• Баяжуулагчид тэргүүний гэр бүлээ тодруулж, урчуудаа урамшууллаа

    Өнөөдөр Баяжуулах үйлдвэрийн хамт олон шинээр тодорсон “Тэргүүний гэр бүл”-үүддээ хүндэтгэл үзүүлэн шагнал гардууллаа. 2020 оны Тэргүүний гэр бүлээр Бутлан тээвэрлэх хэсгийн засварчин Ё.Батболд, Засварын хэсгийн засварчин Д.Энхмандал, Механик боловсруулалт, бигнүүрийн хэсгийн токарьчин А.Отгонбаатар, Цахилгаан хөтлүүр, автоматикийн хэсгийн инженер М.Оч-Эрдэнэ, Дулаан агааржуулалтын хэсгийн засварчин Н.Алтангэрэл, Өөрөө нунтаглах хэсгийн конвейрийн машинч Т.Цэцэгмаа, Нунтаглан баяжуулах хэсгийн хөвүүлэн баяжуулагч Г.Эрдэнэ нарын гэр бүл тодорчээ. Мөн тус цехийн удирдлагууд энэ өдөр Эрүүл мэнд, чийрэгжүүлэлтийн төвийнхөө хүүхдийн өрөөнд Бүжинлхам бурхан заллаа. Хүүхдийг сахин хамгаалагч Бүжинлхам бурханыг Бутлан тээвэрлэх хэсгийн засварчин, шашны сургууль төгссөн бурхан урлаач Н.Эрдэнэбаяр бүтээсэн бөгөөд түүнд талархсан сэтгэлээ илэрхийлэн урамшуулал гардуулав. Түүнээс гадна Эрдэнэт үйлдвэрт хүлээлгэн өгсөн зээгт наамал урлал бүхий “Цагаандарь эх” бурханыг бүтээсэн Шүүн хатаах хэсгийн краны машинч, Монгол Улсын уран хатгамалч С.Саранцэцэг тэргүүтэй дөрвөн бүсгүйг мөн урамшуулсан юм. Түүнээс гадна энэ жил 12-р анги төгсөж байгаа хүүхдүүдээ цехийн удирдлага хүлээн авч, мэргэжил сонголтын талаар зөвлөгөө мэдээлэл өгч, сургамж ерөөлөө хайрлав.     М.Одгэрэл Фото: Б.Баттөгс Дэлгэрэнгүй...
  • Жолооч нарын аюулгүй байдлыг хангалаа

    Баяжуулах үйлдвэрийн Шүүн хатаах хэсгийн дэргэдэх төмөр замын гармын урд талын авто зам дээр хоёр сарын өмнө хурд сааруулагч шинээр байгуулсан нь техникийн ерөнхий стандарт шаардлага хангаагүй, жолооч нарын аюулгүй байдлыг алдагдуулсан учир уг хурд сааруулагчийг өнөөдөр авлаа. Энэхүү хурд сааруулагчийг өвлийн улиралд гарам цэвэрлэх үед машин гулсаж орж ирэх эрсдэлтэйгээс гадна зам дагуух үерийн сувгийн чиглэлийг өөрчлөх зорилгоор Тээвэр ложистикийн төв хүсэлт гаргасны дагуу Барилга засварын цех хийсэн байна. Харин жолооч нар гомдол гаргаснаар Автотээврийн цех судалж үзээд Монгол Улсын Замын хөдөлгөөний дүрмийн “Төмөр замын гарам нэвтрэх” бүлгийн заалт зөрчих нөхцөл үүссэн, мөн өвлийн улиралд халтиргаа гулгаа үүсгэх, тээврийн хэрэгсэл өгсөх чигийн хөдөлгөөнд хүч алдах зэрэг эрсдэл үүсгэнэ гэж дүгнэн хурд сааруулагчийг авах шийдвэр гаргажээ.       М.Одгэрэл Фото: Б.Баттөгс Дэлгэрэнгүй...
  • Цутгуурын үйлдвэрлэл эхэллээ

    Засвар механикийн заводын Цутгуурын цехийн хэвний технологи бүрэн шинэчлэгдэж өнгөрсөн долоо хоногт үйлдвэрлэлийг туршилтаар эхлүүллээ. Сэтгүүлч хүний хувьд шинэ бүхнийг соргогоор мэдэрч, дэргэдээс нь үзэхийг “хорхойсдог” болохоор яваад очлоо. Өмнөх дуу чимээ, утаа униар эрс багасжээ. Төмрийн “дархчууд” маань шинэ тоног төхөөрөмж, технологи дээрээ хамгийн түрүүнд Баяжуулах үйлдвэрийн тээрмийн хуяг цутгаад дөнгөж шигшин гаргаж байхтай таарав. Одоо тасдаж ялгаад гадаргууг нь цэвэрлэнэ гэнэ. Өмнө нь үйлдвэрлэж байснаас өөр харагдана уу? гэж асуухад технологич инженер О.Майдаррагчаа “Бүрэн гүйцэт болохоор л харьцуулна даа. Хэвний хувьд нягт, гадаргуу жигд, маш сайн болсон” гэлээ. Цутгуурын цехийн хайлалт хуучнаараа явагдаж байна. Харин хэвний хагас автомат шинэ шугам зогсоо чөлөөгүй ажиллана. Үйлдвэрлэл дөнгөж эхэлж байгаа болохоор элсний температураас эхлээд үйлдвэрлэлийн явцын дунд тоног төхөөрөмжийн зарим нэг тохируулга давхар хийгдэж байв. Шинэ шугам ажилд орсноор орцын материалууд цөөрчээ. Өмнө нь 7-8 мянган тонн элс хэрэглээд хогийн цэг рүү хаядаг байсан бол одоо 2000 тонн элс цех дотроо тасралтгүй эргэлдэх юм. Зардал хэмнэхээс гадна байгаль орчин бохирдуулахгүй давуу талтай. Одоо Оросоос ирсэн кварцын элс хэрэглэж байна. Мөн манайхны ярьдгаар дулаанд тэсвэртэй хар элс ашиглаж харагдана. Түүнээс гадна өмнө нь олон төрлийн барьцалдуулагч бодис, туслах материал үйлдвэрлэлдээ хэрэглэдэг байсан бол одоо хатууруулагч, давирхай гээд хоёр бүтээгдэхүүн ашиглаж байна. Энэ нь шинэ технологи үйлдвэрлэлд хамтран нэвтрүүлж буй “FAT” компанийн тоног төхөөрөмжид зориулсан шингэн бөгөөд Чех улсаас ирдэг гэнэ.   Хүйтнээр хатуурах холимгоор хэв барих хагас автомат шугамаас гарах бүтээгдэхүүний чанар, гадаргуугийн цэвэршилт эрс сайжирсныг Хэвний хэсгийн туршлагатай мастер Э.Дүүрэнбаяр онцоллоо. Хэв сайжрах нь үйлдвэрлэлийн дараагийн дамжлагад шууд сайнаар нөлөөлнө. Тухайлбал, металл цэвэрлэх цаг гэхэд 80 хувь буурсан байх жишээтэй. Цутгуурын цехийн ажилчид өмнө нь маш их дуу чимээ, утаа униар дунд голдуу биеийн хүчний ажлыг олуулаа гүйцэтгэдэг байсан бол одоо хянах, товчлуур дарах, оосорлох, элс тэгшлэх, будах гэх мэт энгийн ажлыг тайван хийцгээнэ. Хүний гар ажиллагаа эрс багассан нь харваас илт. Хольц бэлтгэх хэсгийнхний ажил бүр үгүй болж тэнд ажиллаж байсан хүмүүсээ Механик цех рүүгээ шилжүүлжээ. Энэ үеэр зарим ажилчидтай уулзаж, ажлын завсраар нь цөөн хором ярилцлаа. Хэвчин Ж.НЯМДАВАА: -Би Эрдэнэт үйлдвэрт 18 жил ажиллаж байна. Өмнө нь гараар, хийн багажаар ажилладаг байсан. Сүүлийн үед гар чилж өвддөг болсон. Технологийн шинэчлэл хийгдсэнээр бүх тоног төхөөрөмж автомат болж, хүний гар ажиллагаа эрс багассан. Ажил хөнгөвчлөгдөж, бүтээмж сайжирсан. Манай Цутгуурын цехийн үйлдвэрлэл бүтэн долоон сар зогссон болохоор шинэ шугам дээр ажил эхлэхийг сэтгэл догдлон, хоног тоолон хүлээсэн. Өргөтгөл шинэчлэлийн энэ том ажлыг манайхан өөрсдийн хүчээр богино хугацаанд хийж, дэлхийн шилдэг технологийг алдаагүй нэвтрүүлж чадсан хамт олноороо үнэхээр бахархаж байна. Хэвчин Г.ТОГТОХБАЯР: -Би өмнө нь хольц бэлтгэгчээр ажиллаж байсан. Том холигч дээр өөрөө шавраа зуураад, хүрзэднэ. Механик ажиллагаа ихтэй, биеийн хүч шаардсан ажил байсан. Миний хийж байсан ажлыг одоо автомат машин хийх болсон. Тиймээс би хэвийг  дамжуулах хэсэг дээр ажиллаж байна. Ер нь технологийн шинэчлэл хийгдсэнээр бүтээгдэхүүний чанар сайжирч, нэр төрөл олшрохоос гадна хөдөлмөрийн аюулгүй байдал, эрүүл ахуйн эрсдэлт хүчин зүйл эрс багассан. Өмнө нь хэвний хэсэг өдөрт дунджаар 30-аад тонн цутгамал бүтээгдэхүүн хийдэг байсан бол тоног төхөөрөмжүүд маань автомат, хурдтай болсон болохоор нэмэгдэх дүр зураг харагдаж байгаа гэв. Хүйтнээр хатуурах цутгамлын технологи өндөр нарийвчлалтай. Өөрөөр хэлбэл гологдол бүтээгдэхүүн багасна гэсэн үг. 2001 онд Цутгуурын цехийн гологдол долоон хувь байсан. 2010 онд мөн Германы “FAT” компанийн хүйтнээр хатуурах гар хэвний холигч 30 тонны жижиг машин ашиглаж эхэлснээр өнгөрсөн онд гэхэд гологдол 3,9 хувь болж буурсан. Одоо шинэ технологи нэвтрүүлснээр 2,3 хувь болно. Энэ нь 160-аад тонн цутгамал бүтээгдэхүүн буюу өнөөдрийн үнэ ханшаар бодоход нэг тэрбум орчим төгрөгийн хэмнэлттэй ажиллах нөхцөл бүрдсэн гэж заводын Ерөнхий инженер А.Арвис ярьсан. Учир нь бүтээгдэхүүний чанар ажилтан бүрийн ур чадвараас шууд хамаардаг байсан бол одоо тоног төхөөрөмжийн алдаагүй ажиллагаа илүү нөлөөтэй болжээ. Эрдэнэт үйлдвэрт ажиллаж буй “FAT” компанийн төлөөлөгч Монгол инженерүүдийн ур чадвар, туршлагыг өндөр үнэлж, хамтран ажиллахдаа тун таатай байгаагаа аяга цай уух зуураа илэрхийлдэг гэнэ. Цутгуурын цехийн шинэчлэл коронавирусын халдварын төлөвлөөгүй нөхцөл байдалтай тулгарсан ч манай мэргэжилтнүүд бүхий л хүч бололцоогоо дайчлан ажиллаж ард нь гарч чадсаны тод илэрхийлэл нь шинэ шугамаас гарсан бүтээгдэхүүний хийц, чанар байв. Яг л шинэ хүүхэд мэндлэхэд догдлон тойрч суугаад харж шинждэг шиг баяр бахдал дүүрэн байцгаасан. Дэлхийн жишигт нийцсэн, Монголын бахархал болсон Цутгуурын үйлдвэрлэл ийнхүү амжилттай эхэллээ.   М.Одгэрэл Фото: Б.Баттөгс     Дэлгэрэнгүй...
  • Б.БАТЦЭЦЭГ: Тамхи татахаа багасгахаас илүү шууд хаях нь хамгийн үр дүнтэй

