• С.БУЛГАНТАМИР: “Эрдэнэт үйлдвэр” Волейболын дээд лигийг өндөр хэмжээнд зохион байгуулж буйд тамирчид талархалтай хандаж байна

        Монголын волейболын холбооны дээд лигийн аварга шалгаруулах тэмцээн медалийн төлөөх өрсөлдөөнөөр нийслэл Улаанбаатар хотноо үргэлжилж байна. Медалийн төлөөх цуврал тоглолтуудын үеэр “Энагурэ” клубын 3 дахь үеийн  тамирчид багтаа 3 дахь аварга цолыг авчирлаа. Шигшээ цувралд 3 дарааллан хожиж лигийн аваргаар шалгарч, алтан медалийн болзол хангалаа. Энэ үеэр “Энагурэ” багийн ахлагч, спортын мастер С.Булгантамиртай цөөн хором ярилцлаа.        -Дээд лигийн аварга болсонд баяр хүргэе! Тэмцээний талаар сэтгэгдлээсээ хуваалцаач?       -Миний хувьд энэ спортоор хичээллээд 7 жил болж байна. Монголын волейболын дээд лигийн хувьд  маш өндөр зохион байгуулалттай болж байгаад талархалтай байна. Эрдэнэт хотруу яваад 3 тойргийн турш  тойргийн нийлбэр дүнгээ гаргасан. Тоглолт бүр хариуцлагатай байлаа.      -Хобби эйс багтай алтын төлөө учраа таарч амжилттай тоглож алтан медалийн эзэд болж байна.Танай багийн давуу тал, тоглолтын тактик юу байсан бэ?     -Ер нь өрсөлдөгч багийн хувьд насны хувьд, довтдогчид, онооны хувьд  тэнцүүхэн байлаа. Манай багийн давуу тал бол хаалт сайн байсан гэж хэлж болно.     -“Энагурэ” багийн онцлог юу вэ? Багийн гишүүдийнхээ тухай яриач?     -Манай багийн онцлог гэвэл тамирчдын хувьд нас бага залуу. Тэгэхээр энэ баг бүрэлдэхүүнээрээ  олон жил гар нийлж тоглох боломжтой гэж харж байна. Энэ бол бидний давуу тал.     -Дээд лигийн хувьд олон жил тасарсан тэмцээнийг сэргээж зохион байгуулж байгаа гэдгээрээ үзэгч, сонирхогчдод өндөр хүлээлт үүссэн байна. Бусад тэмцээнээс ялгарах онцлогийг тамирчид  та бүхэн хэрхэн дүгнэж байна?     -Тамирчид их өндөр сэтгэгдэлтэй байгаа. Ялангуяа Эрдэнэт хотод очиж тоглоход эхнээсээ дуусах хүртэлх бүх үйл ажиллагааг маш өндөр түвшинд зохион байгуулсан. Азийн наадам, олон улсын тэмцээнд ирсэн юм шиг сэтгэгдэл төрж байлаа. Эрдэнэтийн багийн хувьд “Хобби эйс” багтай хүч тэнцүү 5 ээлжийн тоглолтыг сонирхуулсан нь үзэгчдэд  таалагдсан гэдэгт итгэлтэй байна. Энэ дашрамд Эрдэнэт үйлдвэрийн хамт олон, Эрдэнэтчүүддээ талархлаа илэрхийлье!     -Бусад баг тамирчиддаа хандаж юу гэж хэлэх вэ?    -2019 оны волейболын дээд лиг маш сайхан зохион байгуулагдаж байна.Нийт үзэгчид, зохион байгуулагчиддаа баярлалааа.                         Э.Мөнх-Уянга Фото. Б.Баттөгс     Дэлгэрэнгүй...
  • Эрдэнэт үйлдвэртээ баярлалаа #2

