын Ерөнхий сайд У.Хүрэлсүх цаг үеийн нөхцөл байдлыг харгалзан, улсаас авч буй арга хэмжээгээ олон нийтэд танилцууллаа. Үүнд,   1.Иргэд, аж ахуй нэгжийн НДШ-ийг 2020 оны 04/01-10/01 буюу 6 сарын хугацаатай бүрэн чөлөөлж тэглэлээ. 2.Иргэдийн цалин хөлсний 10 хувийн татварыг 2020 оны 04/01-10/01 буюу 6 сарын хугацаатай тэглэлээ. 3. 1,5 тэрбум төгрөгөөс доош орлоготой аж ахуйн нэгжүүдийг 2020 оны 04/01-10/01 буюу 6 сарын хугацаанд орлогын албан татвараас бүрэн чөлөөллөө. 4. Шинэ коронавирусын улмаас үйл ажиллагаа нь доголдож, орлого нь буурч байгаа боловч ажлын байрыг хадгалж байгаа хувийн хэвшлийн аж ахуйн нэгжүүдийн ажилтан бүрд сар бүр 200,000 төгрөгийг 3 сарын хугацаанд олгоно. 5. Малчдын амьжиргааг дэмжих зорилгоор малчдаас ноолуур худалдан авахад зориулан 300 тэрбум төгрөгийн хөнгөлөлттэй зээлийг 3 хувийн хүүтэйгээр үйлдвэрлэгчдэд олгоно. 6. Бүх шатны боловсролын байгууллагын үйл ажиллагааг түр зогсоосонтой холбоотойгоор 18 хүртэлх насны бүх хүүхдэд сар бүр 10 мянган төгрөгийг 3 сарын хугацаанд боловсролын салбарын хэмнэгдсэн зардлаас олгоно. 7. Нефтийн ханш дэлхийн зах зээл дээр буурсантай холбогдуулан бензиний үнийг хямгадахдаа 04-р сарын 15-наас 300 төгрөгөөр бууруулна хэмээн мэдэгдлээ. Дэлгэрэнгүй...
  • Өглөөний сэргээш цуврал контент #14: Доржсүрэнгийн АМАРЖАРГАЛ

    Төгссөн сургууль: Монгол Улсын Их сургууль, Удирдлагын хөгжлийн институт Мэргэжил: Математикч, удирдлагын арга зүйч, зохион байгуулагч Ажилласан туршлага: Ардын банкны /хуучнаар/ 524-р салбарт нябо, эдийн засагч, Улсын Төв номын санд програмист, Монголын Эмэгтэйчүүдийн Холбооны “Гоо марал” сэтгүүлийн газар сэтгүүлч, Орхон аймгийн Холбооны газар гэрээний мэргэжилтэн инженер, 2015 оноос “Эрдэнэт үйлдвэр” ТӨҮГ-ын Аж ахуй, үйлчилгээний цехийн үйлчилгээний II хэсгийн мастераар ажиллаж байна. Мэргэжил дээшлүүлсэн байдал: МУИС-ийн ОАСС-ийн англи хэлний сургалт, нябо бүртгэлийн мэргэшүүлэх сургалт, аймаг нийслэлийн нийтлэг үйлчилгээний ажилтнуудын сургалтыг дүүргэсэн. Чин хүсэл: Төгс зүйл гэж байдаггүй ч ажлын байрны орчныг төгс байлгахад гойд анхаарч, Монгол Улсын хэмжээнд анх удаа, зөвхөн Эрдэнэт үйлдвэрт хэрэгжүүлэх “Ажлын байрны цэвэрлэгээ үйлчилгээний ерөнхий стандарт шаардлага”-ыг тэрээр боловсруулсан. Ажлын өрөөг аль хэсгээс нь эхэлж цэвэрлэх, юуг ямар алчуураар арчих, яавал эмх цэгцтэй бөгөөд түргэн шуурхай ажил хөнгөвчлөх вэ, гэсэн нарийн дэг жаягтай энэхүү стандартыг хэрэгжүүлэгч нь Эрдэнэт үйлдвэрийн Аж ахуй, үйлчилгээний цехийн хамт олон юм. Аливаад өөрөөрөө үлгэрлэхийг хичээж ирсэн түүний уйгагүй зан, шинэлэг сэтгэлгээ энэ том үйлдвэрийн цэвэр тохилог орчныг бүрдүүлэхэд үнэтэй хөрөнгө оруулалт байсаар байх болно. -Та өглөөг хэрхэн эхлүүлдэг вэ? -Өглөө сэрээд эрүүл мэндээ анхаарах үүднээс хамгийн түрүүнд нэг аяга хужиртай ус уудаг. Гэгээн сайхан өглөө болгоныг өөдрөг бодлоор эхэлж, өөртөө болон эргэн тойрны хүмүүстээ аз жаргал бэлэглэх сэн гэж хүсдэг.Би саяхан “Өглөө ажилдаа ирэхэд өрөөг маань гоё цэвэрхэн байлгадаг захиргааны эгчдээ баярлалаа. Гарын бэлгээ өгнө өө. Их ч бай, бага ч бай хүний хөдөлмөрийг үнэлэх хэрэгтэй” гэсэн маш гоё пост уншиж, бичсэн хүнийг нь ямар ухаантай, мундаг залуу вэ гэж бахархаж байлаа. Хүн болгон энэ залуу шиг ухаалаг, гэгээлэг байж, бидний хоёр дахь гэр болсон ажлын байрыг тав тухтай, цэвэр тохилог байлгаж, сайхан орчин бүрдүүлэх гэж хичээдэг хамт олны маань хөдөлмөрийг хүндэтгэж, өөрсдийнхөө ээж шиг, эгч шиг хайрлаж хүндэлж харьцаасай гэж хүсэж байна. -Таны амьдралын сэргээш юу вэ? Хэнээс, юунаас урам зориг, эрч хүч авдаг вэ? -Сайхан гэр бүл, сайн найз нөхөд, эрч хүчтэй, ажилсаг хамт олонтойгоо бужигнах л аз жаргал  шүү дээ. Төрсөн нутагтаа, байгалийн сайханд аялах дуртай. Мөн түүхэн болон алдартнуудын амжилтад хүрсэн тухай ном уншиж, түүнээсээ маш их кайф авдаг. -Хийж байгаа ажлын тань онцлог юу вэ? -Бага, залуудаа багш нараасаа болон ном, сониноос “Мэргэжил бүхэн сайхан” гэж маш их сонсдог байсан ч тухайлан гүнзгий боддоггүй байж. Өнөөдөр хамт олноо хараад, ямар ч ажилд ур чадвар, арга зүй, мэдлэг мэргэшил, хариуцлага, хамгийн чухал нь ажилд хандах хандлага, сэтгэл ямар чухал байдгийг ойлгосон. Бидний ажил бол ерөнхий Захиргааны байрны албан хаагч нарын албан ажлаа явуулах цэвэр тохилог орчныг бүрдүүлэх, үйлдвэрийн нүүр царай болсон төв байрны өнгө үзэмж, гадна, дотор тохижилт, засварыг санаачилж хийх, сантехник, цахилгааны хэвийн тасралтгүй үйл ажиллагааг хангах, жижүүр, угтах үйлчилгээг өндөр түвшинд ажиллуулахын тулд бүхий л хүч чадлаа дайчлан ажилладаг. Хошигнож хэлбэл, энэ том байрны эзэгтэйн үүргийг гүйцэтгэдэг гэж болно шүү. -Та ойрын хугацаанд ямар ажил амжуулахаар төлөвлөж байна вэ? -Аливаа ажлыг хийх арга барил, дарааллыг тогтоож өгсөн стандарт заавал байх ёстой учраас 2017 оноос эхлэн “Ажлын байрны цэвэрлэгээ үйлчилгээ, ерөнхий шаардлага”-ыг боловсруулсан. Цехийн удирдлагууд болон Төр засгийн үйлчилгээ эрхлэх газрын сургалтын төвтэй хамтран 2018 онд өөрийн цехэд, 2019 онд нийгмийн цехүүдэд стандартаа амжилттай туршин, хэрэгжүүлж байна. Цаашид үйлдвэрийн хэмжээнд ажиллаж буй цэвэрлэгээ үйлчилгээний 300 гаруй ажилтныг сургалтад хамруулж, мэргэжлийн үнэмлэх олгох, цэвэрлэгээ үйлчилгээний стандартыг нэвтрүүлж, ажлын чанар, үр бүтээмжийг дээшлүүлэхээр хамт олноороо зорилт тавин ажиллаж байна. -Ажлаа илүү сайн хийхийн тулд та өөртөө ямар зорилго тавьж, хувь хүнийхээ хөгжилд анхаардаг вэ? -Завгүй ажилладаг ч илүү их уншиж, цаг үеийн мэдээллээс хоцрохгүйг хичээдэг. -Өөртөө хэвшүүлэхээр зорьж буй шинэ зүйлсээсээ хуваалцаач? Таны хобби, сонирхол юу вэ? -Сүүлийн 2 жил иогоор хичээллэж, эрүүл мэнд, дархлаагаа дэмжиж байна. Оюутан байхаасаа урт удаан нас, амар амгалан амьдралыг бэлгэдсэн заан цуглуулж эхэлсэн. Мөн хүүхэд байхаас өөрт суусан, ном унших хоббигоо гээлгүй өнөөг хүрчээ. Телевиз үзэх, сошиал мэдээнээс илүүтэй, зав л олдвол ном уншдаг. -Таны амьдралдаа авч байсан хамгийн сайн зөвлөгөө? -Ээжийнхээ “Хүн ЗӨВ л байх ёстой. Зөв амьдарч, хүнд чадлаараа тусалж, зөв явсан хүнийг бурхан дандаа шагнадаг” гэж хэлсэн үгийг одоо ч амьдралдаа байнга санаж, зөв явах сан гэж хичээдэг дээ. -Залуу үеийнхэнд хандан юу хэлэх вэ? -Хамтын гэрээгээр ч бай, сонгон шалгаруулалтаар ч бай Эрдэнэт үйлдвэр гэдэг том айлын хаалгаар ороод ирсэн л бол ажлаа чин сэтгэлээсээ хийх, хандлагаа өөрчлөх, байнга алсыг харж, өөрийгөө хөгжүүлэхийн тулд уйгагүй, хичээнгүй байгаарай гэж хэлмээр байна. Дэлгэрэнгүй...
  • Баяжуулах үйлдвэрт шинэ тээрмийн туршилтын залгалт хийлээ