    Дэлхий нийтээр тамхигүй өдрийг жил бүрийн тавдугаар сарын 31-нд тэмдэглэн өнгөрүүлдэг уламжлалтай. Эл өдрийг угтан Дэлхийн эрүүл мэндийн байгууллагын гишүүн орнууд иргэдийнхээ тамхины хэрэглээг багасгах, түүний хор уршгийн талаарх мэдлэгийг дээшлүүлэх зорилт тавин олон ажил зохион байгуулж байна. Энэ удаагийн дугаарт тамхины хэрэглээ, хор уршгийн талаар “Эрдэнэт” сувиллын цогцолборын  хоол зүйч Б.Батцэцэгтэй ярилцлаа.   -Манай улсад тамхины хэрэглээ ямар түвшинд байна вэ? -Тамхи бол мансууруулах нөлөөтэй, донтуулах үйлчилгээтэй бодис агуулсан нэгэн төрлийн хор. Тамхи татахыг олон улсын өвчний ангилалд f-17 сэтгэцийн өвчнөөр бүртгэсэн байдаг. Манай улсын хүн амын 47 хувь буюу бараг тэн хагас нь тамхи татаж, үлдсэн хагас нь дам тамхидалтад өртдөг нь халдварт бус өвчин нэмэгддэг гол шалтгааны нэг  болж байна. -Тамхи татах нь хүний бие организмд ямар сөрөг нөлөөтэй вэ ? -Хүний  бие организм хүчилтөрөгчийн дутагдалд орно.  Тамхины утаанд агуулагдах янз бүрийн химийн нэгдэл, хорт бодис уушгины эдийг гэмтээнэ. Мөн цусанд шингэж судасны ханыг гэмтээх нөлөө үзүүлнэ. Ийм учраас тамхи татдаг хүн зүрхний ишеми өвчнөөр өвдөх эрсдэл тамхи татдаггүй хүнээс тав дахин их байдаг. Тамхи татах нь  жирэмсэн эмэгтэйн ураг, үр хөврөлд маш хор нөлөөтэй. Ургийн гажиг үүсэх, зулбах, жин багатай төрөх аюултай. -Тамхи хорт хавдар үүсгэдэг үү? -Тамхи бүх төрлийн хавдар үүсгэдэг. Тамхинд 7000-аад төрлийн химийн бодис байдгаас 69 нь хорт хавдар үүсгэнэ. Химийн хортой бодис агуулагддаг уушгины хавдраар өвчилсөн хүмүүсийн 87 хувь нь тамхи татдаг хүмүүс байдаг. Цус харвалт, зүрхний шигдээс, хавдар, уушгины эмгэг гэх мэт олон өвчний шалтгаан тамхинаас үүдэлтэй. Тиймээс залуу хүн ч энэ өвчинд өртөх эрсдэлтэй. Нэг янжуур татахад хүний нас долоон минутаар хорогддог гэсэн эрдэмтдийн судалгаа бий. Тиймээс өөртөө өвчин худалдаж аваад байна гэсэн үг. -Тамхинаас хүн гараад эргээд орчих тохиолдол түгээмэл байдаг. Ийм тохиолдолд яах ёстой вэ? -Хамгийн зөв арга бол ердөө өөрийгөө удирдах, тамхи татдаг тохиолдлууддаа дүгнэлт хийж, зайлсхийх төлөвлөгөө боловсруулах хэрэгтэй л дээ. Цөөрүүлж  татах хугацааг хол болгох гэхээсээ илүүтэй шууд хаях нь хамгийн үр дүнтэй. Тамхи стресс тайлдаг гэж хүмүүс эндүүрдэг. Стрессийг тайлахгүйн дээр эхний янжуурыг татах үед дараагийн янжуурыг татах сэдлийг өгч донтуулдгийг анхаарах хэрэгтэй. -Тамхинаас татгалзсанаар хэдий хугацаанд хүний биед эерэг өөрчлөлт гарах вэ? -Таталгүй найман цаг болоход цусны хүчилтөрөгчийн тэжээл хэвийн хэмжээнд очно. 48 цагийн дараа  цусан дахь никотин алга болж, уушгийг бүрхсэн жижиг үснүүд хэвийн ажиллаж эхэлнэ. Нэг жилийн дараа зүрхний өвчин тусах магадлал 50 хувь буурна. Арван жилийн дараа  уушгины хорт хавдар тусах магадлал 50 хувь, 15 жил болоход  эрүүл хүнийхтэй ижил түвшинд очно. Тиймээс тамхийг цаг алдалгүй хаях хэрэгтэй.  -Эрдэнэт үйлдвэрийн ажилчдын дунд тамхины хэрэглээ хэр байна. Энэ төрлийн судалгаа бий юу? -2020 оны 5 сард түүврийн аргаар ажилчдын 10 хувийг хамруулсан судалгаа авч дүгнэсэн байгаа. Судалгаанд хамрагдагсдын 76 хувь нь татдаг гэж хариулсан.  Үүнээс 10-аас дээш жил татсан нь 50-иас илүү хувийг эзэлдэг нь тамхины хэрэглээ манай үйлдвэрийн ажилчдын дунд өндөр байна. Тамхинаас гарах гэж оролдсон боловч одоо хэр нь татдаг гэсэн хувь их байгаа нь ажиглагдсан. Мөн 26-39 насны залуучууд ихэнх хувийг эзэлж байгаа нь харамсалтай. Тиймээс тамхины хор хөнөөлийг таниулах, хэрэглээг багасгах үр нөлөөтэй төсөл хөтөлбөрүүд хэрэгжүүлэн ажиллах шаардлагатай байна. Тамхидалт нь ажилчдын эрүүл мэндэд сөргөөр нөлөөлснөөр тэдний ажлын бүтээмж буурдаг, эрүүл мэндийн зардал, мөн ажил таслалт ихсэх талтай. Т.Батчулуун Дэлгэрэнгүй...
  • Т.БАТМӨНХ: Нэмэлт бүтээгдэхүүн үйлдвэрлэж зардал хэмнэнэ

