Өдрөөр ангилагдсан мэдээлэл: Мягмар, 31 7-р сар 2018

      Ардын урлагийн мөн чанар  

      Хүмүүнлэг технологийг боловсруулах үндэс нь ард түмний үндэсний соёлын үйл ажиллагааны цогц нийлбэр, тухайн ард түмнийг тодорхойлж таниулах эх сурвалж болсон биет бус соёлын өв юм. Хүний бүтээлч үйл ажиллагааны түгээмэл хэлбэр бол ардын урлагийн бүтээл бөгөөд төрөл бүрийн насны хүүхэд залуучууд, насанд хүрэгсэд оролцоно. Ардын уран бүтээлийн өвөрмөц үйл ажиллагаа нь биет бус соёлын өвийг эзэмших, сурах , түгээн дэлгэрүүлэх, сурталчлахад чиглэгдсэн мэргэжлийн бус бүтээлч үйл ажиллагаа гэж тодорхойлж болно.

       Энэхүү өвөрмөц үйл ажиллагаа нь нийгмийн эерэг туршлагыг эзэмших замаар бие хүний нийгэмшилтэд түлхэц өгч, уран сайханчид, хамт олон улмаар тэдний гэр бүлийн төлөө тогтвортой эрмэлзэл тэмүүллийг бүрэлдүүлэн бий болгодог.

“Эрдэнэт Хурд-2018”  даншигт 1000 ардын авьяастан оролцжээ

       Орхон аймагт болсон “Эрдэнэт Хурд-2018” даншиг наадмын хүрээнд Эрдэнэт үйлдвэрийн “Уурхайчин”  соёлын ордны Соёл чөлөөт цагийн секторын хамт олон “Монголын үндэсний уламжлалт өв соёл” бага наадмыг зохион байгуулав.            Бага наадамд нийт 1000 гаруй ардын авьяастнууд оролцож, “Дэмбээ-2018”, “Хурдан хүлэг” дууны уралдаан, Морь бөх цоллоочдын уралдаан, “32 цагаан лонх тоолох” уралдаан, Сайхан, ижил зүстэй морьд шалгаруулах уралдаан зэрэг долоон хэлбэрийн уралдаан тэмцээнийг зохион байгуулж, наадамчид авьяас билэгээ сорьсон байна. "Монголын үндэсний уламжлалт өв соёл" бага наадмыг нийт 5000 орчим Эрдэнэтчүүд үзэж  сонирхжээ.

 

Угсаатан зүйн урлаг

      Ардын урлаг нь анх үүсч хөгжихдөө урлагийн бүтээл байгаагүй хүний оюун ухаанд шингэсэн эдийн соёлын хүрээнд бүрэлдэж тогтсон гэж үздэг. Энд ардын авъяастан, билиг зүйчид, уран дархчууд, уран үйлчид зэрэг оюун санаа, ур дүй төгс цогцолсон хүмүүсийн гүйцэтгэж ирсэн үүрэг онцгой юмаа. Тухайлбал: Үндэсний гутал хувцас, өмсгөл, зүүлт, малчин ардын гэрийн эдлэл хэрэглэл, эд зүйлс, тоног төхөөрөмж, багаж хэрэгсэл, монгол түмний шашин шүтлэг, эрдэм боловсрол, судар ном, тоглоом наадгай, хөгжмийн зэмсгүүд багтана. Эдгээр нь ур дүй ихээр шаарддаг үйл ажиллагаа юм. Өнөө цагт зарим угсаатнуудын уламжлалт урлагийн төрлүүд нийлж, саармагжих, язгуур урлагийг хэлбэр төдий үзэх, хадгалалт хамгаалалт алдагдах, хэт орчин үеийн төрөлтэй холилдож саармагжих, үндэстэн ястны бий биелгээний хөдөлгөөн, хөг аялгуу ялгагдахгүй байх зэрэг үйл явц их ажиглагдаж байна.

 

 

Үндэсний  өв соёл,  аман цэц билгийн наадам

       Монголчуудын биет бус өв, аман цэц билгийн эх сурвалж нь Монголын нууц товчооны гайхамшигт бүтээлүүд, ойрдууд, халх монголчуудад хамгийн сайн уламжлагдан ирсэн гэж түүхчид үздэг. Ойрдын туульсд 20 000 гаруй туульс, яруу найраг багтдаг бөгөөд цээжний аугаа их чадлыг шаардаж, аялгуундаа морины янцгаах, талын салхи, хөг аялгууг гарган эгшиглүүлдэг билээ.

       Ардын уламжлалт биет бус соёлын өвийн төрлүүд нь хүний хэрэгцээ шаадлага, хүндэтгэл, хоорондын харилцаа, хүмүүжил-төлөвшлийг хангаж, хүмүүний авъяас чадварыг нээх, хөгжүүлэх амжилтад хүргэх суурь нь болдог.