    Баяжуулах үйлдвэрийн хэмжээнд 2020 онд хийх техникийн шинэчлэл, бүтээн байгуулалтын ажлын хүрээнд Нунтаглан баяжуулах хэсгийн МШЦ 5.5х6.5 маркийн дөрөвдүгээр тээрэм шинэчлэгдлээ. Өнгөрсөн хоёрдугаар сарын сүүлээр эхэлсэн тээрэм шинэчлэлийн ажил дуусаж, өнөөдөр туршилтын залгалт хийгдэв. Ашиглаж эхэлснээс хойш 32 дахь жилдээ ажиллаж байгаа уг тээрмийг үйлдвэрлэлийн найдвартай, жигд ажиллагааг хангах үүднээс сольж, шинэчлэх шаардлагатай болсон байна. Украйн улсад үйлдвэрлэсэн МШЦ тээрмийг сольж, угсрах ажлыг тус цехийн засварын хэсгийн хамт олон гүйцэтгэж, 72 цагийн туршилтын залгалт хийхэд бэлэн болгожээ.Нунтаглан баяжуулах хэсгийн МШЦ 5.5х6.5 маркийн дөрөвдүгээр тээрэм нь нэг цагт 289 тонн хүдэр боловсруулах хүчин чадалтай. Шинэ тээрмийг нийт 1056 цагийн хугацаанд сольж, угсрахаар төлөвлөж байсан ч засварын хэсгийнхэн 700 орчим цагт багтаан дуусгажээ. Ингэснээр, үлдэж байгаа 300 гаруй цагт нь 100 мянган тонн хүдэр боловсруулах боломж бүрдсэнийг засварын хэсгийн дарга Д.Наранбаатар онцоллоо. Өөрөөр хэлбэл, хуваарийн дагуу 43 хоногт гүйцэтгэх ажлыг шуурхай зохион байгуулалттай ажилласнаар 29 хоногт багтаан гүйцэтгэсэн байна. Баяжуулах үйлдвэрийн хамт олон 2020 онд 32 сая 300 мянган тонн хүдэр боловсруулах төлөвлөгөөтэй ажиллаж байна. Дөрөвдүгээр тээрмийг шинэчлэн, хугацаанаас нь өмнө ашиглалтад оруулснаар зөвхөн энэ тээрмээр 100 мянган тонн хүдэр боловсруулах боломжтой болжээ. Тодруулбал, цаг хэмнэснээр үйлдвэрлэлийн өндөр бүтээмж, эдийн засгийн үр ашгийг нэмэгдүүлэх нөхцөл бүрдсэн байна. М.Балжинням Фото: Б.Баттөгс Дэлгэрэнгүй...
  • Архивын сан хөмрөгийн нөхөн бүрдүүлэлт хийж байна

    Эрдэнэт үйлдвэрийн Төрөлжсөн архив удирдлагын баримт бичгийн сан хөмрөгийн нөхөн бүрдүүлэлтийн хуваарийн дагуу нийт 36 цех, нэгжээс баримт материал хүлээн авах төлөвлөгөөтэй ажиллажээ. Одоогоор 26 цех, нэгж баримт материалаа 100 хувь бүрдүүлж өгсөн байна.Энэ ажил 81,5 хувийн гүйцэтгэлтэй явж байгаа бөгөөд цаасан суурьтай 156, цахимаар 57 хадгаламжийн нэгж, баримт хүлээн авч эрдэм шинжилгээ, техник боловсруулалт хийжээ. Тус архивд үйлдвэрийн бүтцийн нэгжүүд  байнга хадгалах үндсэн үйл ажиллагааны тушаал, 70 жил хадгалах боловсон хүчний хөдөлгөөний тушаал, халагдсан ажилтнуудын хувийн карт, хөлсөөр ажиллах гэрээ, үйл ажиллагааны төлөвлөгөө, тайлан, баримт бичиг нягтлан шалгах комиссын хурлын тэмдэглэлийг хүлээлгэн өгөх үүрэгтэй. Эдгээр баримт бичгийг үндсэн цехүүд  бүрэн хүлээлгэн өгсөн бол Экспорт, борлуулалтын хэлтэс, Хөгжлийн хэлтэс,Эдийн засгийн хэлтэс, Худалдан авах ажиллагааны хэлтэс, Геологи маркшейдрийн хэлтэс архив зүйн заавар зөвлөгөө авч баримт бичгүүдээ цэгцэлж байгаа аж.                                                                                                                         Т.Батчулуун Фото: Б.Баттөгс Дэлгэрэнгүй...
  • Шинэ насос суурилуулах ажил үе шаттай хийгдэнэ

    Эрдэнэт үйлдвэрийн  техник технологийн шинэчлэлийн хүрээнд Ус хангамжийн цехэд шинэ насоснууд суурилуулах ажил явагдаж байна. Энэ нь 1978 оноос ашиглаж буй Эргэлтийн ус хангамжийн хэсгийн ЦН3000-197 насосыг Япон улсын EBARA фирмийн  600*400CJNM маркийн насосоор үе шаттайгаар солих ажил юм.  Эхний  насос суурилуулах ажил  Ерөнхий захирлын нэгдүгээр орлогч бөгөөд Ерөнхий инженерийн баталсан графикийн дагуу явж байна. Уг ажлын зураг төсвийг Зураг төслийн  хүрээлэн гаргасан бол БЗЦ-ийн Б. Бямбадорж мастертай бригад эхний насосны суурийн ажлыг гүйцэтгэв. Эргэлтийн ус хангамжийн хэсгийн засварын бригад Цахилгаан удирдлагын болон шугам хоолойн угсралтын ажлыг хийх бөгөөд 4-р сарын 20-нд ашиглалтад оруулна. Одоогоор цахилгааны удирдлагын шкаф хүчний болон хяналтын  кабелийн угсралт холболт, шугам хоолойн  ажлыг тус цехийнхэн дотоод нөөц бололцоогоо ашиглан хийж байна. Уг насосыг сольсноор эргэлтийн ус хангамжийн найдвартай жигд ажиллагаа сайжирч, цахилгаан эрчим хүч болон засвар үйлчилгээний зардлыг хэмнэх юм.                                                                                                           Т.Батчулуун Фото: Ш.Лхамсүрэн   Дэлгэрэнгүй...
  • Үйлдвэрчний эвлэл “Эрдэнэт” сувиллын цогцолборт амны хаалт хандивлав

    Эрдэнэт үйлдвэрийн Үйлдвэрчний эвлэлийн холбооны тэргүүлэгчид дэлхий нийтийг хамарсан цар тахал Covid-19 вирусын халдварын үед хүнд нөхцөлд ард иргэдийн эрүүл энхийн манаанд тэргүүн эгнээнд ажиллаж буй “Эрдэнэт” сувиллын цогцолборын эмч, эмнэлгийн ажилтнуудад нэг хэрэглээний 1000 ширхэг амны хаалт хандивлахаар шийдвэрлэснээ өнөөдөр гардуулав. Тус холбооны гишүүд вирусын халдвараас ажилчдаа сэргийлэх үүднээс дархлаажуулалтын болон витаминжуулалтын аяныг “Сэлэнгэ” амралт, аялал жуулчлалын цогцолбор, Дулааны цахилгаан станц, Засвар угсралтын цех, Зураг төслийн хүрээлэн, Захиргаа, аж ахуйн цехэд өрнүүлсэн бол энэ удаа “Эрдэнэт” сувиллын цогцолборын Үйлдвэрчний эвлэлийн хорооны гишүүдийн хүсэлтээр амны хаалт хандивлалаа. Өндөржүүлсэн бэлэн байдлын үеийн хандив тусламж, сайн үйлсийн аян үргэлжилнэ гэж Эрдэнэт үйлдвэрийн Үйлдвэрчний эвлэлийн холбооны дарга Б.Төгсбаяр ярьсан юм. Одоогийн байдлаар “Эрдэнэт” сувиллын цогцолборт 75 хүн тусгаарлагдаад байна. Хилийн “Алтанбулаг” боомтоор орж ирэн тусгаарлагдсан Монгол иргэдийн олонх нь оюутнууд байна. Тэдний дөрөв нь өрхийн эмнэлгийн хяналтад өчигдөр гарсан бол маргааш ОХУ-ын нэг иргэн тусгаарлалтаас гэрийн хяналтад шилжинэ. Халуун цэг дээр хоёр эмч, хоёр сувилагч, хоол зөөгч гурван ажилтан, цэвэрлэгээний гурван үйлчлэгч хамт тусгаарлагдан ажил үүргээ гүйцэтгэж байна.    М.Одгэрэл Б.Баттөгс Дэлгэрэнгүй...
  • Төмөр бетон дэрийг зориулалтын техникээр суурилуулна

    Өнгөрсөн оны сүүлээр Эрдэнэт үйлдвэрийн Тээвэр ложистикийн төв төмөр замын засвар үйлчилгээний зориулалттай ПРМ-5У маркийн машинтай болжээ. ОХУ-д үйлдвэрлэсэн уг техник нь бетон дэр солих, хотойсон зам тэгшлэх зэрэг олон үйлдэл гүйцэтгэх бөгөөд цагт 35 бетон дэр солих хүчин чадалтай. Өмнө тус төвийн Зам засварын хэсгийнхэн 280 кг жинтэй төмөр бетон дэр солих зэрэг засварын үйлчилгээний ажлыг гараар хийдэг байжээ. Жил бүрийн өдийд Эрдэнэт үйлдвэрийн Тээвэр ложистикийн төвийн Замзасварын хэсгийнхэн төмөр замын дэр модыг төмөр бетоноор солих ажилд гардаг. Энэ жилийн хувьд 1500 төмөр бетон дэр захиалсан ч одоогоор нийлүүлэгдээгүй ажил сунжрах төлөвтэй байна. Тус хэсгийн хамт олон “Эрдэнэт” өртөөнөөс Тээвэр ложистикийн төв хүртэлх 3,5, тэндээс төв корпус хүртэл нэг, Өөрөө нунтаглах хэсэг хүрэх 0,9 км гээд нийт 36 салбар, дэлгэмэл уртаараа 25 км төмөр замын бүрэн бүтэн, аюулгүй байдлыг хариуцан ажилладаг. Төмөр замын дэр модыг төмөр бетоноор солих ажил 2016 оноос эхэлсэн бөгөөд одоогоор 6000 гаруйг шинэчлээд байна. Төмөр бетон дэр нь 30 жилийн баталгаатай, ашиглалтын зардал хямд гэдгээрээ давуу талтай юм. Ирэх сараас бетон дэр нийлүүлэгдэх үед тусгай зориулалтын техник ажилд гарснаар хөдөлмөр  хөнгөвчлөгдөж, ажилчдын эрүүл мэндэд үзүүлэх сөрөг нөлөөлөл буурах юм.     М.Одгэрэл Фото: Б.Баттөгс Дэлгэрэнгүй...
  • Судалгааны байгууллагууд 2020 оны зэсийн үнийн таамаглалаа өөрчиллөө