    “Эрдэнэт үйлдвэр” ТӨҮГ-ын Ерөнхий захирлын нэгдүгээр орлогч бөгөөд Ерөнхий инженер Т.Батмөнхтэй уулзаж, үйлдвэрийн өргөтгөл шинэчлэлийн ажил болон цаг үеийн асуудлыг хөндөн ярилцлаа. -Ярилцлагынхаа эхэнд та, Онцгой дэглэмийн үед шат дараатай авч хэрэгжүүлж буй үйл ажиллагааны талаар манай уншигчдад мэдээлэл өгнө үү? -Цаг үеийн нөхцөл байдалтай холбоотойгоор үйлдвэрлэлийн тасралтгүй ажиллагааг хангахын тулд үйлдвэрийн Ерөнхий захирлын А/139 тоот тушаал гарсан. Уг тушаалын дагуу тасралтгүй ажиллагаатай дөрвөн чиглэлийн штаб байгуулсан. Миний хариуцсан штаб үйлдвэрлэлийн тасралтгүй үйл ажиллагааг ханган ажиллана. Тус штаб нь гурван багц ажил хариуцан хийж байна. Нэгдүгээрт, нэмэлт бүтээгдэхүүн үйлдвэрлэн нэмэлт орлого олох даалгавартай. Зах зээл дээр зэсийн ханш унаж байна. Дэлхий нийтийг хамарсан цар тахлын үед харилцагч орнуудад үйлдвэрлэлийн үйл ажиллагаа доголдсон. Тухайлбал, Эрдэнэт үйлдвэр нийт 120-иод нэр төрлийн бүтээгдэхүүн авч үйлдвэрлэлийнхээ технологид ашигладаг. Үүний 50-иад нэр төрлийн бүтээг-дэхүүнийг өмнөд хөршийн үйлдвэрүүдээс шууд авдаг. Энэ бүтээг-дэхүүнийг үйлдвэрлэдэг үйлд-вэрүүдийн үйл ажиллагаа зогссон. Иймээс үйлдвэрлэлийн тасралтгүй үйл ажиллагааг хангах манай штаб нөөц бүрдүүлэх ажлыг хийж эхэлснээр харьцангуй энэ цаг үед бэлтгэлтэй орсон. Тухайлбал, үйлдвэр маань гадна, дотнын байгууллагад өр төлбөргүй байгаа. Өөрсдийн хэмжээнд хэрэгцээтэй бараа, материалаа нөөцөлж чадсан нь бидэнд давуу тал олгосон. Нэмэлт бүтээгдэхүүн үйлдвэрлэх даалгаврын хүрээнд бид 300 мянган тонн хүдрийг жилд төлөвлөгөөнөөс илүү боловсруулах болсон. Зэсийн металл авалтыг 0,4 хувиар, молибдены металл авалтыг 3,5 хувиар өсгөнө. Өөрөөр хэлбэл металл авалтаа өсгөн нэмэлт бүтээгдэхүүн үйлдвэрлэн, орлого нэмж олох зорилготой ажиллаж байна. Одоогийн байдлаар бид үйлдвэрлэлийн төлөвлөгөө болон нэмэлт даалгавраа биелүүлээд явж байна. -Танай штаб гурван цогц асуудал хариуцан ажиллана гэж дурдлаа. Нөгөө хоёр нь ямар ажил хийхээр төлөвлөөд байна? -Хоёрдугаарх нь, томоохон төслүүдээ хөдөлгөн үйлдвэрлэлд нэвтрүүлэх ажил байгаа. Ингэснээр ирээдүйд үйлдвэрийнхээ найдвартай ажиллагааг хангана. Жишээ нь: Баяжуулах үйлдвэрийн Өөрөө нунтаглах хэсгийн дөрөвдүгээр шугамыг барина. Энэ ажлын гэрээ байгуулагдаад явж байна. Үндсэн тоног төхөөрөмжүүдийн үйлдвэрлэл эхэлчихсэн. Зураг, төсвийн ажил хийгдсэн. Барилга байгууламж, суурийн ажлын зургийг цахимаар хүлээж аваад хөндлөнгийн хяналтаар оруулах шатанд явж байна. Энэ ажлыг бид төлөвлөгөөгөөр 2021 оны наймдугаар сард дуусгаж, залгах ёстой. Одоогийн байдлаар гаднын мэргэжилтнүүд ирэх боломжгүй ч бид энэ ажлыг цахимаар хийж байна. Мөн ЗМЗ-ын Цутгуурын цехийн хэвний технологид хүйтнээр хатуурах холимгоор хэв барих хагас автомат шугам нэвтрүүлэх ажлыг бид гүйцэтгэсэн. Ингэхдээ, Цутгуурын цехийн үйл ажиллагааг зургаан сар зогсоож технологийн шинэчлэлийн ажлыг хугацаандаа дуусгалаа. Герман улсын мэргэжилтнүүд ирж тохируулга, залгалтын ажил хийх байсан нь коронавирусээс шалтгаалан ирж чадаагүй. Манай инженер, техникийн ажилтнууд Германы мэргэжилтнүүдээс цахимаар зөвлөмж авсны дагуу тохируулга, залгалтын ажлыг амжилттай гүйцэтгэлээ. Одоо бид бүтээгдэхүүнээ үйлдвэрлэж эхлээд байна. Түүнчлэн Нунтаглан баяжуулах хэсгийн тавдугаар секцийг 12 сая тонн хүдэр хүлээн авах хүчин чадалд хүргэн өргөтгөх ажил байгаа. Уг ажлын тендерийг шалгаруулах үнэлгээний хороо байгуулагдаад явж байна. Гурав дахь нь, Эмульсний тэсрэх бодисын үйлдвэр барьж байгуулах ажил байна. Манай тэсрэх бодисын үйлдвэрийн үйл ажиллагааг Мэргэжлийн хяналтын байгууллагаас хориглочихсон. Энэ нь тэсэрч дэлбэрэх бодис үйлдвэрлэдэг онцгой объект. Тэгэхээр үйл ажиллагаагаа хэвийн явуулахын тулд энэ үйлдвэрийг шинээр барих ёстой. Уг үйлдвэр барих ажлын гүйцэтгэгчийг сонгон шалгаруулаад явж байна.  -Үйлдвэрлэлийн шинэчлэлийн бодлогын хүрээнд өөр ямар ажил хийхээр төлөвлөөд байна вэ? -Химийн төв лаборатори барьж ашиглалтад оруулах зорилготой ажиллаж байна. Зураг төслийн тендерийн шалгаруулалт явагдаж байна. Гүйцэтгэгчийг шалгаруулах тендерийг явуулж, уг ажлыг энэ онд эхлүүлнэ. Дараагийн ажил нь Цэвэр усны гуравдугаар шугамыг барьж байгуулна. 2021 он гэхэд бид үйлдвэрлэлийнхээ хүчин чадлыг өргөтгөн жилд  35 сая тонн хүдэр боловсруулах хэмжээнд хүрэх ёстой. 2023 онд манай хүдэр дэх зэсийн агуулга  эрс буурна. Иймээс 2021 оны 8-р сард Өөрөө нунтаглах хэсгийн дөрөвдүгээр шугамыг нэмж барихаар төлөвлөөд байна. Ингэснээр зургаан сая тонн хүдэр нэмж боловсруулна. Энэ ажил эхэлсэн. Нунтаглан баяжуулах хэсгийн тавдугаар секцийг өргөтгөх ажил  явагдаж байна. Үүнтэй уялдаж цахилгаан хангамжийн асуудал гарч ирдэг. Хуучин 63 МВт-ийн трансформатор ашиглан цахилгаанаар хангадаг байсан. Энэ хүчин чадлаа 80 МВт хүргэн өргөтгөх шинэчлэлийн ажил 2020 онд хийгдэнэ.                     -Таны дурдсан шинэчлэлийн ажлуудыг хийхэд хүндрэлтэй асуудал бий юу? -Ус хангамжийн асуудал байна. Манай үйлдвэрлэлийн хүчин чадал нэмэгдсэнээр технологид шаардлагатай усан хангамж хүрэлцэхгүйд хүрнэ. Тэгэхээр бид цэвэр усны гуравдугаар шугамыг зайлшгүй барьж байгуулах ёстой. Уг ажлын гүйцэтгэгчийг сонгон шалгаруулахаар Ерөнхий эрчим зүйчээр ахлуулсан ажлын хэсэг ажиллаж байгаа. Тэгэхээр Хятадын компани шалгарууллаа гэх юм уу, тендерт оролцогчдоос ямар нэгэн гомдол гардаг учраас үүнийг би дахин тодруулж хэлж байна.                  -Дэлхийн зах зээл дээр зэсийн ханш унасан, нийтийг хамарсан цар тахлаас шалтгаалан улс орон даяар эдийн засгийн хэмнэлтийн бодлого барьж байна. Манай үйлдвэрийн бүтцийн нэгжүүд өртөг зардлаа бууруулах зорилт тавьсан. Энэ талаар жаахан тодруулна уу?  -Зардал хэмнэх ажил явагдаж байна. Үйлдвэрийн бүтцийн нэгжүүд нэгдсэн төлөвлөгөө боловсруулсан. Нэг талаас нэмэлт бүтээгдэхүүн үйлдвэрлэнэ. Нөгөө талаас зардал хэмнэнэ гэсэн үг. Тэгэхээр сайн зохион байгуулалт, сахилга дэг журам, мэргэжилтнүүдээс ур чадвар шаардана. Энэ ажлыг хэрэгжүүлснээр оны төгсгөлд  25,9 тэрбум төгрөгийн зардал хэмнэж 17,6 тэрбум төгрөгийн нэмэлт бүтээгдэхүүн үйлдвэрлэхээр төлөвлөсөн. Оны эхний дөрвөн сард бид үйлдвэрийн төлөвлөгөөнөөс илүү 6,9 тэрбум төгрөгийн нэмэлт орлого олсон. 1,9 тэрбум төгрөгийн зардал хэмнэлээ. Ийм байдлаар явбал оны төгсгөлд бидний зардлын болон нэмэлт бүтээгдэхүүн үйлдвэрлэлийн төлөвлөгөө хангалттай биелнэ. Энэ ажилд манай штаб хяналт тавьж, зохион байгуулалтын ажлыг гүйцэтгэж байна.   -Тасралтгүй үйл ажиллагаатай үйлдвэрийн нөөцгүй ажилладаг, тоног төхөөрөмжийг жилд нэг удаа зогсоож, дараагийн жил найдвартай ажиллах боломжийг хангах зорилгоор их засвар хийдэг. Энэ онд тоног төхөөрөмжүүдийн их засварын ажил хэдийд хийгдэх вэ? -Жил бүр 7-р сарын эхэнд 48 цаг зогсоод тоног төхөөрөмжөө залгадаг. Энэ жил сонгууль давхацсан учраас 7-р сарын 31-ээс 8-р сарын 2-ны өдрүүдэд байнгын ажиллагаатай тоног төхөөрөмжөө зогсоох төлөвлөгөө гарсан. Ерөнхий захирлын А/56 тоот тушаалын дагуу их зогсолт хийх, бэлтгэл ажлыг хангана. Үүнтэй уялдуулан Ерөнхий захирлын нэгдүгээр орлогч бөгөөд Ерөнхий инженерийн 52-р шийдвэр гарсан. Ингэснээр их зогсолт хийх, бэлтгэл ажлыг хангах штаб байгуулагдаад ажиллаж байна. Өнөөдрийн байдлаар дөрөв дэх удаагаа штаб хуралдлаа. Хүн хүч, тоо хэмжээ, хийх ажлын цар хүрээ гарсан. Их зогсолттой холбоотой сэлбэг, хэрэгсэл материалын худалдан авалтын ажиллагаа ид явагдаж байна. Одоогийн байдлаар их засварын ажилд хэрэгцээтэй тоног төхөөрөмж, сэлбэг материалын 20 хувийг үйлдвэртээ хүлээж аваад байна. Үлдсэн хувийг нь 7-р сарын сүүлч хүртэл хүлээн авна. Манай үйлдвэрийн Худалдан авах бодлогын газар тодорхой төлөвлөгөө гарган долоо хоног бүр штабын хурлаар биелэлтээ танилцуулж байгаа. -Дэлхий нийтэд тархсан коронавирусээс урьдчилан сэргийлэх талаар ямар арга хэмжээ авч ажиллаж байна? -Дэлхий нийтэд цар тахлын дэгдэлт тархсанаас Монгол улсын хэмжээнд өндөржүүлсэн бэлэн байдалд ажиллаж байна. Тэр дундаа Эрдэнэт үйлдвэр онцгой дэглэмтэй, өндөржүүлсэн бэлэн байдалд үйл ажиллагаа явуулж буйг та бүхэн мэднэ. Үйлдвэрийн дүүрэгт гамшгаас хамгаалах 24 цагийн тасралтгүй үүрэг бүхий штаб Ерөнхий захирлын нэгдүгээр орлогч бөгөөд Ерөнхий инженерээр ахлуулан ажиллаж байна. Улс, орон нутгийн Онцгой комиссоос өгсөн шийдвэрүүдийг Эрдэнэт үйлдвэр маш өндөр зохион байгуулалттай хэрэгжүүлэх ёстой. Яагаад гэвэл хамгийн их хүний урсгал бий болж буй газар Эрдэнэт үйлдвэр. Нэг ээлжинд 30 гаруй автобус дүүрэн хүн ирдэг. Тэгэхээр улсын Онцгой комиссоос нэг дор олон хүн бөөгнөрүүлэхгүй байх чиглэл өгсөн. Иймд ариутгал халдваргүйтгэлийн ажлыг өндөр түвшинд хийж байна. Нийгмийн цехүүдэд хөдөлмөр зохион байгуулалтын арга хэмжээг авч хэрэгжүүлэн ажиллагчдынхаа цалинг бүтэн өгч ажиллуулж байна. Иймээс энэ цехийн хүмүүсийг ариутгал халдваргүйтгэлийн ажилд хяналт тавин ажиллуулж байгаа. Нөгөө талаар, ариутгал халдваргүйтгэлийн ажлыг өдөрт гурван удаа хийж байна. Энд онцгой комисс ажиллаж, орж гарсан хүмүүсийн биеийн халууныг үзэж байна. Гаднын байгууллагуудын хүмүүсийн хөдөлгөөнийг хориглосон. Ажиллагчдын нэг автобус хүнээ буулгасны хойно дараагийн автобус зорчигчдоо буулгах жишээтэй. Нөгөө талаар, “Эрдэнэт” сувиллын цогцолборт тусгаарлалтын бүс бий болгоод орж ирсэн хүмүүсийг тусгаарлах арга хэмжээ авч байна. Тэнд ажиллаж буй эмнэлгийн хүмүүсээ аюулгүй ажиллах хувцас, хамгаалах хэрэгсэл, ариутгалын бодис, хяналтын камер бусад хэрэгцээтэй зүйлсээр хангаад явж байна. -Үйлдвэрлэлийн технологит ашигладаг бодис, сэлбэг хэрэгсэл, бараа материалын хүрэлцээ хэр байна вэ? Хангалттай байна. Бид аваарын нөөц бүрдүүлж ажилладаг. Өөрөөр хэлбэл үйлдвэр тасралтгүй хоёр сар ажиллах нөөц бүрдүүлж явдаг. Технологийн материалууд дээр нөөц бүрдүүлж ашиглаад, нөхөж бүрдүүлээд явж байгаа. Үйлдвэрлэлийн хувьд хэцүүдэж тасалдах юм алга. Манай үйлдвэрийн уурхайчид хагас цэрэгжилтийн байдлаар ажилладаг. Дэлхий нийтийг хамарсан эдийн засгийн хямралд бид бэлтгэлтэй ажиллаад сурчихсан. Эрдэнэт үйлдвэр дансандаа мөнгөтэй байна. Үйлдвэрлэлийн үйл ажиллагаа явуулахад шаардлагатай бараа материалаа худалдаж аваад нөөцөлсөн байна. Дэлхийн зах зээл дээр зэсийн ханш төлөвлөснөөс унасан ч нэмэлт бүтээгдэхүүн үйлдвэрлэх үүрэг авсан штабууд үйлдвэрлэлээ хэвийн явуулж байна даа. -Цаг зав гарган ярилцсанд баярлалаа. Т.Батчулуун Дэлгэрэнгүй...
  • “ТОП”-ууд Эрдэнэт үйлдвэрт зочилж, улсын хөгжлийг эрчимжүүлэх талаар хэлэлцлээ