Цом гардуулах үйл ажиллагаа

"Уурхайчин" соёлын ордны соёл,

чөлөөт цагийн секторын эрхлэгч

МУСТА Д.ГАНЧУЛУУН (Ph.d)

     “Эрдэнэт хурд-2018” төвийн бүсийн хурдан морины уралдаан, даншиг наадамд улс, аймгийн алдарт цолтой 128 бөх барилдсанаас Сэлэнгэ аймгийн Мандал сумын харъяат, “Увс нуур” дэвжээ, “Сүлд” спорт хорооны бөх Улсын заан Нэгдэлийн Жаргалбаяр түрүүлж, Ховд аймгийн Зэрэг сумын харъяат “Монтел” констракшн, “Алдар” спорт хорооны бөх, Улсын харцага Баярхүүгийн Бат-Өлзий үзүүрлэж, Говь-Алтай аймгийн Цээл сумын харьяат “Хантайшир” дэвжээний бөх, Монгол улсын Гарьд Жанцангийн Бат-Эрдэнэ, Орхон аймгийн Баян-Өндөр сумын харъяат, “Хонгор нутаг” дэвжээ, “Алдар” спорт хороо, “Эрин” группын бөх аймгийн Хурц арслан Болдын Эрдэнэхүү нар шөвгөрөв. “Эрдэнэт хурд-2018” төвийн бүсийн хурдан морины уралдаан, даншиг наадмын үндэсний бөхийн барилдаанд түрүүлсэн Улсын заан Н.Жаргалбаярын аав болох Монгол улсын начин Довчингийн Нэгдэл нь тухайн үедээ Эрдэнэт хотын наадамд гурван удаа түрүүлж байсан түүхтэй. 

     Азарганы уралдаанд нутаг нутгийн 80 гаруй хурдан азарга 22 километрийн зайд уралдсанаас Дорнод аймгийн Цагаан-Овоо сумын харъяат Монгол улсын алдарт уяач  Түвдэнжаажидын Батзоригийн цавьдар азарга түрүүлж, Төв аймгийн Баян сумын уугуул, Монгол улсын алдарт уяач Э.Анарын бор халзан азарга аман хүзүүдэж унасан хүүхэд, уясан эзэн, хурсан олон наадамчдаа баясгалаа. Харин адуу адууны эрмэг нь болсон Соёолон насны морьдын уралдаанд Завхан аймгийн Тосонцэнгэл сумын уугуул, Монгол улсын тод манлай уяач Төмөрбаатарын Галбадрахын хонгор халзан соёлон түрүүлж, Завхан аймгийн Завханмандал сумын уугуул, аймгийн алдарт уяач Цэрэндоржийн Мөнххуягийн цавьдар соёолон аман хүзүүдлээ. Их насны морьдын уралдаанд эх орны дөрвөн зүг, найман зовхисоос цугласан шигшмэл хурдан хүлгүүд тоосоо өргөж Төв аймгийн Батсүмбэр сумын уяач Б.Саянсанаагийн хээр морь түрүүлж, Орхон аймгийн Баян-Өндөр сумын “Эрдэнэт хурд” гал, аймгийн алдарт уяач Л.Отгонтэнгэрийн бор морь аман хүзүүдэв. Хязаалан насны морьдын уралдаан Хүрэн шандын хөндийд тоосоо өргөхөд Төв аймгийн Баян сумын уугуул Б.Нямжавын хээр үрээ түрүүлж, Улаанбаатар хотын харъяат, уяач Т.Энхмөнхийн хар үрээ аман хүзүүдлээ. Шүдлэн насны морьдын уралдаанд Төв аймгийн Алтанбулаг сумын уугуул, аймгийн алдарт уяач  Б.Ганзоригийн хээр үрээ түрүүлж, Архангай аймгийн Эрдэнэбулган сумын уугуул Н.Мөнхбатын цавьдар шүдлэн удааллаа. Хурдан дааганы уралдаанд Өмнөговь аймгийн Хүрмэн сумын уугуул, Уулын баяжуулах “Эрдэнэт үйлдвэр” ХХК-ийн захирал, Монгол улсын алдарт уяач, Хоохорын Бадамсүрэнгийн хээр даага түрүүлэн ирж уясан эзэн, унасан хүүхэд, хурсан олноо баярлууллаа. Үндэсний сурын эрэгтэй харваанд Хангарьд спорт злубын харваач, Монгол улсын Үндэсний сурын дархан мэргэн Шагжсүрэнгийн Даваахүү 39 оноотой тэргүүлж, “Хангарьд” спорт клубын харваач, даяар дуурсах мэргэн Лхамжавын Отгонбаяр дэд байрыг эзлэв. Үндэсний сурын эмэгтэй харваанд Өвөрхангай аймгийн Нарийнтээл сумын уугуул, “Мон-Дэ” компанийн харваач, Монгол улсын мэргэн Бадам-Очирын Пунсалдулам түрүүлж, “Хангарьд” клубын харваач Эрдэнэбатын Заяа удааллаа.

             

Фото: Б.Баттөгс

 

           

 

Мэдээний төрөл

Календарь

« 7-р сар 2018 »
Да Мя Лх Пү Ба Бя Ня
            1
2 3 4 5 6 7 8
9 10 11 12 13 14 15
16 17 18 19 20 21 22
23 24 25 26 27 28 29
30 31          

Зургийн цомог