    Энэ сарын эхний 20 хоногт зэсийн үнэ 4685-5695 ам.долларын хооронд хэлбэлзэж, дунджаар 5377 ам.доллар тонн байгаа нь 2016 оны 10 дугаар сараас хойш гараагүй үнийн бууралт болж байна. “COVID-19” халдварт өвчний тархалттай холбоотойгоор дэлхийн улс орнууд онц байдал зарлаж, хөл хорио тогтоосон нь дэлхийн санхүү, эдийн засаг хямарч, бараа таваарын үнэ эрс буурахад нөлөөлжээ. 2020 оны 3 дугаар сарын эхний 20 хоногт зарим судалгааны байгууллага зэсийн үнийн таамаглалаа өөрчлөн гаргалаа. Ингэхдээ 15 судалгааны байгууллагаас 13 нь 2020 оны зэсийн үнийн төсөөллөө 53-663 ам.доллараар бууруулж, хоёр байгууллага нь 15-25 ам.доллараар өсгөөд байна. Үнийн төсөөллөө өсгөн өөрчилсөн судалгааны байгууллагууд “COVID-19” халдварт өвчин дэлхийн санхүү, эдийн засгийн байдалд сөрөг нөлөө үзүүлж, таваарын эрэлт сулрах тул зэс болон бусад металлын үнийг урьдчилан тооцоолсноос буурна гэсэн байр суурьтай байгаа юм. Харин үнийн төсөөллөө бага зэрэг өсгөн өөрчилсөн Australia Dept of Industry болон Macquarie банкны судлаачид Засгийн газруудын эдийн засгийг дэмжихээр авч хэрэгжүүлж буй арга хэмжээнүүд цаашид металлын эрэлт болон үнийн түвшинд эергээр нөлөөлнө гэж үзэж байгаагаа мэдэгдлээ. Зэсийн үнийн таамаглалаа өөрчлөн гаргасан судалгааны байгууллагуудын энэ оны зэсийн үнийн төсөөлөл 5323-5952 ам.долларын хооронд хэлбэлзэж, дунджаар 5772 ам.доллар тонн байгаа нь тухайн байгууллагуудын өнгөрсөн 2 дугаар сард гаргасан үнийн төсөөллөөс дунджаар 308 ам.доллараар буурсан үзүүлэлттэй байна. Зарим томоохон судалгааны байгууллагууд энэ сарын сүүлчээр үнийн төсөөллөө өөрчлөн гаргахаар төлөвлөжээ Бэлтгэсэн: “Эрдэнэт үйлдвэр” ТӨҮГ-ын Экспорт, борлуулалтын хэлтсийн мэргэжилтэн Х.Мөнхцэцэг   Дэлгэрэнгүй...
  • Гэмт хэргээс урьдчилан сэргийлэх сарын аян зарлалаа

    Үйлдвэрийн газрын Ерөнхий захирлын А/103 тоот тушаал гарч, Засвар механикийн заводод гэмт хэргээс урьдчилан сэргийлэх,таслан зогсоох ажлыг хэрэгжүүлэх нэг сарын аян зарлалаа. Аяны хүрээнд ЗМЗ-ынхон үйлдвэрийн Гэрээт цагдаагийн хэлтэстэй хамтран гурван чиглэлээр 30 гаруй ажил хийхээр төлөвлөжээ. Энэхүү ажлын хүрээнд үзэгдэх орчин хязгаарлагдмал газруудыг камержуулах, өмч хөрөнгө хариуцдаг ажлын байрны тодорхойлолтуудыг хянах, сахилга хариуцлагыг сайжруулах, агуулах болон хулгайд өртөж болзошгүй цэгүүдийг дахин тогтоох, үзлэг шалгалт явуулах, ажиллагсдын дунд хууль эрх зүйн сэдвээр мэдээлэл хийх аж. Мөн тус цехэд гарч буй хэрэг зөрчлийн шалтгаан нөхцөлийг тогтоох, эргүүл хийх, гаднын иргэдийг тусгай зөвшөөрлөөр нэвтрүүлэх зэрэг арга хэмжээг авч хэрэгжүүлэхээр болсон байна. Т.Батчулуун Дэлгэрэнгүй...
  • Өглөөний сэргээш цуврал контент #13: Эрдэнэбаатарын ГАНЗОРИГ

    Төгссөн сургууль: Цагдаагийн академи, Удирдлагын академи, “Их засаг” Олон Улсын их сургууль Мэргэжил: Эрх зүйч-Дотоодын цэргийн ажилтан Ажилласан туршлага: 2008-2013 онд Дотоодын цэргийн 805 дугаар ангид харуулын дарга, эргүүлийн офицер, харуул хамгаалалт хариуцсан офицер, 2013-2014 онд Орхон аймгийн Дотоодын цэргийн 816 дугаар тусгай салбарын Харуул хамгаалалт, албаны бэлэн байдал эрхэлсэн орлогч, 2014 онд Олон нийтийн аюулгүй байдлыг хангах газрын Тусгай хамгаалалтын хэлтсийн ахлах байцаагч, 2014-2018 онд Орхон аймаг дахь Цагдаагийн газрын Төлөвлөлт, зохион байгуулалтын тасгийн аж ахуйн офицер, Захиргааны удирдлагын тасгийн Хүний нөөц, сургалт хариуцсан ахлах мэргэжилтэн, 2018 оноос одоог хүртэл Дотоодын цэргийн 816 дугаар тусгай салбарын Харуул хамгаалалт, албаны бэлэн байдал эрхэлсэн орлогчоор томилогдон цагдаа, дотоодын цэргийн байгууллагад тасралтгүй 16 дахь жилдээ ажиллаж байна. Мэргэжил дээшлүүлсэн байдал: “Их засаг” Олон Улсын их сургуулийн Хууль зүйн сургуульд Хууль зүйн ухааны магистраар суралцаж төгссөн. Чин хүсэл: Өргөсөн тангарагтаа үнэнчээр зүтгэж, сурсан мэдсэнээ Эрдэнэт үйлдвэрийн төлөө зориулж яваа, хал үзэж, хат суусан эрэлхэг залуус олон бий. Э.Ганзориг хүчний байгууллагын алба хаагчидтай мөр зэрэгцэн алхаж, Улсын Онцгой объектыг сахин хамгаалах үүргээ нэр төртэй биелүүлсээр явна. Хугарч, нугаршгүй хатан зоригт Монгол эрчүүдийн төлөөлөл тэрээр эрхэлсэн ажилдаа эзэн байхыг чин сэтгэлээсээ эрхэмлэдэг нэгэн. Сүр жавхаат Монгол Улсынхаа тугийн дор тангараг өргөсөн түүнд Монгол цэргийн өдрийн мэндийг хүргэе. -Та өглөөг хэрхэн эхлүүлдэг вэ? Өдөр бүр хэвшил болсон дадал бий юу? -Өглөө сэрээд хамгийн түрүүнд гар утсаа шалгадаг. Өнгөрсөн шөнө тайван байсан эсэхийг мэдэхээр хоногийн жижүүрийн бүрэлдэхүүнээс нөхцөл байдлын мэдээгээ авдаг. -Таны амьдралын сэргээш юу вэ, хэнээс, юунаас урам зориг, эрч хүч авдаг вэ? -Миний амьдралын сэргээш бол гэр бүл, үр хүүхдүүдийн минь инээд хөөр. Ханийнхаа хэлсэн урмын үгсээс өдөр бүрийг өөдрөг өнгөрүүлэх эрч хүчийг авдаг. -Хийж байгаа ажлын тань онцлог юу вэ? -Дотоодын цэргийн байгууллага нь Монгол Улсын үндэсний аюулгүй байдлыг хангах, хуулиар хүлээсэн чиг үүргийн хүрээнд улсын онц чухал объектуудыг хамгаалах, нийтийн хэв журам сахиулах, олон нийтийн аюулгүй байдлыг хангах, гэмт хэргийн таслан зогсоох ажиллагаанд дэмжлэг үзүүлэх, гамшиг, аюулт үзэгдэл, осол аюул тохиолдсон үед эрэн хайх, аврах, хор уршгийг арилгах, хойшлуулшгүй сэргээн босгох ажиллагаанд дэмжлэг үзүүлэх,  зарим объектыг түр хугацаагаар хамгаалах, зорчигч ачаа тээшийг харгалзан хүргэх зэрэг үндсэн үүргийг хэрэгжүүлэн ажилладаг мэргэжлийн цэргийн байгууллага юм. Дотоодын цэрэг нь тайван цагт бие даасан үүрэг гүйцэтгэж, дайны үед зэвсэгт хүчний бүтцэд үүрэг гүйцэтгэдгээрээ бусад хууль, хүчний байгууллагаас онцлогтой. Би ийм л онцгой ажилд хариуцлага, сахилга баттай ажиллаж, улс орныхоо өмнө хүлээсэн үүргээ биелүүлж яваа. -Эрдэнэт үйлдвэр бол  Улсын онцгой объект. Энэ утгаараа үйлдвэрийн найдвартай, тасралтгүй ажиллагаа, аюулгүй байдлыг хангахад танай хамт олон ойрын үед ямар ажил дээр төвлөрч байна вэ? -Дэлхийн улс орнуудад тархаад байгаа шинэ төрлийн “COVID-19” халдварт өвчнөөс урьдчилан сэргийлэх ажлын хүрээнд Монгол Улсын Засгийн газрын 2020 оны 02-р сарын 12-ны өдрийн 62 дугаар тогтоол гаргасантай холбогдуулан манай хамт олон Улсын онц чухал объект болох “Эрдэнэт үйлдвэр” ТӨҮГ-ын харуул хамгаалалт, салбарын алба ажиллагааг Дотоодын цэргийн командлагчийн тушаалаар хүч нэмэгдүүлсэн байдлаар зохион байгуулж, хяналт шалгалтыг эрчимжүүлэн ажиллаж байна. Мөн Орхон аймаг дахь Цагдаагийн газар, Онцгой байдлын газар болон хамгаалуулагч байгууллагын удирдлагатай харилцан ажиллагааг зохион байгуулж, уялдаа холбоог дээшлүүлэхийн зэрэгцээ Дэлхийн эрүүл мэндийн байгууллагаас “COVID-19” өвчнөөс урьдчилан сэргийлэх чиглэлээр гаргасан зөвлөмжийг хэрэгжүүлэн ажиллаж байна. -Ажлыг илүү сайн хийхийн тулд өөртөө дадал болгож хэвшүүлсэн зүйлсээсээ хуваалцаач? -Ажлыг сайн хийх нь цаг ашиглалттай салшгүй холбоотой гэж боддог. Тиймээс ч цагийн менежментдээ анхаарч ажлаа хийх ёстой цагт нь хийж, улс орон, нийгэм эдийн засгийн холбогдолтой мэдээ мэдээлэл тогтмол авахыг хичээдэг. -Таны амьдралдаа сонссон хамгийн сайн зөвлөгөө? -Амьдрах хугацаандаа бие биеэ хайрлаж, аливааг сайнаар бодож хийсэн ажил хамгийн сайн, хамгийн зөв. -Эрдэнэт үйлдвэр таны харах өнцөг, үзэл бодол, итгэл үнэмшилд хэрхэн нөлөөлж байна вэ? -Эзэмшсэн мэргэжлээрээ өөрийн сурсан мэдсэнээ бататгаж, цаашид хөгжүүлэн 40 гаруй жилийн түүхтэй энэ сайхан үйлдвэрийнхээ хэвийн үйл ажиллагаанд дэмжлэг үзүүлэн явж байгаадаа сэтгэл өндөр байна. Миний хувьд Эрдэнэт үйлдвэрийг улс орон, ард иргэдэд үр шимээ хангалттай өгсөн байгууллага гэж боддог. -Мөрдөс нэгт алба хаагчдадаа баярын мэндчилгээ дэвшүүлнэ үү? -Дотоодын цэргийн бие бүрэлдэхүүн, цагдаагийн байгууллагын хамт олон, Монгол Улсынхаа төлөө хүчин зүтгэхээр тангараг өргөсөн нийт алба хаагчдад, Монгол Улсад Зэвсэгт хүчний байгууллага үүсэж хөгжсөний 99 жилийн ой, Монгол цэргийн өдрийн мэндийг хүргэе. Дэлгэрэнгүй...
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
  • 6
  • 7
  • 8
  • 9
  • 10
Мэдээ

    Аюултай хог хаягдлыг устгах нь Эрдэнэт үйлдвэрт төдийгүй улсын хэмжээнд тулгамдсан асуудал юм. Саяхан ХАБЭАБОХХ-ийн Байгаль орчин хариуцсан орлогч дарга О.Эрдэнэтуяа улсын комиссын бүрэлдэхүүнд багтаж энэ асуудлаар Нийслэлд хуралдаад иржээ. Түүнээс цаашид энэ асуудлыг шийдэх ямар алхам тавигдаж буй талаар тодрууллаа.     