    Монгол Улсын эдийн засгийн гол ачааг нуруундаа үүрч, ажлын байр олноор бий болгон улсын хөгжил, иргэдийн амьжиргааг сайжруулахад жинтэй хувь нэмэр оруулж, “ТОП-100” аж ахуйн нэгжийн тэргүүн эгнээнд эрэмбэлэгдсэн Эрдэнэс Таван толгой, Оюутолгой, Хаан банк, Голомт банк, Улаанбаатар төмөр зам, MCS, Петровис, МАК, Шунхлай компанийн захирлууд өнгөрсөн баасан гарагт Эрдэнэт үйлдвэрт зочилж, улс орны эдийн засгийг бэхжүүлж, хөгжлийг эрчимжүүлэх талаар хэлэлцлээ. Монголын Үндэсний худалдаа аж үйлдвэрийн танхим, “Эрдэнэт үйлдвэр” ТӨҮГ хамтран анх удаа зохион байгуулсан уг уулзалтад оролцогч магнатууд ТОП-100 аж ахуйн нэгжийг 18 дахь удаагаа тэргүүлсэн манлай үйлдвэрийн Ил уурхайн тэсэлгээ, Баяжуулах үйлдвэр, Белазын гарааш, Засвар механикийн заводын Цутгуурын цехийн үйлдвэрлэлтэй танилцсан юм. Тэд Эрдэнэт үйлдвэрт зочилж, Монголын эдийн засгийн хөгжилд тэргүүлэх 10 компанийн үүрэг оролцоог тодорхойлж, цаашид хэрхэн хамтран ажиллах талаар санал солилцон “Эрдэнэтийн тунхаг” гаргалаа. Сонгуулийн үр дүнгээр байгуулагдах шинэ УИХ, Засгийн газарт энэхүү тунхаг бичгээ өргөн барина гэж МҮХАҮТ-ын Ерөнхийлөгч О.Амартүвшин ярилаа.                         М.Одгэрэл Фото: Б.Баттөгс   Дэлгэрэнгүй...
  • Уурхайчид улс, орон нутгийн төсөвт 230 тэрбум төгрөг төвлөрүүлэв

    “Он гарсаар, Эрдэнэт үйлдвэрийн уурхайчид улс, орон нутгийн төсөвт 230 тэрбум төгрөг төвлөрүүлэн, хэвийн жигд ажиллаж байна. Энэ хугацаанд үйлдвэрлэлийн төлөвлөгөөт бүх үзүүлэлт 100-121,5 хувийн биелэлттэй байв. Үүнийг дагаад санхүү, эдийн засгийн үзүүлэлтүүд ч эдийн засгийн хямралтай энэ цаг үед эерэг сайн байлаа” гэж Үйлдвэрийн газрын Ерөнхий захирал мэдээллээ. Дэлхийн зах зээл дээр зэсийн ханш огцом унасан ч хэмнэлтийн бодлогыг тууштай хэрэгжүүлж ажлын байрыг хадгалах, цалин орлогыг нэмэгдүүлэх, үйлдвэрлэлийн хэмжээг өсгөх, хүрсэн түвшнээ алдахгүй байхын төлөө уурхайчид ажиллаж байна.  Дэлгэрэнгүй...
  • Өнөөдөр 06 дугаар сарын 03

    Мэдүүштэй... 1. Өнөөдөр жилийн 154 дэх өдөр. Он дуусахад 211 хоног үлдлээ.          2. Эрдэнэт хотод агаарын хэм өдөртөө +20 градус, шөнөдөө +4 градус дулаан, ялимгүй хур тунадастай, салхины хурд 6-7 м/сек байна. 3. Аргын тооллын 6 дугаар сарын 03. Буд гараг. Билгийн тооллын шинийн 12. Улаагчин үхэр өдөр. Өдрийн наран 4 цаг 56 минутад мандан, 20 цаг 45 минутад жаргана. Энэ өдөр тахиа жилтнээ аливаа үйлийг хийхэд эерэг сайн. Харин могой, морь жилтнээ сөрөг муу тул элдэв үйлд хянамгай хандаж, биеэ энхрийлүүштэй. Эл өдөр элдэв үйлд хянуур хандах хэрэгтэй ба ан гөрөө хийх, мал адгуус муулах, лус тахих, мал арилжих, гэр бүрэхэд сайн. Харин цөөрөм байгуулахад муу.Өдрийн сайн цаг нь  бар (03:40-05:40), туулай (05:40-07:40), могой (09:40-11:40), бич (15:40-17:40), нохой (19:40-21:40), гахай (21:40-23:40) болой. Хол замд явах хүн баруун хойш зүгт мөрөө гаргавал зохистой.Үс шинээр үргээлгэх буюу засуулахад өвчин эмгэг ирнэ.          4.Дэлхийн зах зээл дээр нэг тонн зэс 5463 ам.долларын ханштай байна. (Эх сурвалж: www.lme.com) 5.Монгол банкны энэ өдрийн нэрлэсэн ханшаар АНУ-ын доллар 2805, евро 3115, БНХАУ-ын юань 392, ОХУ-ын рубль 39, Японы иен 26, БНСУ-ын вон 2.2 төгрөгтэй тэнцэж байна. (Эх сурвалж: www.gogo.mn)     Эрдэнэт үйлдвэрийн түүхэнд энэ сард... 1969 оны 06 дугаар сар Зөвлөлт Узбекстаны Ташкент хотноо Монгол-Зөвлөлтийн залуучуудын III их наадам болов. МХЗЭ, БХЛКЗЭ-ийн хамтын ажиллагааны 1969-1979 оны хэтийн төлөвлөгөө батлагдав. Москва хотноо коммунист, ажилчны намуудын ээлжит зөвлөгөөн болов. Чехословак, Зөвлөлтийн мэргэжилтнүүд “Эрдэнэтийн-Овоо”-ны зэс, молибдены ордыг ашиглах талаар техник эдийн засгийн анхны тооцоог хийж, БНМАУ-ын Түлш, эрчим хүчний үйлдвэр, геологийн яамны коллегийн хурлаар хэлэлцүүлжээ.         Дэлгэрэнгүй...
  • Өнөөдөр 06дугаар сарын 02

    Мэдүүштэй... 1. Өнөөдөр жилийн 153дахь өдөр. Он дуусахад 212хоног үлдлээ. 2. Эрдэнэт хотод агаарын хэм өдөртөө +16градус, шөнөдөө +4 градус дулаан, ялимгүй хур тунадастай, салхины хурд 6-8м/сек байна. 3. Аргын тооллын 6 дугаар сарын 02.Ангараг гараг. Билгийн тооллын шинийн 11.Улаан хулгана өдөр. Өдрийн наран 4 цаг 56 минутад мандан, 20цаг 44 минутад жаргана. Энэ өдөр луужилтнээ аливаа үйлийг хийхэд эерэг сайн. Харин бич, тахиажилтнээ сөрөг муу тул элдэв үйлд хянамгай хандаж, биеэ энхрийлүүштэй. Буян номын үйлийг эхлэх, дээдсээс халамж хүсэх, лам хувраг болох, багш шавьд барилдах, номын авшиг авах, шинэ гэр байр авах, лусыг тахих, хүүхэд үрчлэн авах, хур оруулах, дархны үйлд сайн. Улааны үйл, төлгө тавих, морь уралдах, сэтгэлд сэвтэй газар очиход муу болой. Өдрийн сайн цагнь  нохой(19:40-21:40), хулгана(23:40-01:40), үхэр(01:40-03:40), туулай (05:40-07:40), морь(11:40-13:40), бич (15:40-17:40), тахиа(17:40-19:40)болой.Хол замд явах хүн зүүн урд зүгт мөрөө гаргавал зохистой.Үс шинээр үргээлгэх буюу засуулахад эрхтэн хурц болно. 4.Дэлхийн зах зээл дээр нэг тонн зэсийн үнэ 5376ам.долларын ханштай байна. (Эх сурвалж: www.lme.com) 5.Монгол банкны энэ өдрийн нэрлэсэн ханшаар АНУ-ын доллар 2806, евро 3089, БНХАУ-ын юань 392, ОХУ-ын рубль 39, Японы иен 26, БНСУ-ын вон 2.2 төгрөгтэй тэнцэж байна. (Эх сурвалж: www.gogo.mn)   Эрдэнэт үйлдвэрийн түүхэнд энэ сар... 1963 оны 06 дугаар сар Монгол-Чехословакийн хамтарсан геологийн 1-р экспедиц байгуулах хэлэлцээрт гарын үсэг зурав. 1965 оны 06 дугаар сар БНМАУ-ын Сайд нарын Зөвлөлийн дарга Ю.Цэдэнбал БНСЧСУ-д айлчлав. 1966 оны 06 дугаар сар МАХН-ын XVих хурал БНМАУ-д социализмыг бүрэн байгуулах зорилт дэвшүүлсэн МАХН-ын IVпрограммыг баталж, 1966-1970 онд улс ардын аж ахуйг хөгжүүлэх IVтаван жилийн төлөвлөгөөний удирдамжийг гаргажээ. 1967 оны 06 дугаар сар Дархан хотод Монгол Зөвлөлтийн залуучуудын IIих наадам болов.   Дэлгэрэнгүй...
  • “Миний мөрөөдөл” цахим уралдааны дүн гарлаа