     - Улсын хэмжээнд аюултай хог хаягдлын нөхцөл байдал хүндэрч байна. Үүнийг шийдвэрлэх гарцыг Улсын комисс юу гэж тодорхойлов?
     - Аюултай хог хаягдлыг устгах цэг улсын хэмжээнд байхгүй. Ийм үйлдвэр ч алга. Аюултай хог хаягдлыг хэрхэх тухай асуудал сүүлийн 10 гаруй жил яригдаж байна. Өмнө нь тухайн үеийн Засгийн газраас шийдвэр гараад Оросын хуучин цэргийн ангийн нуувчинд хадгалдаг байсан нь ард иргэдийн эсэргүүцэлтэй тулгараад зогссон. Улс даяар аюултай хог хаягдал их хэмжээгээр хуримтлагдсан учраас саяхан Монгол улсын Шадар сайдын  тушаалаар ажлын хэсэг байгуулагдлаа. Энэ ажлын хэсэгт Стандарт хэмжил зүйн газар, Мэргэжлийн хяналтын газар, Уул уурхай, хүнд үйлдвэрийн яам, Байгаль орчин, аялал жуулчлалын яам, Онцгой байдлын Ерөнхий газар, Эрдэнэт үйлдвэр, Оюу толгой компани гээд олон газрын төлөөлөл багтсан. Ажлын хэсгийг Онцгой байдлын Ерөнхий газрын дэд дарга, хурандаа Ууганбаяр ахалж байна. Бид аюултай хог хаягдлын удирдлагын тогтолцоо, шийдлийг судалж, санал боловсруулах үүрэгтэй. Аюултай хог хаягдал гаргадаг уул уурхайн хоёр том үйлдвэр энэ асуудлыг удаа дараа дэвшүүлж тавьсан учраас биднийг ажлын хэсэгт оруулсан болов уу. Анхны хурлаараа хамгийн түрүүнд газрын асуудлыг хэрхэн яаж шийдвэрлүүлэх тухай хэлэлцлээ. Хэрэв улс газар шийдээд өгвөл байгаль орчны мэргэжлийн байгууллагууд аюултай хог хаягдлыг устгах үйлдвэр барих асуудлыг шийдэх боломжтой. Үүний тулд эхлээд Монгол улсын хэмжээнд хичнээн төрлийн, химийн ямар бодисууд хаана хадгалагдаж байгааг судлах нарийн чиглэлтэй ажиллаж байна. 

     - Манай үйлдвэрт аюултай хог хаягдал хэр их хуримтлагдсан бэ?
     - Одоогоор химийн бодисын 2,5 тонн хаягдал бий. Үүнээс гадна баяжуулах үйлдвэрийн урвалжуудын сав суулгыг гадагш нь борлуулахыг хуулиар хориглосон учир бас хадгалдаг. Энэ сав суулга, бусад баглаа боодол асар их талбай эзэлж байгаа. Гадагш нь гаргаж болохгүй, зөвхөн л хадгалах ёстой. Өмнө нь аймгийн Засаг даргын шийдвэрээр зааж өгсөн газар нь булшилдаг байсан юм. Хуулиар хориглосноос хойш 10 гаруй жил хадгалж байна. Химийн бодисын хаягдлаа агааржуулалттай тусгай агуулахад хадгалдаг.

     - 2017 онд батлагдсан Хог хаягдлын тухай хуулиар тусгай эрх авсан аж ахуйн нэгжүүд аюултай хог хаягдлыг цуглуулан хадгалж, устгах үүрэгтэй. Ийм зөвшөөрөлтэй байгууллага бий юу?
     - Зөвшөөрөл авсан ганц байгууллага бий гэж хурлын үеэр танилцуулсан. Гэхдээ тэр “Цэцүх” гэж компани нь зөвхөн сав суулгыг устгах чиг үүрэгтэйгээр дөнгөж байгуулагдсан. Харин хаягдал масло авдаг хоёр, гурван үйлдвэр бий. Тэдгээр нь Эрдэнэт хотод ажиллаж байгаа. Аюултай хог хаягдлаар зөвшөөрөл авсан өөр байгууллага байхгүй.

     - Хөгжилтэй орнууд аюултай хог хаягдлаа яаж устгадаг юм бол...?
    - Ерөнхийдөө хууль нь манайхтай төстэй. Тусгай зөвшөөрөл авсан аж ахуйн нэгжүүд нь устгах үйл ажиллагаа явуулдаг. Зөвшөөрөл авсан олон байгуулллага байдаг учраас өрсөлдөөн ихтэй. Яагаад гэвэл аюултай хог хаягдал гэдэг тухайн байгууллагад ашгаа өгөөд хэрэггүй болсон эд шүү дээ. Үүнийгээ устгуулахын тулд тээвэрлэлтэд төлбөр төлнө, устгалын компанид бас төлбөр төлнө. Харин тусгай зөвшөөрөлтэй компани “Таны хог хаягдлыг устгаж аюулгүй болголоо” гэсэг акт өгнө. Бүх зүйл байгальд ээлтэй, дэлхийн дэвшилтэт технологи, нарийн хяналтын дор явагддаг. Энд эргэлдэх мөнгөний урсгалын төлөө аж ахуйн нэгжүүд өрсөлддөг. Үүний тулд технологио байнга сайжруулдаг.

     - Сав суулгын устгалд ирээдүй байна. Харин хаягдал химийн бодисыг хэрхэх вэ?
     - Одоогоор бидэнд хадгалахаас өөр арга байхгүй. Эрдэнэт үйлдвэрийн хувьд журмын дагуу тусгай агуулахад хадгалж байна. Харин химийн лабораторитой сургуулиуд, өөр бусад газрууд химийн бодисоо яаж хадгалдаг нь тодорхойгүй. Манай үйлдвэрийн хүчин чадал нэмэгдэхийн хэрээр хэрэглээ өснө. Хамгийн гол нь химийн бодисын хаягдал, үлдэгдэл гаргахгүй байх талаас нь л анхаарах хэрэгтэй. Химийн бодисын чанараас болдог юм уу, эсвэл технологийн шинэчлэлээс болоод хэрэглэхээ больдог ч юм уу, хаягдал-үлдэгдэл нилээд гардаг байсан нь сүүлийн үед багассан. Газрын асуудал шийдэгдвэл тусгай үйлдвэр төрөл төрлөөрөө баригдах нь тодорхой. Үүнийг барихад хугацаа хэрэгтэй. Тэр болтол хаягдал химийн бодисд авах арга хэмжээ байхгүй.

     - Цаг зав гаргасанд баярлалаа.
 

 

М.ОДГЭРЭЛ

Даваа, 28 1-р сар 2019 00:00

Аварга машины жолооч

     Эрдэнэт үйлдвэрийн Авто тээврийн байгууллагын анхны монгол экипажийн ахлагч Б.Гарам-Очир Хөвсгөл аймгийн Галт суманд айлын “дархан бэр”-ийн отгон хөвгүүн болон мэндэлжээ. Бага, дунд сургууль төгсөөд Ардын армийн 107-р ангид жолооч болж, Зүүн баянд хоёр жилийн цэргийн алба хаасан байна. Ерээд оны эхээр  Эрдэнэт үйлдвэртэй хувь заяагаа холбон Сургалт үйлдвэрлэлийн төвд Белазын жолооч мэргэжил эзэмшиж. Түүний авга ах нь Монгол улсын заан Дамбажавын Цэнд-Аюуш. Тэр ийм бие бялдрын хүмүүжилтэй, хөдөлмөрч удамтай, хүүхэд байхын тусч нэгэн явжээ. Амралтын өдрүүдэд 15 километрийн зайтай хөдөө гэртээ явган очиж ижий, аавынхаа ажилд тусалдаг, малч хүү явсан агаад хөдөлмөрийн хүмүүжлийг багаасаа олж авч хэрсүү суусан байна. Тэрбээр Улаанбаатар хотын Техник мэргэжлийн сургуулийг авто засварчин мэргэжлээр төгсөөд Монгол улсын гал голомтыг бадраасан Багануурын уурхайгаас ажил хөдөлмөрийн гараагаа эхэлсэн аж. Энд ажиллахдаа Белазын эвдэрсэн эд ангийг задлан засаж, угсран ажиллуулж явсан тухай нэгэн нөхрөөс нь сонссон. Тэр ийм л техник сэтгэлгээтэй. Хөдөлмөрч хүний сэтгэх,ярих, хийх гурав зэрэгцдэг гэх.Энэ үг түүнд тохирох мэт. Түүнийг ажилч хичээнгүй ур чадвартай нэгэн болохыг би мэднэ. Одоогоос олон жилийн өмнө “Нэг ээлжийн дөрөв” сэдэвт сурвалжилга бэлтгэн уншигчдад хүргэсэн юм. Тэгэхэд “бид хааяахан хоёр нь уулзахаар ах, дүүтэйгээ таарсан мэт сэтгэгдэл төрж нэгэндээ хоргодоод байдаг юм” хэмээснээр бидний яриа эхэлсэн санагдана.Тэр цаг үеэс миний бие түүнийг таних болсон юм. Эрдэнэт үйлдвэрийн уулын цулыг тээвэрлэх Белаз зогсолтгүй 24 цаг ажиллана. Эрдэнэс тээвэрлэсэн аварга техникийг уурхайчин эрс жолоодон өглөө үдэшгүй ажилласаар... Тэдний төлөөлөл Бүдрагчаагийн Гарам-Очир, Машийн Пүрэвсүрэн, Хөдөөгийн Сүхбаатар, Очирын Гансүх нар 1998 онд анхны монгол экпажийг байгуулан ажилласан түүхтэй. Эдүгээ тэд 21 дэх жилдээ гар сэтгэл нийлэн хөдөлмөрлөж явна. Тэд сар, улирал, жилийн төлөвлөгөөг цаг хугацаанд нь давуулан биелүүлж ирсний үнэлэмж, үйлдвэрийн хөдөлмөрийн аварга, тэргүүний уурхайчид болцгоожээ. Олон жил эрүүл ажиллаж хөдөлмөрлөж ирсний нууц юунд байна вэ? гэсэн асуултад, би маш сайн амардаг. Эрүүл агаарт алхах дуртай. Зөв хооллож, цаг ямагт хөдөлмөрлөж явахыг хичээдэг хэмээв.  Ийм л ажилч хичээнгүй, зарчимч шаардлагатай, хөдөлмөрийн хүмүүс баялаг бүтээдэг биз гэж түүний яриаг сонссон хэн хүн бодохоор. Тэр шинэ санал санаачилга гарган ажилладаг нэгэн. Захын жишээ дурдахад Белазын дугуй өндөр өртөгтэй, “бөөр” нь их элэгдэнэ. Хоёр дугуйны завсар чулуу хавчуулагдаж дугуй халдгийг тэр анх олж харж. Ингэснээр бат бөх чулуу авагч хийх санаачилга гаргажээ. Шавь нартаа сурсан мэдсэнээ харамгүй хэлж зөвлөн 21 жил хөдөлмөрөөрөө бусдад үлгэр дуурайлал болон ажиллаж ирсэн түүний хичээл зүтгэлээр бахархмаар... Тэр эх орныхоо хөх усан судраас ундаалж, хөдөөгийн цэнгэг агаараар амьсгалан гөрөөлөх дуртай. Тэгэхдээ байгаль эхийн хайрласныг авахаас амьтай бүхэн рүү нүхтэй төмөр шагайхгүй. Ганзага мялаахдаа ганц нэг “хулгар шар” намнах төдий. Харин ажлын талбарт алдаа дутагдлын хажуугаар дуугүй өнгөрөхгүй. Аавын хүүхдүүдтэй алагчлалгүй харьцана.