    Хүүхдийн баярыг угтан Баяжуулах үйлдвэрээс Эрдэнэт үйлдвэрийн нийт ажиллагчдын хүүхдүүдийн дунд зарласан “Миний мөрөөдөл” зохион бичлэгийн цахим уралдааны шилдгүүд тодорлоо. Зургаан насны ангиллаар бүтэн сарын хугацаанд үргэлжилсэн уг уралдаанд хүүхдүүдийн 90 гаруй бүтээл иржээ. 1-3-р ангийн насны ангилалд Цахилгаан цехийн цахилгаанчин Орхоны охин, XIV сургуулийн 3б ангийн сурагч О.Мөнгөнтуул түрүүлж, Баяжуулах үйлдвэрийн НБХ-ийн баяжуулагч Золжаргалын охин, XIV сургуулийн 2б ангийн сурагч Б.Хулан удаалж, “Сэлэнгэ” амралт, аялал жуулчлалын цогцолборын үйлчлэгч Очмаагийн хүү, V сургуулийн 3д ангийн сурагч Б.Сүлд-Эрдэнэ гуравдугаар байрт шалгарсан байна. Харин 4-5-р ангийн насны ангиллын нэгдүгээр байрыг Баяжуулах үйлдвэрийн ӨНХ-ийн засварчин Будаевийн охин, IV сургуулийн 5-р ангийн сурагч Б.Энхжин, хоёрдугаар байрыг “Сэлэнгэ” амралт, аялал жуулчлалын цогцолборын Нийтийн хоолны хэсгийн нярав Сугарын охин, XIII сургуулийн 5г ангийн сурагч С.Очгэрэл, гуравдугаар байрыг Засвар механикийн заводын ЗУХ-ийн дарга Мэндбаярын охин, М.Анужин эзэлжээ. 6-7-р ангийн насны ангилалд Ил уурхайн экскаваторын туслах машинч Мягмарбулганы охин, XIX сургуулийн 7-р ангийн сурагч М.Хулан түрүүлж, Засвар механикийн заводын токарьчин Буджавын хүү, V сургуулийн 6г ангийн сурагч Б.Энх-Амгалан, Автотэээврийн цехийн гагнуурчин Амгалан-Эрдэнийн хүү, V сургуулийн 7г сурагч А.Түвшинтөгс нар удааллаа. 8-9-р ангийн насны ангилалд тэргүүн байрыг Дулааны цахилгаан станцын мастер Болдбаатарын охин, Орхон Эмпати сургуулийн 9б ангийн сурагч Б.Энхжин эзэлж, дэд байрт Ус хангамжийн цехийн лабораторийн эрхлэгч Өнөрийн хүү, XIV сургуулийн 8-р ангийн сурагч Тулга, гутгаар байрт Ус хангамжийн цехийн оператор Одгэрэлийн хүүхэд, “Билэгт-Өргөө” сургуулийн 8-р ангийн сурагч А.Нэрзэм нар шалгарчээ. Харин 10-12-р ангийн насны ангилалд Аж ахуй, үйлчилгээний цехийн Хүний нөөцийн мэргэжилтэн Болормаагийн охин, V сургуулийн 12в ангийн сурагч Э.Солонго түрүүлж, Авто тээврийн цехийн гагнуурчин Батжаргалын хүү, “Эрдмийн сан” сургуулийн 11-р ангийн сурагч Б.Баттулга, Ус хангамжийн цехийн лабораторийн эрхлэгч Өнөрийн хүү, 14-р сургуулийн 11-р ангийн сурагч Г.Намхай нар удаалав.  М.Одгэрэл Дэлгэрэнгүй...
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
  • 6
  • 7
  • 8
  • 9
  • 10
Холбоо барих

   “Эрдэнэт үйлдвэр” ТӨҮГ нийгмийн хариуцлагын хүрээнд уурхайчдынхаа нийгмийн асуудал, эрүүл мэндэд онцгой анхаарал тавин, шат дараатай арга хэмжээ авдаг. Эдгээрийн нэг нь ажилчдын халуун хоолны асуудал юм. Сүүлийн үед зарим уурхайчид, ажилчдын зүгээс хоолны амт  чанар, хоол үйлдвэрлэгч компаниудын үйлчилгээ, түгээлттэй холбоотой санал гомдол нийгмийн цахим сүлжээгээр хөндөх болсон.  Иймд  халуун хоолны амт чанарт анхаарч,  зөөврийн хоолны түгээлт бодит байдалд ямархуу нөхцөл байдалтай байгаа, зарим ажилчдын зүгээс тавьж буй гомдол хир үндэслэлтэй болохыг судалж нягтлан, ирэх 7 хоногийн Даваа гаригийн өргөтгөсөн шуурхай хуралдаанд дэлгэрэнгүй танилцуулга хийх үүргийг Ерөнхий захирал Х.Бадамсүрэн холбогдох удирдлагуудад өглөө.
    Хүнд нөхцөлд ажиллаж буй уурхайчид, ажилчид эрүүл, чанартай хоол хүнс идэх учиртай. Үйлдвэрийн удирдлагын зүгээс энэ шаардлагыг халуун хоолны үйлчилгээ үзүүлж буй компаниудад хатуу тавина. Үнэхээр зөрчил дутагдалтай ажилладаг, чанаргүй хоол хүнсээр үйлчилж буй бол тендер шалгаруулалтыг эргэн харах, цуцлах хүртэл арга хэмжээ авна. Ялангуяа энэ асуудлыг хариуцан ажилладаг удирдлагууд, ХАБЭАХэлтэс онцгой анхаарлаа хандуулж ажиллах учиртайг Ерөнхий захирал санууллаа.
   Өнөөдрийн байдлаар Эрдэнэт үйлдвэрт 6700 орчим ажилтан, ажилчид ажиллаж байгаагаас хүнд нөхцөлд буюу үйлдвэрлэлийн бүсэд ажиллаж буй 5000 гаруй уурхайчид үнэ төлбөргүй халуун хоол иддэг. Тэдэнд халуун хоолны үйлчилгээ үзүүлэх тендерт шалгарсан Хаан хүнс, Таятан фүүдс компаниуд 1, 2 дугаар хоол, зууш, халуун цай, ундаар  үйлчилж байна. Мөн энэ сарын 1-нээс Эрдэнэт үйлдвэр Сэлэнгэ амралт аялал жуулчлалын цогцолборын нийтийн хоолны хэсгийнхээ катерингаар 1000 гаруй уурхайчдад 6 нэр төрлийн сонголт бүхий халуун хоолоор үйлчилгээ үзүүлж эхэлсэн юм.

   Соёл урлагийн цогцолборын дууны инженер Түмэнжаргалын Цолмонтой уулзаж ярилцахаар утас цохиход, ажил тараад гэж тохирсон ч удалгүй: Уучлаарай 18 цагаас хандивын тоглолт дээр ажиллах боллоо гэв. Цаг наргүй ажиллах түүнтэй  маргааш нь үдийн цайны завcарлагаар хөөрөлдөв.

  - Хоёулаа ярилцлагаа таны бага насны амьдралаас эхлэх үү? Ямар хүсэл мөрөөдөлтэй хүүхэд байв?
  - Би Улаанбаатар хотод төрсөн. Ээж минь Эрдэнэт үйлдвэрийн дугуйн замыг тавилцахаар томилолт өвөрлөн 1994 онд ирж, энэ үйлдвэрийн ажилтан болсон. Тэр намар би 5-р сургуулийн англи хэлний гүнзгийрүүлсэн сургалттай 4-р ангид орсон. Техникт сонирхолтой, тоглоомоо задалж, цаана нь байгаа зүйлийн учрыг олох гэж оролддог, хичээлээ байнга  давтдаг хичээнгүй хүү байсан гэж ээж минь хэлдэг юм. Ахлах ангид ороход компьютер миний сонирхлыг ихэд татсан. Ер нь л инженер болох мөрөөдөлтэй л явлаа.

  - Инженер сэтгэлгээтэй хүү ямар мэргэжил эзэмшив?
 
- Би Технологийн сургуулийг цахилгаан системийн автоматжуулалтын инженер, Маргад дээд сургуулийг компьютерийн инженерээр төгссөн юм. Оюутан байхдаа цэнгээнт бүжгээр хичээллэдэг, Эрдэнэт үйлдвэрийн нэр дээр бүжиглэдэг байлаа. Мөн зуны амралтаараа зусланд, өвөл нь бааранд дижи хийдэг байв. Дууны техник миний жинхэнэ хобби болсон байсан. Их сургуулиа төгсөөд мэргэжлийн дагуу Хивсний үйлдвэрт цахилгаанчнаар орлоо. Сар ажиллаад л  миний хийх ажил биш гэдгийг ойлгосон.

   - За, тэгээд яасан?
 
- Ажлаасаа гарсан. Удаа ч үгүй Соёлын ордонд бүжигчин шалгаруулж авах тухай сонсогдлоо. Ордонд очтол дууны техникч Баярсайхан ах: “Манайх дууны инженер авах гэж байгаа, чи даргатай уулз” гэлээ. Бүжгийн хамтлагийн Д.Ганчулуун багш намайг дагуулаад орж, танилцуулахад Д.Дашдондов дарга сонсож байснаа үдээс хойш бичиг баримтаа аваад Хүний нөөцийн менежертэй уулзаарай гэлээ. Ингээд л  маргааш нь ажилдаа орж, Эрдэнэт үйлдвэртэй хувь заяагаа холбосон доо.

   - Дууны инженерээр шууд ажиллаж эхэлсэн үү?
 
- Тиймээ. Ажилд орсныхоо дараа “Дуу, гэрлийн инженер” мэргэжлээр Бээжин хотноо Хятадын Холбоо, хэвлэл мэдээллийн их сургуульд хоёр жил үйлдвэрийн зардлаар суралцсан. Хятад хэл дээр хөгжмийн техникийн нарийн зүйлсийг суралцахын тулд маш их мэрийсэн. Багш нараасаа их  зүйл сурсан. Монгол хүний сэтгэх чадвар бусдаас илүү гэдгийг ч тэнд мэдэрсэн.

  - Таны ажил мэргэжлийн онцлог, бас сайхан нь юунд байдаг вэ?
 
- Манайхан тоглолтын арын албыг хариуцдаг.  Дуучид, хөгжимчид, бүжигчдийг  уран бүтээлээ  бүрэн гаргах хэмжээнд дууны тохиргоо хийнэ. Уран бүтээлчдийн хувцас, хэрэгсэлтэй зохицуулж тайзанд гэрэл өгнө. Ингэснээр уран бүтээлчдэд сэтгэл ханамжтайгаар уран бүтээлээ толилуулах, үзэгчдэд урлагийн гоо сайхныг мэдрүүлэхэд нь хувь нэмрээ оруулдаг юм. Манайх дууны дөрөв,  гэрлийн хоёр техникчтэй. 

  - Өнгөрсөн жил соёлын ордон орчин үеийн техникээр өвч тоноглогдсон. Ажиллахад урамтай биз?
 
- Орчин цагийн техникээс гадна  лед дэлгэцтэй болсон. Манайд тавигдсан дууны пульт л гэхэд  улсын хэмжээний театр, чуулга, соёлын орднуудад байгаа хамгийн том нь. Би техник, дэлгэцээ сонгосон. Энэхүү сонголтын дагуу үйлдвэрээс тендер зарлан, орчин үеийн шилдэг техникээр  хангаж, томоохон хөрөнгө оруулалт хийсэнд бид баяртай байгаа.

  - Танайх ачаалал ихтэй ажилладаг. Танд шантрах үе байдаг уу?
 
- Бидний ажлын ачаалал өндөр. Манай дуу шум, гэрэлтүүлгийн хэсэг  жилд 1050-1060 удаагийн үйл ажиллагаан дээр ажилладаг. Өдөрт багадаа 3-4 ажил орж ирдэг. Би ажилдаа их дуртай. Тийм болохоор шантрах, залхах тухай ойлголт үгүй.  Намайг ажилд орох үед  манай техник их муу, бид 36 цаг зогсолтгүй ажиллах үе ч  байсан.  Тухайн үед манайхан  уянгын драмын жүжиг, хөгжимт драм, фольк дуурь зэргийг тайзнаа тавьж, уран бүтээлээрээ телевизийн бичлэг хийх зэрэг маш их ажилтай байсан.
 
  - Таны амьдралдаа баримталдаг зарчим юу вэ?
 
- Ажилдаа  чин сэтгэлээсээ хандаж, дурлаж хийдэг. Зөвхөн алба ажил ч биш. Гэртээ багахан тавиур хийх байлаа ч, түүнийгээ илүү гоё болгохсон гэж хичээдэг. Зарим хүн хийж буй зүйлээ тээршээж, үзэн ядсан байдалтай байдаг. Ингэх хэрэггүй л дээ. Ажлаа дурлаж  хийвээс амжилт ойрхон санагддаг.

   - Та техниктэй бас уран бүтээлчидтэй харьцдагаараа бусад инженерээс ялгаатай санагдлаа?
 
- Тиймээ. Дууны инженер хүн техникээ сайн мэддэг байх ёстой. Техникийн хөгжил маш хурдсаж байгаа. Тэгэхлээр хоцрогдох эрхгүй. Байнга судалж суралцаж явах ёстой. Гадаадын том том концерт үздэг. Ингэхдээ ямар тоглолт дээр ямар техник ашиглаж байгааг сонирхоно. Техник, тайз, дэлгэц, гаднын ямар эффект явж байна. Утаа, салют зэргийг хэрхэн ашиглаж байна гээд л судалдаг. Ажлын хамтрагч уран бүтээлч болгоноо судалж, ойлгохыг хичээдэг. Уран бүтээлчид сэтгэлийн хөөрөл ихтэй, хурц илэрхийлэлтэй ч хормын төдийд л инээж баясаад л  явчихдаг өвөрмөц зан ааштай, цайлган  улс. Эдэнтэй ажиллах сайхан шүү.  Уран бүтээлчдийнхээ гайхалтай бүтээлээр бахархаж омогших үе зөндөө.

   - Та яриан дундаа ээжийгээ нилээд дурьдлаа. Таны бахархал, үлгэр дуурайлал болсон хүн тань байх гэж таалаа?
  
- Тийм ээ. Ээж шигээ хөдөлмөрч, бас хамт олондоо нэр хүндтэй нэгэн болохсон гэж хичээдэг. Ээж маань АТБ-ийн Авто клон-5-д мастераар ажиллаж байгаад гавьяаны амралтдаа гарсан Г.Пагмажав гэж хүн бий.

   - Өө. Тэгвэл таны ээжийг манай үйлдвэрийн олон хүн таних байх. Ээж тань үйлдвэрийн ажилтнуудын дунд зохиогддог ХАБЭА-н тэмцээний мэдлэг шалгах бүх асуултад торолгүй хариулж, үзэгчдийг гайхшируулдаг байсан. Тиймээс ч “Компьютер толгойт Пагма” гэж тухайн үеийнхэн хошигнон нэрлэх болсон. Та гэр бүлийнхнээ манай уншигчдад танилцуулна уу?
   
- Ээж минь тун их ажилч, хичээнгүй, идэвхтэй бас эртэч хүн. Тэтгэвэртээ 2010 онд гарсныхаа дараа л гэхэд олон зүйлд суралцсан. Хийн дасгалаар хичээллэн, багш болсон,  даралтат хөгжим, морин хуур тоглож сурсан. Бүр Японд болсон  морин хуурын тоглолтод оролцсон. Цехийнхээ Ахмадын хорооны даргаар бараг 8 жил ажилласан. Ээж минь ах нар, эгч бидний хүсэл сонирхлыг хүндэтгэн, дэмждэг. Гурван ах маань  хуур урлаач. Дунд ах Морин хуур урлаачдын тэргүүн. Эгч маань багш хүн байсан. Би эхнэр, хүүтэй. Удахгүй манайх бүл нэмэх гэж байгаа /инээв.сурв/.  Ханийг маань Э.Солонго гэдэг. Манай хүн компьютерийн инженер мэргэжилтэй, надтай хамт техникчээр ажилладаг. Хүү маань таван настай. Ирэх намар сургуулийн сурагч болно. 