     Үзэл бодол нийцэхгүй зүйлийг үнэнээр нь хэнээс ч эмээхгүй хэлчихдэг эрс шулуун зан чанар түүнийх. Бусдын гаргасан амжилтыг үнэлж, бахархаж чаддаг нь түүний бас нэгэн мөн чанар. Хүн өөрөө амьдрал дээр биеэр олж авсан мэдлэгийг мартдаггүй. Хүнээр заалгасан юмны тал нь мартагдах явдал бий гэж ярих түүний экипаж 052 номерын Белаз машинаар ээлж хийхгүйгээр 64 мянган мот/цагийн ажил гүйцэтгэж нэг тэрбум төгрөг хэмнэжээ. Өдөр тутмын техник үйлчилгээ, урсгал засварыг цаг хугацаанд нь чанартай хийж эвдрэл гэмтэл гарахаас урьдчилан сэргийлж ажилласны үр дүнд тэд ийм амжилт гаргасан аж. Нөгөө талаар эдний гаргасан амжилтад алтан гартай засварчдын хөдөлмөр их нөлөөлсөн нь түүний экипаж багаар ажиллаж туршлагажсаныг харуулах мэт. Тэр залуу халуун насандаа 48 цаг улиран ажиллаж явснаа ч нуусангүй. Энэ үед ар гэрээс нь хоол зөөдөг байж. Энэ бүхнийг эргэн санахад сайхан байдаг юм гэж хариу нэхсэн харцаар намайг ширтэх. Сэтгэлгүй хүн л тайлбар тавьдаг. Ажил хийе гэсэн сэтгэл байхад арга нь олддог  гэсэн. Энэ нь түүний амьдралд баримталдаг нэг зарчим. Түүний хань Цанжидын Чулуунхүү аймгийн Холбооны газар 20 гаруй жил ажилласан нэг нутгийн хоёр гэнэ. Эдний том охин нь АНУ-ын Michgan мужид амьдардаг бол дүү нь дунд сургуулийн сурагч. Тэр ар гэртээ санаа зовохгүй явахаар ажил хийхэд их урамтай байдаг. Аливаа техникийг эвдрэхээс нь урьдаж үйлчилгээ хийх их чухал хэмээн сануулав. ...Хөдөөний нэг бодь эр 130 тоннын Белазыг анх хараад хэдэн давхар байшин шиг том юм хөдлөөд явчихлаа. Хажууд нь пурган машин шүдэнзний хайрцаг шиг харагдана. Жинхэнэ эр хүний унаа байна хэмээн амандаа шагшран зогссон гэдэг... “Эр хүний унаа”-г жолоодогч, Эрдэнэт үйлдвэрийн тэргүүний ажилтан Б.Гарам-Очирын тухай өгүүлэхэд ийм буюу.

 



Т.БАТЧУЛУУН

 

     Эрдэнэт үйлдвэр ХХК-ийн дэргэдэх, эрдмийн уурхай өнөөдөр 20 дахь төгсөлтийн баяраа хийлээ. Энэ жил тус сургуулийг автын инженер, уул уурхайн ашиглалтын технологи, мэдээллийн технологи зэрэг зургаан мэргэжлээр бакалавр зэрэгтэй 42, магистрын зэрэгтэй 36 оюутан төгсөж байна. Тус сургуулийн төгсөгч Э.Азжаргал ШУТИС-ийн шилдэг сурагч болсон бол 3,2 онооны голчоос дээш, амжилттай суралцсан дөрвөн төгсөгч Эрдэнэт үйлдвэр ХХК-д ажиллах батламжаа гардан авлаа.

У.Бат


 

     Эрдэнэт үйлдвэр ХХК-ийн  2018 оны үйлдвэрлэл, эдийн засгийн үйл ажиллагааны үр дүнгийн тайлангийн хурал Баяжуулах үйлдвэрийн ажлын үзүүлэлтийг хэлэлцсэнээр эхэллээ. Тус цехийн хамт олон өнгөрсөн 2018 онд үйлдвэрлэлийн үндсэн үзүүлэлтүүдээ 100-аас дээш хувиар давуулан биелүүлж, хүдэр боловсруулалтыг 31 сая 520 мянган тоннд хүргэж ажилласан байна. Энэ нь төлөвлөснөөс  520 тонн хүдэр илүү боловсруулсан гэсэн үг юм. Мөн үйлдвэрлэлийн бусад үзүүлэлтүүд 101,7-118,9 хувиар давж биелсэн байна. Баяжуулах үйлдвэр дээрх хэмжээний хүдэр боловсруулахдаа  536 тэрбум төгрөгийн зардал гаргаж, өмнөх онтой харьцуулахад 33 тэрбум төгрөгөөр зардал өссөн ч нормчлогдсон материалаас 7 тэрбум төгрөгийн хэмнэлт гаргажээ. Нийт дүнгээрээ  Баяжуулах үйлдвэрийнхэн 100 хувийн төлөвлөгөөнөөс 416 сая төгрөг, гүйцэтгэлд ноогдох төлөвлөгөөнөөс 5,6 тэрбум төгрөгийн ашигтай ажиллав.  Мөн хүний нөөц, хөдөлмөрийн аюулгүй байдал, эрүүл ахуй зэрэг бусад чиглэлээр төлөвлөсөн ажлууд 100-аас дээш хувийн гүйцэтгэлтэй байна. Иймээс тус цехийн хамт олны  2018 оны ажлыг тайлангийн хурлын комиссоос өндрөөр үнэлэв.
     Техникийн шинэчлэлийн хүрээнд олон бүтээн байгуулалт хийгдсэнийг цехийн дарга М.Отгон онцлов. Тухайлбал, нунтаглан баяжуулах хэсгийн нэгдүгээр шатны хоёр тээрэм, хоёрдугаар шатны хоёр тээрмийн барабан, бутлан тээвэрлэх хэсгийн хоёр шигшүүр зэргийг сольж, 15 дугаар даланг барьж ашиглалтад өгчээ. Эдгээр нь эдийн засгийн өндөр үр ашгаа өгч буйг тайлангийн хуралд цехийн удирдлага танилцуулав. 
     2019 онд Баяжуулах үйлдвэрийнхэн техник технологийн шинэчлэлийн хүрээнд хэд хэдэн томоохон ажлыг хийхээр төлөвлөжээ. Өөрөө нунтаглах хэсэг дээр 1989 оноос өнөөг хүртэл ажиллаж буй ММС тээрэм, нунтаглан баяжуулах хэсгийн дараагийн хоёр тээрмийг солих, Хаягдлын аж ахуйд  М4 даланг холбогч сувгийн хамт барих, шүүн хатаах хэсгийн молибдений шинэ филтер, бутлан тээвэрлэх хэсгийн жижиг бутлалтын хоёр ширхэг бутлуурыг суурилуулах зэрэг ажлуудыг шинэ оны төлөвлөгөөндөө тусган ажиллаж байна.

     Катодын цэвэр зэс үйлдвэрлэлийн анхдагч Эрдмин компани зэс тууз үйлдвэрлэх технологи нэвтрүүлж эхэлсэн байна. Тус компани 2008 оноос зэсээр эцсийн, өртөг нэмэгдүүлсэн бүтээгдэхүүн үйлдвэрлэх үйлдвэр барих зорилт дэвшүүлжээ. Энэ зорилтын хүрээнд 50 гаруй төрлийн цахилгааны утас кабель, 6-7 төрлийн уртасгагч үйлдвэрлэхийн зэрэгцээ зэс тууз үйлдвэрлэх технологийн дамжлагыг ашиглаж эхэллээ. Энэ нь үйлдвэрийн хүчин чадлыг дээшлүүлэх, бүтээгдэхүүний нэр төрлийг өсгөх чиглэлээр нэвтрүүлж буй томоохон үйлдвэрлэл юм. Туузан зэс үйлдвэрлэх дамжлагын тоног төхөөрөмжийг тус компани  БНХАУ-ын машин, тоног төхөөрөмж үйлдвэрлэлийн Changzhou Aibang компаниас худалдан авч, угсран ашиглалтад оруулсан байна. Энэ технологи нь 50 мм-ийн өргөнтэй, 0,9 мм-ийн зузаантай бүх төрлийн цахилгааны тууз, зэс прокатыг хийх боломжтой аж. Мөн зэс тууз нь Монгол дахь цахилгааны шит угсрагч компани, под станцуудын гол түүхий түүхий эд болдог. Энэхүү өртөг шингэсэн бүтээгдэхүүнийг үйлдвэрлэснээр зэсийн өртгийг нэмэгдүүлэх, ажлын байр шинээр бий болгох ач холбогдолтой юм.
     Нөгөө талаар, манай улс зэс туузын хэрэгцээг 100 хувь импортоор хангадаг. Харин өөрсдөө үйлдвэрлэдэг болсноор гадаад руу чиглэсэн валютын урсгалыг багасгаж, дотоодын үйлдвэрлэгчдийн бүтээгдэхүүний тоо хэмжээ, нэр төрөл  нэмэгдэх боломж нь бүрдэх юм. Зэс тууз нь дан ганц цахилгаан хэрэгслийн түүхий эд болоод зогсохгүй, зэс аяга таваг зэрэг энэ төрлийн ахуйн хэрэглээний бүх бүтээгдэхүүний бэлдэц болох аж. “Зэс тууз үйлдвэрлэж эхэлсэн нь өртөг нэмэгдүүлсэн бүтээгдэхүүн үйлдвэрлэлийн  эхний үе шат бөгөөд цаашид бид зах зээлийн эрэлт хэрэгцээг судалж, бүтээгдэхүүнийхээ нэр төрөл, хэмжээг өсгөх зорилт тавьж байна” гэж Эрдмин компанийн Ерөнхий захирал Ж.Баатар ярьлаа.   