  - Эрдэнэт үйлдвэрийн Хөдөлмөрийн аварга хэмээх эрхэм алдрыг хүртэх үед танд юу бодогдсон бэ?
 
- Намайг үйлдвэрийн аварга болоход хамгийн их нөлөөлсөн хамт олондоо баярласан. Өдий зэрэгтэй өсгөж, хүмүүжүүлсэн ээжээрээ бахархсан. Амьдралын минь түшиг тулгуур болсон ханьдаа баярласан. Ээжийнхээ үнэнч хөдөлмөрөө шингээсэн Эрдэнэт үйлдвэрт үе залгамжлан  хувь заяагаа холбож яваадаа туйлаас их баярладаг. Би хүнд үгүй гэж хэлж чаддаггүй ээ.

   Ажлын ачааллаасаа болоод амжихгүй үе гарах ч  “За” гэсэн л бол түүнийгээ биелүүлэхсэн гэж хичээдэг, гээд тэрбээр нүүр дүүрэн мишээх. Зөв энергитэй, зөөлөн сэтгэлтэй, ажлын төлөө төрсөн залуухан аваргадаа амжилтын дээдийг хүсье ээ. 

Я.Энхтуяа

Мягмар, 06 8-р сар 2019 00:00

Төмрийн оёдолчин

   Эрдэнэт үйлдвэртэй ажил амьдралаа холбосон тэр л цагаас өөрийгөө эмэгтэй хүн гэдгийг мэдэрсэн гэж ярих энэ бүсгүйтэй хэдэн хором ярилцаж суухад энэ үгний учгийг тайлсан юм.
   Сүрэнжавын Түмэннаст арван хүүхэдтэй айлын найм дахь нь болж хорвоод хүн байхын утга учрыг бусдад түгээх нандин, эрхэм чанарыг өвлөсөн, үйлдвэрийн эгэл жирийн ажилчин. Дорнод аймгийн Эрээний тэрэгний үйлдвэр буюу Эрээн  хороонд төрж эршүүд зантай ч эрх танхил айлын охин жүжигчин болохыг ихээр мөрөөдөж эгэлгүй амьдралыг хөглөжээ. 1988 онд арван жилийн сургуулиа төгсөж,  эршүүд зандаа дийлдэн геологич болохоор шийдэн Түлш эрчим хүч геологийн Техник мэргэжлийн сургуульд орж, гагнуурчин мэргэжлээр гурван жил сурчээ. Багануурын нэгдсэн уурхайн засварт жил гаран ажиллаад 1993 онд сургуулийн андаа даган Эрдэнэт гэдэг их айлд зочилжээ. 2005 онд Эрдэнэт үйлдвэрт сонгон шалгаруулалтаар гагнуурчин болох хориод залуусаас хоёрт орсон тэр цагаас өнөөг хүртэл Зууны манлай үйлдвэрийн ажилчидтай мөр зэрэгцэн ажилласаар байна. Хортой, шартай дээр нь мэргэжилдээ дуртай болохоор амжилт ар араасаа хөвөрсөөр.
   Мэргэжилдээ дурлаж, хайртай байх нь  амьдралыг хөдөлгөгч гол хүч гэдгийг ухааран, мэргэжилдээ тун чиг хайртай бүсгүй. Тэрээр Эрдэнэт үйлдвэрийн Засвар механикийн заводын Засвар угсралтын хэсэгт гагнуурчнаар есөн жил ажиллаж, элэгдэж цоорсныг нөхөх биш, төмрийн нарийн оёдолд суралцахаар Металл хийцийн хэсэгт өөрийн хүсэлтээр орж ажиллажээ. Хөнгөн ажлаас илүү чаддаг зүйлээ хийх сайхан. Нарийн ур ухаан шаардсан, хийц ая данг нь тааруулах гээд л төмрийн үйлчин бүсгүйд хийх зүйл их байлаа.  Гагнасан бүтээлээ цэвэрлэж, ур ухаанаа уралдуулан, гагнаас бүр нь уран хийцтэй байх нь чухал учир, тог цахилгаанаа тааруулах, суудлаа тохируулах, амьсгаагаа хуваарилахаас эхлээд дэг жаяг бүр нь үнэ цэнэтэй ажил. 
   Зогсолтгүй эргэлдэх тээрмийн хүрдийн хүчийг сааруулах эрх үйлдвэрийн ажилчдад байхгүй. Засварын үед тоног төхөөрөмжийг гагнахдаа гаргууд байх нь үйлдвэрлэлийн тасралтгүй үйл ажиллагааг хангахад хамгийн их нөлөөлнө. Сард том, жижиг нийлсэн 20- иод бүтээл гаргадаг гэхээр сүүлийн хоёр жилийн байдлаар 500-аад бүтээл төмрөөр урлажээ. Бутлуурын араа, шүд элэгдэл ихтэй байдаг тул, олон ч удаа гагнуур хийнэ. Бутлуурын араа шүдний дийлэнх нь буюу 90 хувь нь дороо л элэгдэн төмрийн үйлчин бүсгүйн гар дээр ирнэ. Бодлоо... Яавал бутлуурын араа шүдийг илүү удаан ажиллуулах вэ гэж... Үүний эцэст хардогс, элдогс материалыг туршиж үзэн гагнаас хийхээр шийдэж тухайн араандаа тэмдэг тавин явуулжээ. Гэтэл өнөөдрийг хүртэл тэмдэгтэй бутлуурын араа түүний гар дээр ирсэнгүй.  Бутлуурын шүдний элэгдлийг багасгах, насжилтыг нь уртасгасан томоохон бүтээл болсон нь энэ. Энэ шийдлээс бутлуурын араа шүдний элэгдэл бүрэн буурсан гэж хэлж болно. Энэ бүтээлээрээ уралдаанд оролцож гуравдугаар байр эзэлжээ. Санхүүгийн хэмнэлт ихээр гарсан нь мэдээж.
   Загвар зохион бүтээгч байхгүйгээр оёдол гарах-гүйтэй адил гагнуурчид үгүй бол тоног төхөөрөмж үгүй юм. Олон жилийн нөр их туршлага, хичээнгүй хөдөлмөрийн үр шимээр өнөөдөр төмрөөр даашинз урлах дайны болжээ. Мэргэжилдээ мэргэшнэ гэдэг энэ л юм. Хүнийг хамт олон найз нөхөд нь төлөвшүүлэн хүмүүжүүлдэг болохоор нөхөрлөлөө дээдлэн хамгаас илүүд хүндэлнэ. Токарьчин, кранчин, оператор, гагнуурчин мэргэжилтэй эгч, дүү нийлсэн зургаан бүсгүйн нөхөрлөл олон жил үргэлжилжээ. Одоо ч хэвээр. Дутууг нь дүүргэж, алдаа оноог нь дэнслэн, ааш зангаа авсан бүсгүйчүүдийн нөхөрлөлөөс сурсан зүйл их гэдгийг төмрийн үйлчин бүсгүй мартахгүй. Энэ нөхөрлөлийг Эрдэнэт үйлдвэрт ажилд орсон үеэс л эхэлсэн болохоор өнөөх эршүүд зантай бүсгүйн “эмэгтэй” болсон түүх эхэлжээ. Ажилсаг, шартай, эршүүд зантай эгэл бүсгүй тэрээр ээж М.Цэвэгжав, аав Л.Сүрэнжаваас өвлөж авсан олон эрдмийн нэг нь төмрөөр сийлбэрлэн  “наадах” эрдэм гэдгийг баталжээ. Ээжийнхээ, хоёргүй сэтгэлээр нэг л зангаар ажиллаарай гэх эрхэм сургаалийг үйл хөдлөл бүрдээ мөрдлөг болгон гарын ураар хатуу төмрийг уяраасаар л байна. Их ажлын хажуугаар өрх гэрээ өөд нь татна, гал голомтоо дээдэлнэ. Нөхөр хүү хоёртойгоо амьдралыг цэцэглүүлэн өөрийн гараар урласан зуухаар өргөө гэрээ батжуулан галаа өрдөж сууна. Ганц хүүгээ өрх тусгаарлахад нь гал голомтоосоо таслан өөрийн урласан зуухаа өгнө өө, гээд ярьж суух энгүүхэн агаад эрхэмсэг “төмрийн оёдолчин” бүсгүйдээ ажил үйлийн дөл өөдөө байхыг хүсье.

А.Бямбамаа

Мэдээний төрөл

Календарь

« 8-р сар 2019 »
Да Мя Лх Пү Ба Бя Ня
      1 2 3 4
5 6 7 8 9 10 11
12 13 14 15 16 17 18
19 20 21 22 23 24 25
26 27 28 29 30 31  

Зургийн цомог