     Хаврын тэргүүн сарын шинийн нэгний билэгт сайн өдрийн өмнө өндөр настай ахмадуудаа хүлээн авч, хүндэтгэл үзүүлдэг уламжлалын дагуу Эрдэнэт үйлдвэр ХХК-ийн захиргаа 85-аас дээш насны ахмадууддаа хүндэтгэл үзүүлэв. Тус үйлдвэрт ажиллаж байгаад  гавьяаны амралтдаа гарсан 85-аас дээш насны 8 ахмад эдүгээ энх тунх амьдарч буй. Тэдний хамгийн ахмад нь Баяжуулах үйлдвэрийн өндөр настан Л.Гүндэгмаа  өнөө жил 92 нас хүрч байна.  
     Эрдэнэт үйлдвэрийн хамгийн өндөр настай ахмадуудыг Ерөнхий захирал Х.Бадамсүрэн, Тэргүүн дэд захирал Б.Шинэбаатар, Санхүү, эдийн засаг эрхэлсэн дэд захирал Ж.Эрдэнэбилэг, Захиргаа, хүний нөөцийн хэлтсийн дарга О.Хонгор, үйлдвэрийн Ахмадын зөвлөлийн дарга Д.Байгал нар өнөөдөр хүлээн авч, удахгүй гарах “Урвуулагч” хэмээх шороон гахай жилийн сар шинийн баярын мэндчилгээ дэвшүүлэв. Мөн улирч буй нохой жилд  Эрдэнэт үйлдвэр ХХК-ийн бүтээлч хамт олны гаргасан амжилт бүтээл, онцлох үйл явдлуудын талаар ахмадууддаа танилцуулж, ирэх жилийн зорилт төлөвлөгөөний тухай сонирхууллаа. Тэгвэл  залуу насны хөдөлмөр зүтгэлээ зориулж явсан үйлдвэрийнхээ ажил үйлс өөдрөг буйд  ахмадууд талархаж, удирдлага хамт олонд ажлын өндөр амжилт ерөөв.
     Хүндэтгэлийн үйл ажиллагаанд Уурхайчин соёлын ордны уран бүтээлчид ая дуугаар мэндчилж, ахмадуудынхаа мэлмий сонорыг ардын дууны хөг аялгуугаар мялаасан. Ерөнхий захирал болон удирдлагууд үйл ажиллагааны төгсгөлд урилга хүлээн авч, морилон саатсан ахмад настнууддаа эрүүл энх байж, урт наслахын ерөөлийг дэвшүүлэхийн зэрэгцээ  гарын бэлэг гардуулж, дурсгалын гэрэл зураг татууллаа. 

     Эрдэнэт үйлдвэр ХХК-ийн хэмжээнд хийгдэж буй техникийн шинэчлэлийн хүрээнд Ил уурхайд шинэ техник ашиглаж эхэллээ. Тус уурхайд Вагнер Ази компани САТ 824К дугуйт түрэгч, САТ 16М3 автогрейдр, САТ 232D дугуйт юниверсал ачигч зэрэг дөрвөн техник нийлүүлснийг уурхайн хамт олон хүлээн авав.
     Эдгээр  техникүүд 2018 онд үйлдвэрлэгдсэн хамгийн сүүлийн үеийн загвар бөгөөд ухаалаг программ хангамж, автомат тосолгооны болон хяналтын системтэй,  шинэ технологи бүхий  бүтээгдэхүүн юм. Найдвартай ажиллагааг бүрэн хангахуйц техникүүд нь уурхайн тогтвортой үйл ажиллагаа болон хүчин чадлыг дээшлүүлэх, технологийн тээвэрлэлтийн горимыг сайжруулахад  нэн чухал шаардлагатай гэдгийг Ил уурхайн удирдлага онцлов.
     Энэхүү  техник нь өнгөрсөн оны захиалга бөгөөд 2019 онд тус уурхайд дахин нэг автогрейдр, гинжит бульдозер авах төлөвлөгөөтэй аж. Вагнер Ази компанийхан нийлүүлж буй техникийн засвар үйлчилгээндээ 1-2 жилийн хугацаатай баталгаа өгч, хамтран ажиллах юм.
 

 

 

 

Даваа, 21 1-р сар 2019 00:00

Итгэл даасан баяжуулагч

    

     1993 оны яргуй нүдлэх  цагаар  сэтгэлийн амрагтаа тэмүүлсэн  залуухан  хархүү Эрдэнэсийн хотод ирэв. Уурхайн цэмцгэрхэн суурин түүний таалалд тун их нийцэж. Аварга  үйлдвэрийн аль нэгэн  цехэд эрчтэй насны эрмүүн хөдөлмөрөө зориулан,  халуун бүлээрээ хангалуун сайхан амьдрах нууцхан мөрөөдөл Хайгуулын техникчийн диплом өвөртөлсөн Д.Ганзориг хүүгийн цээжнээ багтах. Гэвч  насан өндөр аав ээждээ дэм болох ачлалт сэтгэл нь дийлж,  хань ижлээ  дагуулан төрсөн нутаг Хөвсгөл аймгийн Эрдэнэбулган руугаа  хүлгийн жолоо залав аа. Ганзоригийнх нутагтаа өрх нэмж, удам залгах ууган хүү нь ч мэндэлж. Үзэсгэлэнт  хангайдаа   Эг, Үүрийн голоо өгсөж уруудан зургаан жил буянт сүргээ маллав. Угаас  малд нүдтэй, ажилч  хичээнгүй тэд буурлын  буяныг хэд дахин өсгөн үржүүлсэн гэдэг. Хүүгээ цэцэрлэгт орохтой зэрэгцэн сэтгэлээс уяатай Эрдэнэсийн хотоо зорив. Санаж явбал бүтнэ гэгчээр нэг л өдөр энэ буянтай  үйлдвэрийн ажилчин болох хувь тохиож. Бүүр  “зүрхэн” хэсэгт шүү.  Насосны машинч боллоо. Есөн жил ажиллав. Дараа нь тэр баяжуулагч болов. Насосны машинчаар ажиллаж байсан нь сайн баяжуулагч болоход тун дөхөмтэй байв. “Нунтаглан баяжуулах бол хамгийн чухал дамжлага. Ашигт  эрдсүүдийг баяжуулж авах, эсвэл гологдол болгон хаях  нь баяжуулагчийн ур чадвараас ихээхэн  хамаарна. Баяжуулагчийн ажлын үнэлгээ тухайн ээлжинд гарч буй технологийн үзүүлэлтээс тод харагддаг. Баяжмалын чанар болон  хаягдал хэр  байгаа тухай цаг тутамд дүн шинжилгээ хийдэг программ хэлээд л өгнө” гээд л инээмсэглэв. Оргилон буцалж буй  хөөсөн бөмбөлгийн өнгө өөрчлөгдөх, хэмжээ нь томорч жижгэрэх, хөөс хагарах зэргээс баяжуулалт хэр явж буйг нарийн мэдэрч, технологийн процессоо  тохируулна. Тээрэмд нунтаглагдан  урсан өнгөрөх материалаас  ашигтай эрдсийг баяжуулж авахад авхаалж самбаа, мэдрэмж их чухал гэнэ. Үнэхээр ч түүний шалмаг хөдөлгөөн,  чамбай чанар нь   богино хугацаанд зөв шийдэл гаргах   баяжуулагчийн онцгой чадварыг өөртөө шингээсэн мэт. Тэр манай шилдэг баяжуулагч төдийгүй, бригадын ахлагч. Ээлжийнхээ залуус голдуу 10 гаруй  баяжуулагчийг тэр ахалдаг. Суръя, мэдье гэсэн чин эрмэлзлэлтэй, бүтээлч залуустайгаа хамтран ажиллахад урамтай байдгаа ярьсан. Хэн нэгэнд ая тал засдаггүй, хэлье гэснээ шулуухан хэлчихдэг шударга зантай түүнд дарга, цэрэггүй л ам сайтай Залуусыг үйлс бүтээлээрээ  төдийгүй биеэ авч яваа байдал, спорт, олон нийтийн ажилд зүтгэлтэйгээрээ ч үлгэрлэнэ. Сагсан бөмбөг, волейболын  спортын нэгдүгээр зэрэгтэй тамирчин тэрбээр  цехийнхээ гол тоглогч байсан үе бий. Одоо  ахмадын багтаа тоглосоор л. 
    Гадаа ганц нэг  цас хаялах  идэр ес эхэлсэн энэ өдөр улаахан  хацарт хонгорхон  насаа тэр ийнхүү дурсав. Эсгий гуталтай хөлдөө  модон тэшүүр  углаж,  Эгийн голын мөсөн дээгүүр  хөндлөн гулд  гулган  тоглодог байсан үе, хурдан морины зоон дээр гийнгоо аялан, цамцаа дэрвүүлэх балчир насны жаргалтай мөч сэтгэлээс нь гардаггүй аж.
    Эргэж ирэхгүй холын аянд мордсон аавыгаа дурсан  ярихдаа аньсага чийгтүүлэв. Тэрбээр цааш нь: “Миний аав, ээж сийрэгхэн ухаантай хүмүүс. Насаараа мал малласан ч, бид аравт эрдэм боловсрол эзэмшүүлж, бүгдийг нь мэргэжилтэй болгосон. Миний бага  дүү л  малчин. Мянгат малчин гэгдэн, нутагтаа сайхан амьдарч яваа” гэсэн. Д.Ганзориг нутаг, ээж амьтай нэгэн. Зав гарвал наян насны босго аль хэдийн давсан ачит эхээ, алдарт  “Даян дээрх”, Эгүүрийн голоо зориод л давхичихна.
     Эднийх ам бүл дөрвүүл. Д.Ганзориг: “Миний амжилтын хагасыг халамжит хань минь бүтээж өгсөн” гэх. Одоогоос дөчөөд жилийн өмнө сумын эмнэлэгт дуугаа хадаан  нэгэн өдөр мэндэлсэн хүү охин хоёр бол манай хөргийн эзэн, түүний эхнэр П.Шүрэнцэцэг. Сургуулийн босгоор анхлан алхахад  бас л  нэг ангид хамтдаа... Аргагүй л холбоо заяатай хоёр байгаа биз. Хүү Г.Тэлмэн ШУТИС-ийг Уул уурхайн цахилгааны инженер мэргэжлээр энэ хавар төгсөж, удам дамжсан уурхайчин болох зорилготой. Охин Г.Золбоо 12-р ангид суралцдаг. Хүү охин хоёр нь таван жилийн зайтай, яг нэг өдөр төрсөн гэдэг. Ганзориг хүүхдүүдийнхээ хүсэл сонирхлыг хүндэтгэн дагуулдаг. Түүгээрээ ч тэд нь өөрийн гэх үзэл хандлагатай, зөв хүн болон төлөвшжээ.
     Д.Ганзоригийн тухай хамт олон нь: “Маш нарийн мэдрэмжтэй баяжуулагч, ажилдаа сэтгэлээсээ ханддаг хүн,  бүтээлч, шинийг санаачлагч, үйлдвэрлэлийн процессыг гарамгай мэддэг, тоног төхөөрөмжид гарсан эвдрэл гэмтлийг олж тогтоохдоо гаргууд, мэддэг чаддаг зүйлсээ залууст харамгүй зааж сургадаг, хамт олны уур амьсгалыг зөөлрүүлэгч гэж магтаж, ийм л болохоор бид түүнд итгэдэг” гэсэн юм. Түүний амьдралын чиг шугам итгэл дааж амьдрах. Баяжуулагчдын холбооны шилдэг баяжуулагчаар хоёр удаа, Нунтаглан баяжуулах хэсгийн шилдэг ажилтнаар шалгарч байсан тэр, хамт олныхоо, удирдлагуудынхаа итгэл найдварыг хэзээд алдсангүй, амжилтаа ахиулсаар. Эрдэнэт хэмээх их айлын 6000 гаруй ажиллагчаас ажил үйлсээрээ товойн шалгарч, 2018 оны Шилдгийн шилдэг ажилчин боллоо. Тэрбээр Шилдгийн шилдэг ажилчин болсон сэтгэгдлээ: “Миний хөдөлмөрийг үнэлсэн том үнэлгээ, хүндэтгэл, бас шагнал. Энэ үйл явдал  надад улам сайн ажиллах урам зориг, ажиллах эрч хүч нэмлээ. Эрдэнэт үйлдвэрийнхээ  хамт олны  итгэлийг бүтээлч хөдөлмөрөөрөө хариулна” гэж хэлэхдээ нүд нь очтон гялалзаж байсан. Эрдэнэт үйлдвэр 2018 онд Зэсийн металл авалтыг 40 жилийн түүхэндээ хамгийн дээд хэмжээнд буюу 89,5 хувьд хүргэсэн. Энэ түүхэн амжилтад Эрдэнэт үйлдвэрийн 2018 оны шилдгийн шилдэг ажилчин Д.Ганзоригийн  хөлс, хүч, хөдөлмөр шингэсэн нь гарцаагүй. 
Хүн мөрөөдлөөр жигүүрлэн түүндээ хүрэх зорилго өвөрлөн, хичээнгүйлэн хөдөлмөрлөснөөр  амжилтад хүрдгийн тод жишээ энэ буюу.


Я.ЭНХТУЯА

     Засвар монтажийн цехийн ажилтан Д.Бямбадорж үйлдвэрийн бүх цех нэгжид хүрч засварын ажил гүйцэтгэдэг бригадын ахлагч. Ийм л хөдөлмөрч, ажилч хичээнгүй хүмүүсээр бахархах сэтгэл аргагүй төрөх. Тавьсан асуултад оновчтой цөөн үгээр хариулах түүнтэй хийсэн ярилцлагыг уншигч та бүхэнд хүргэж байна.

     -Оны тэргүүний ажилтан болсонд баяр хүргэе?
     -Баярлалаа.

     -Та эхлээд хүүхэд насныхаа гэгээн дурсамжаас хуваалцана уу?
     -Би Төв аймгийн Баянцогтын сангийн аж ахуйд төрсөн. Энэ сумандаа анхны 10 жилийн дунд сургууль дүүргэж байлаа. Угтаал, Заамар, Баянцогтын хүүхдүүд анхны 10 жилийн сургуульд суралцаж төгссөн юм. Миний бага нас хөдөөний хүүхдийн нэгэн адил өнгөрсөн. Бусдаас гойд ялгарах юмгүй.

     -Та хөдөө өссөн юм байна. Малчин байсан уу?
     -Би цэргийн албанд мордтолоо адуу малтай ноцолдож өссөн. Туслах адуучин явлаа. Миний аавыг Дамбын Шатархүү гэдэг. Би чинь өвөөгөөрөө овоглочихсон юм.

     -Яагаад ...?
     -Энэ учиртай. Социализмын үед  сэхээтнүүд 16 толгой мал тоолуулна. Малчин хүн хувьдаа 50 толгой малтай байх ёстой. Нийгэмчлэл явагдахад нэг хүнд 16 толгой мал тоолуулсан юм билээ. Тэгэхээр би өвөөгөөрөө овоглосон болохоор хэдэн мал нэр дээрээ тоолуулж явсан түүхтэй. Ингэж л аав минь тав, арван малаа арай илүү нийгэмчлэлээс авч үлдсэн байдаг.

     - Тэгвэл таны өвөө мал хөрөнгөтэй нэгэн явжээ?
     -Тийм ээ. Миний өвөө мал аж ахуй эрхэлж амьдарч явсан байдаг. Түүний хөрөнгийг миний аав өвлөсөн. Манайхныг “Цагаан тэмээт”-ийнхэн гэдэг. Нутгийн ард түмэн малынх нь зүсээр ийн нэрлэсэн байх. Намайг ухаан суусан цаг үед малаа нийгэмчлээд цөөн тооны сүрэгтэй байлаа. Содон алаг адуунуудтай. Манай аав адуунд их хайртай. Зэлтэй үхрээ зарж адуутай болсон гэж эмээ маань ярьдаг сан.

     -Яаж яваад та Эрдэнэт үйлдвэртэй ажил, амьдралаа холбочхов оо?
      -Миний том эгч Эрдэнэтэд ажиллаж амьдардаг. Эгчийгээ бараадаад л Эрдэнэтийн хүн болчихсон. Хүргэн ах Эрдэнэт үйлдвэрт, эгч Хүнсний үйлдвэрт ажиллаж байлаа.

     -Таны эзэмшсэн мэргэжил юу вэ?  Гадаад мэргэжилтнүүдтэй хамт ажиллаж байв уу?
     -Ш.Отгонбилэгийн нэрэмжит Технологийн сургуульд засварчин мэргэжил эзэмшээд Засвар монтажийн цехэд ажилчин болсон. Ваня гэж орос мэргэжилтний бригадад ажилласнаас хойш 27 дахь жилдээ засварчнаар ажиллаж байна. Ваня маань намайг бригадын ахлагчаар бэлтгэж өгчихөөд нутаг буцсан. Анх хөдөөний хүүхэд орос хэл мэдэхгүй. Гадаад мэргэжилтнүүдтэй буруу хазгай ярьсаар байгаад орос хэл зохих түвшинд сурсан. Хүн өөрийгөө дайчлахаар хар ярианы хэл амархан сурчих юм билээ. Нэг хөгтэй явдал болдог юм. Лантуу аваад ир гэж оросоор хэлэхгүй юу. Тэгэхээр нь цохих юм аваад ир гэж ойлгоод ломбо аваад очсон чинь бөөн инээдэм болж билээ.

     -Таны ажлын онцлог юу вэ?
     -Манай засварын бригад Баяжуулах үйлдвэрийн Бутлан тээвэрлэх хэсгийн урсгал болон их засварын ажлыг хариуцдаг.  Бид үйлдвэрийн бүх хэсэгт хүрч ажилладгаараа онцлогтой. Манай бригад гагнуурчин, зүсэгч, слесарь, засварчин нийлсэн зургаан хүнтэй. Одоогоор надтай миний хоёр шавь хамт ажиллаж байна. Сурсан мэдсэнээ энэ хүмүүст зааж сургахыг л хичээж явна. Ер нь манай бригадын хэд  гар сэтгэл нийлсэн хүмүүс.

     -Томилолтоор явж ажиллаж байв уу?
     -Манай бригад Чехийн хөрөнгө оруулалтай Ингэт толгойн гурилын үйлдвэрийг анх барьсан. Хоёр Чех мэргэжилтэн зөвлөхөөр ажиллаж байлаа. Дараа нь Завхан аймгийн Тэсийн тэжээлийн аж ахуйн суурин дээр Гурилын үйлдвэр барьж өгсөн. Мөн Чехословак улсын хөрөнгө оруулалтай.  Энд хоёр сарын хугацаанд таван монгол, гурван орос мэргэжилтэн ажилласан. Гурилын үйлдвэрийг нь ашиглалтад оруулаад анхны бүтээгдэхүүнийг нь гаргаж өгч байлаа. Анхны бүтээгдэхүүний дээж гэж хүн бүрт шуудай гурил өгч байсан нь мартагддаггүй юм. Бүх тоног төхөөрөмжийг нь аччихсан цуваа очсон. Тэнд тог байхгүй болохоор “сак” мотор хүртэл ачиж аваачсан. Урал машиныхаа хойно нь хүнсээ ачаад, өөрсдөө урд нь суугаад л явж байлаа. Дүгэржанцан дарга биднийг авч явсан юмдаг. Тэнд улсын наадам үзсэн. Хөдөө сумын наадам болохоор цомхон. Би хүртэл барилдаад хоёр давж явлаа. Айлд орохоор тос хайлж өгнө. Хөдөөнийхөн их зочломтгой. Туслах ажилтан хэдэн залуучуудтай ах дүүс шиг дотноссон доо.

     -Та ажлын ямар арга барил баримталдаг вэ?
     -Би хүнд урам хайрлах дуртай. Хийсэн ажлыг нь дэмжихээр ямар ч хүн илүү ихийг хийх урам зориг авдаг.

     -Таны бахархал юу вэ?
     -Би үйлдвэрийн хэмжээнд шинэчлэгдсэн бүх тоног төхөөрөмж дээр ажилласнаараа бахархдаг. Баяжуулах үйлдвэрийн хөвүүлэн баяжуулах машинуудын шинэчлэл, Дулааны цахилгаан станцын болон Өөрөө нунтаглах хэсгийн өргөтгөлийн ажилд гар бие оролцсон. Хамгийн сүүлд Шүүн хатаах хэсгийн машинуудын шинэчлэлийн ажилд оролцлоо. Ажлын гүйцэтгэлээ эргээд харахаар сайхан байдаг. Дэлхийд данстай Эрдэнэт үйлдвэрт ажилладгаараа бахархдаг. Миний хувьд Эрдэнэт үйлдвэрт ажиллаж яваагаа нэр төрийн хэрэг гэж боддог.

     -Таны ажлын амжилтын үндэс юу вэ?
     -Аливаа ажлыг хийгээд сурчихаар хэзээ нэг цагт хүнд хэрэг болно. Ямар нэгэн ажлыг хийхдээ аюул эрсдэлгүй, эвийг нь олоод хийчих хэрэгтэй.  Олуулаа хэлэлцэж хийсэн ажил үр дүнтэй. Шийдвэр нь зөв гардаг. Амьдрал дээр онох нь их. Хүний хань бол амьдралын нэг тал. Ажилчин хүний ар гэрийг хүний сайн хань л авч явдаг. Ар гэр лүүгээ сэтгэл зовохгүйгээр ажиллах тийм боломжийг миний хань надад олгодог. Тийм болохоор ханиараа бахархах юм. Энэ бүхэн ажилдаа ахиц дэвшил гаргахад нөлөөлдөг.

     -Та буруу шийдвэр гаргаж байв уу?
     -Аливаа хүн амьдралын турш суралцдаг. Алдаж онодог л хорвоо. Орон сууцаа жижгэрүүлчихээд одоо томсгож чадахгүй л явна. Хожим олуулаа амьдрахыг тооцоогүй л дээ. Ам бүл цөөнтэй байхдаа байраа сольчихсон. Одоо эргээд бодоход буруу шийдвэр гаргасан байна.

     -Та юу судалж мэдсэн гэж боддог вэ?
     -Засварын ажлыг зохих түвшинд хийж сурсан. Гагнуур, зүсэлт хийх, эвдэрсэн тоног төхөөрөмжийг засварлах эв дүй суусан байх аа. Ажлынхаа туршлагаар үйлдвэрлэлийн ямар нэгэн техник, тоног төхөөрөмжийг сэргээн засварлах ойлголттой болсон хүний нэг нь би. Аль нэг цехэд засвар хийхэд хэнээр ч заалгахгүй ажлаа хийх анхны мэдэгдэхүүн суусан гэж ойлгож болно. Өөрөө хичээсэн хүн их юм сурдаг. Хувь хүний хичээл зүтгэл, уйгагүй хөдөлмөр чухал. Би 27 жилийн хугацаанд их юм сурсан байна. Эрдэнэт үйлдвэрийн бүх хэсэгт очиж ажиллалаа. Өөрөөр хэлбэл үйлдвэрлэл явагдаж буй бүх объект дээр ажилласан гэсэн үг.

     -Та хамгийн сүүлд ямар ном уншсан бэ?
     -Хүүхэд байхдаа ном их уншдаг байлаа. Маамын “Газар шороо”, Шажинбатын “Элс цас”, Жек Лондоны “Цагаан соёот”, Таагүрийн “Ядуугийн зовлон”, Жоуль Вернийн зохиолуудыг уншсан. Одоо ч сонин хэвлэлээс л мэдээлэл авах төдий байх шив.

     -Ярилцсанд баярлалаа.



Т.БАТЧУЛУУН

     Эрдэнэт үйлдвэрийн дэргэдэх Технологийн сургуульд дэлхийн боловсролын чиг хандлагад нийцсэн Чадамжид суурилсан сургалтын хөтөлбөр хэрэгжих эхлэл тавигдсан талаар тус сургуулийн сургалтын мэргэжилтэн Н.Зул-Эрдэнэтэй ярилцлаа.  

     -Чадамжид суурилсан сургалтын хөтөлбөр хэрэгжүүлэх болсон шалтгаан нөхцөлийн талаар эхлээд тайлбарлаач?
     -2017 онд болсон “Хөгжлийн цогц бодлого” сэдэвт 1000 инженерийн зөвлөгөөн дээр хүний нөөцийн бодлого чиглэлээр манай Суурь шинжлэх ухааны тэнхимийн Л.Наранцэцэг багш “Хүний нөөцийн сургалт хөгжлийн асуудал” сэдэвт илтгэл тавьж шилдгээр шалгарсан. Илтгэлийн гол үзэл санаа нь  Хамтын гэрээний 2.4 заалтын дагуу эцэг, эхийнхээ оронд ажилд орсон залуусаар  компанийн ажилчдын нэгэн үе шинэчлэгдсэн тул тэднийг давтан сургах шаардлага зайлшгүй ургаж байгааг хөндсөн юм. Үүнд үйлдвэрлэлийн бүтцийн нэгжийн хэсгийн мастеруудаас эхлээд бүх түвшний удирдлагууд санал нэгдэж байгаагаа илэрхийлсэн. Шинээр орсон залуус ажлын байранд тавигдах шаардлагыг бүрэн хангаж чадахгүй байна. Хэдийгээр мэргэжлээр нь бэлтгэгдээд ороод ирчихсэн ч гэсэн мэргэжлийн ур чадвараас гадна хамгийн чухалд тавигдах болсон  харилцаа, хандлага хангалттай сайн биш. Бид шинэ залуу ажилчдыг жинхэнэ чадварлаг, хэрэгцээтэй уурхайчид болгон бэлтгэх шаардлагатай. Иймээс чадамжид суурилсан сургалтын төсөл хөтөлбөрийг бид хэрэгжүүлнэ.   

     -Манай Технологийн сургууль уламжлалт сургалтын арга барилтай. Тэгвэл чадамжид суурилсан сургалт нь ямар онцлогтой вэ?
     -Уламжлалт сургалтаар онолын хичээлийг танхимд үзээд, сурсанаа үйлдвэрлэлийн дадлагаар биежүүлж баталгаажуулдаг. Цогц-багц юмыг үйлдвэр дээр очоод задалж чаддаггүй гэх үү дээ. Чадамжид суурилсан сургалтын тогтолцоо Монгол улсын мэргэжлийн боловсролын салбарт 2010 оноос төсөл хөтөлбөрөөр туршигдаад өнөөдрийг хүрсэн. Канад, Сингапур, Австралийн гээд чадамжид суурилсан олон улсын сургалтын загварыг Монголд нутагшуулах зорилгоор гол төлөв сургалтын байгууллагууд дээр төсөл хөтөлбөрөөр хэрэгжиж байгаа. Харин ажил олгогч, аж ахуйн нэгж байгууллагад энэ сургалт хэрэгтэй гэдгийг бид илтгэлээрээ гаргаж тавьсан. Уламжлалт сургалт хувь хүний хэрэгцээнд тулгуурласан бус нийтийн байдаг бол чадамжид суурилсан сургалт хувь хүний мэдлэг, ур чадвар, хэрэгцээнд суурилж явагддаг онцлогтой. Өөрөөр хэлбэл уламжлалт сургалт тогтсон хөтөлбөрөөр явагддаг бол чадамжид суурилсан сургалтын хөтөлбөр маань хувь хүнд зориулсан учраас яаж ч өөрчилж болно. Мөн чаддаг болтол нь хугацаа хамаарахгүй сургадгаараа онцлог. Ур чадварын үзүүлэлтийг хангаж байна гэж үзсэн үедээ ажлын байр руу гаргана.

     -Чадамжид суурилсан сургалтын олон улсын хэд хэдэн загвар байдаг юм байна. Манайх хаанахын загвараар үлгэр авч байгаа вэ?
     -Сингапурын чадамжид суурилсан тогтолцооны таван үе шаттай загварыг суурь болгож байгаа. Нэгдүгээрт шинжилгээ, хоёрт загварчлал, гуравт боловсруулалт, дөрөвт хэрэгжүүлэлт, тавд үнэлгээ гэсэн шатлалтай. Ажил олгогч, ажилтан хоёрын хэрэгцээ шаардлага дээр үндэслэдэг онцлогтой. Үр дүн нь ерөөсөө л чадамжтай ажилтан. Эрдэнэт үйлдвэр ХХК-ийн хувьд ямар байх вэ гэдгээ боловсруулна. Өөрөөр хэлбэр залуусыг компанид хэрэгтэй, сэтгэлтэй, чадвартай, зөв хандлагатай ажилтан болгон сургах хөтөлбөр юм.

     -Чадамж гэж чухам юуг хэлэх вэ?
     -Мэдлэг, ур чадвар, хандлага гурвын цогцыг нь чадамж гээд байгаа юм. 2018 оны төгсгөлд Л.Наранцэцэг багш бид хоёр Холбооны Бүгд Найрамдах Герман улсын Берлин, Лайпциг, Хамбург хотод байрлах мэргэжлийн холбоо, үйлдвэрлэлийн дэргэдэх мэргэжлийн сургалтын төвүүдийн үйл ажиллагаатай танилцаж туршлага судалсан. Эндэхийн стандарт, төсөл хөтөлбөрүүд нь олон улсад хүлээн зөвшөөрөгддөг. Энэ стандарт хөтөлбөрөөр суралцаж төгссөн ажилтан бол дэлхийн хаана ч үнэлэгдэнэ.  

     -Энэ ажлыг эхлүүлэхийн тулд нэн түрүүнд юу хийх вэ?  
     -Мэргэжлийн дүн шинжилгээ гэж маш том ажил хийгдэнэ. Үндсэн дөрвөн цех дээр Засвар монтажийн цех нэмэгдээд, эхний ээлжинд таван цехийн түвшинд ажил мэргэжлийн дүн шинжилгээ хийх юм. Тухайлбал, үйлдвэрлэлийн тоног төхөөрөмжийн засварчны хувьд гэхэд гуравдугаар зэргийн засварчнаас эхлээд зургадугаар зэргийн засварчин, мастер, механикууд, Механикийн хэлтсийн тэргүүлэх мэргэжилтнүүд хүртэл механикийн чиглэлийн бүх  шатны ажилтан, мэргэжилтнүүдийг цуглуулаад ажил мэргэжлээр дүн шинжилгээ хийнэ. Эндээс хөтөлбөр ямар байдлаар, яаж хийгдэх суурь тавигдах юм. Үүний дараа хөтөлбөр боловсруулагдана.  

     -Чадамжид суурилсан сургалтын хөтөлбөрөөр хичээл заах багш нарыг хэрхэн бэлтгэх вэ?
     -Энэ сургалтаар мэргэшсэн Олон улсын багш нар, дээр нь манай үндэсний мэргэшсэн зөвлөхүүдийг авчирч багш нараа бэлтгэнэ. Хөтөлбөр боловсруулагдаад, багш бэлтгэгдсэний дараа хийх нэг чухал ажил бол хөтөлбөрөөр бэлтгэгдсэн хүмүүсээ үнэлэх.  
 
     -Ямар шалгуураар...?
     -Сургалтын шинэ хөтөлбөр хэрэгжүүлэх ажлын хүрээнд Ажил мэргэжлийн лавлах, Мэргэжлийн стандарт гэж хоёр чухал баримт бичиг гарна. Энд жишээ нь засварчин хүн гэхэд нэгдүгээр зэргээс зургадугаар зэрэг хүртэл юу мэдэх, юу чадах ёстой вэ гэдэг жагсаалт гарна. Өөрөөр хэлбэл гуравдугаар зэргийн засварчин хэдэн чадамж эзэмшсэн байж энэ ажлыг гүйцэтгэх юм гэдгийг нарийн тогтооно. Тэгэхээр Ажил мэргэжлийн лавлах, Мэргэжлийн стандарт гэсэн хоёр баримт бичгийг үндэслэж үнэлнэ гэсэн үг.

     -Хэн үнэлэх вэ?
     -Хэн дуртай нь үнэлэхгүй. Монгол улсын хувьд Мэргэжлийн боловсрол сургалтын үнэлгээний төв гэж чадамжид суурилсан хөтөлбөр стандартаар бэлтгэгдээд гарсан ажилтныг үнэлдэг мэргэжлийн байгууллага бий. Энэ төвтэй бид хамтран ажиллаж, үнэлгээний ажилтнуудаа бэлтгэнэ. Технологийн сургуулийн багш нараас гадна жишээ нь Баяжуулах үйлдвэрийн ажилтныг тухайн цехийн үнэлгээний ажилтан үнэлж дүгнэнэ. Үүний тулд тэднийг сургалтад суулгаад Үндэсний хэмжээнд үнэлгээ хийх эрх олгоно. Ерөнхийдөө бэлтгэл ажил маань бүтэн жилийн турш үргэлжилнэ. Сургалтын орчин бүрдэнэ. Ингээд 2020 оноос компанийн хэмжээнд чадамжид суурилсан сургалт явагдаж эхэлнэ.

     -Үнэлгээ зарим хүмүүст чадвартай гэдгээ хүлээн зөвшөөрүүлэх боломж олгож ч мэдэх юм байна...?  
     -Тэгэлгүй яахав. Өнөөдөр гуравдугаар зэргийн засварчин яг чадах ёстой бүхнээ үнэхээр чадаж байна уу, эсвэл бүр тавдугаар зэргийн чадвартай хэрнээ гуравдугаар зэргийн засварчны ажлыг хийгээд байна уу. Тэр хүний чадамжийн үнэлгээ бодитой эсэх нь эргэлзээтэй. Дараагийн нэг асуудал нь дөнгөж ажилд орсон хэрнээ мундаг чадвартай байж болно. Гэтэл ажилд ороод тодорхой хэмжээний ажлын туршлагатай болж байж зэрэг ахина гэсэн журам байдаг. Дор хаяж хоёр жил ажиллаж байж зэрэг ахидаг ч юм уу. Чадамжид суурилсан сургалтын хөтөлбөр дотроо сургалт, үнэлгээний хоёр тогтолцоотой. Шинээр ажилд орж байгаа хүн чадамжаа үнэлүүлээд зэргээ тодорхойлуулах боломжтой. Бид саяхан энэ төсөл хөтөлбөр хэрэгжихтэй холбоотойгоор журмаа шинэчилсэн. Энд үнэлгээтэй холбоотойгоор өмнөх болон одоогийн ур чадварыг хүлээн зөвшөөрч үнэлнэ гэж оруулсан. Хүмүүст чадвартай гэдгээ хүлээн зөвшөөрүүлэх боломж олгогдож байгаа юм.

     -Баярлалаа.                  

                                
М.ОДГЭРЭЛ

Мэдээний төрөл

Календарь

« 1-р сар 2019 »
Да Мя Лх Пү Ба Бя Ня
  1 2 3 4 5 6
7 8 9 10 11 12 13
14 15 16 17 18 19 20
21 22 23 24 25 26 27
28 29 30 31      

Зургийн цомог