      Аж ахуй, үйлчилгээний цехийн Хими цэвэрлэгээний машинист Ц.ГЭРЭЛМАА “Энэ уулын буянд бид сайн сайхан амьдарч, хойч ирээдүйнхээ төлөө хөдөлмөрлөж, өөрсдийн аз жаргал, ирээдүйг бүтээж яваа шүү” гэж өглөө бүр Эрдэнэт уулаа сэтгэлдээ бодож сэрдэг дээ. Үйлдвэрээрээ бахархаж байна. Хүн ер нь сэтгэлийн үгээ хэлэх боломж тэр бүр гардаггүй бололтой. Эрдэнэт үйлдвэрийг бүтээн цогцлооход гар бие оролцсон үе үеийн уурхайчиддаа талархаж явдгаа энэ дашрамд илэрхийлье. Би Эрдэнэт үйлдвэрт 33 жил ажиллахдаа 17 жилийг нь энэ хамт олонтойгоо үдэж байна. Ээж шиг, эгч шиг нь байж, найз нөхөд болж ээнэгшин дассан хамт олондоо хайртай. Та бүхнийхээ хүчинд өдий зэрэгтэй яваа юм шүү. Тэтгэврийн нас ойртох тусам сэтгэлд нэг зүйл тороод ч байх шиг. Хамт олноо их санах байх. Эрдэнэтийн уурхайчдын сүлд дуу “Уурхайчин би”-г амандаа аялж, автобусны цуваагаа хараад огшиж суудаг би жирийн л нэг уурхайчин. Үйлдвэрийнхээ удирдлагууд, нийт уурхайчиддаа, тэдний үр хүүхэд, ач зээ нар, гэр бүлд сайн сайхныг хүсье.   Засвар механикийн заводын Уул уурхайн хүнд механизм, тоног төхөөрөмжийн засварчин С.БАТЗОРИГ Монгол улсдаа төдийгүй дэлхийд үнэлэгдсэн, ТОП 10 үйлдвэрийн нэг болох уулын баяжуулах Эрдэнэт үйлдвэрт 15 дахь жилдээ ажиллаж байгаадаа баяртай байна. Үйлдвэрийн газраас тоног төхөөрөмжийн шинэчлэл хийж, орчин үеийн уул уурхайн хөгжилтэй хөл нийлүүлэхийн зэрэгцээ ажилчдаа мэргэжлийн талбар дээр мэргэших, хөгжихөд ихээхэн анхаарч байгаа нь сайшаалтай юм. Би мэргэжлийнхээ дагуу ур чадвараа нэмэгдүүлэн, цаашдаа улам хичээж ажиллах болно. Хамт олондоо халуун баяр хүргэе.   Тээвэр ложистикийн төвийн Бүтээмж, инновацын мэргэжилтэн З.БАТЦЭНГЭЛ 1978 онд илгээлтээр Эрдэнэт хотод ирэх шийдвэр гаргасан аав, ээждээ маш их баярлалаа. Өнөөдөр би аав, ээжийнхээ үргэлжлэл болж, хүүтэйгээ мөр зэрэгцэн үйлдвэртээ ажиллаж байна. Бид удам дамжсан уурхайчид. Тийм ч учраас үйлдвэртээ маш их хайртай. Аав ээж минь, “Бор ууландаа залбирч яваарай” гэж захидаг. Бор ууландаа, Эрдэнэт үйлдвэртээ маш их баярлалаа.   Дулааны цахилгаан станцын Лабораторийн эрхлэгч Д.ТӨГСБАЯР Би Эрдэнэт үйлдвэрт 19 жил ажиллахдаа өдий дайны ажилтай, мэдлэг мэргэжилтэй болсондоо баярлаж явдаг. Хүн бүр үйлдвэрийнхээ хөгжилд хувь нэмэр оруулах ёстой гэж би хувьдаа боддог. Миний чадах зүйл бол эргэн тойрондоо зөв хандлага түгээх юм. Ер нь зөв хандлагатай, эргэн тойрны уур амьсгал эерэг байвал бүх ажил бүтэмжтэй байна гэдэгт итгэдэг. Та бүхэндээ үйлдвэрийнхээ ойн мэндийг хүргэж, бүгдээрээ эерэг хандлага түгээе гэж уриалмаар байна. И.Чинтогтох Фото: Б.Баттөгс   Дэлгэрэнгүй...
  • Монголын волейболын холбооны дээд лигийн аварга шалгаруулах тэмцээнд “Дархан сеть” эмэгтэй баг хүрэл медалийн болзол хангалаа

         Монголын волейболын холбооноос анхдугаар лигийн тэмцээнийг 1995 онд зохион байгуулж эхэлсэн түүхтэй. Харин эмэгтэйчүүдийн лигийг 1997 оноос эхлүүлэн зохион байгуулж эхэлжээ. Ийнхүү 2011 он хүртэл 17 удаа лиг зохион байгуулаад найман жил завсардсан юм. Тэр хугацаанд МВХ-ны цомын аварга шалгаруулах тэмцээн нь лигийг орлож байжээ. Энэ жил Волейболын холбооны удирдах зөвлөлийн бүрэлдэхүүн өөрчлөгдсөнтэй холбогдуулан дээд лигийн тоглолтыг сэргээн зохион байгуулж “Эрдэнэт үйлдвэр” ТӨҮГ хамтран зохион байгуулах болсон. Дээд лигт эрэгтэй долоо, эмэгтэй найман баг өрсөлдөж, эмэгтэй багаас “Уурхайчин” багт ОХУ-ын нэг тоглогч ирсэн бол эрэгтэй бүх багт гаднаас тоглогч ирсэн. Лигийн тэмцээнд багууд гурван тойрог өрсөлдөж, нийт 108 тоглолтын дараа медалийн төлөө өрсөлдөх багууд тодроод байна. Медалийн эздийг цуврал тоглолтоос тодруулах бөгөөд түрүүлж гурав хожсон нь ялна. Шигшээ тоглолтууд энэ сарын 8-ныг хүртэл үргэлжлэх бөгөөд “MNB Sport” суваг шууд дамжуулан үзүүлж байна. Монголын волейболын холбооны үндэсний дээд лигийн аварга шалгаруулах тэмцээнд эрэгтэй 82, эмэгтэй 74 нийт 156 тамирчин хурд хүчээ сорьсноос 70 гаруй хувь нь анх удаа лигт тоглож байна. Ихэнх тамирчны анхны лиг учраас нас, туршлага ойролцоо, өрсөлдөөн тэнцүү байгаа нь тэмцээнийг сонирхолтой болгож байна. Волейболын лигийн нэг онцлог нь “Play-Off” буюу хасагдах шатны тоглолт гэж байдаггүй. Шууд медалийн төлөөх тоглолтуудаар үргэлжилдэг. Өнөөдрийн эхний тоглолт “Дархан сеть”, “Тэнүүн-Огоо” багийн ширүүн өрсөлдөөнөөр эхэлж 3:2-ийн харьцаатайгаар “Дархан сеть” багийн эмэгтэй тамирчид  хүрэл медалийн болзол хангалаа.                        Э.Мөнх-Уянга Фото: Б.Баттөгс   Дэлгэрэнгүй...
  • Төрийн албан хаагчид тангараг өргөлөө

       Монгол Улсын төрийн жинхэнэ албан хаагчид өнөөдөр Орхон аймгийн ЗДТГ-т тангараг өргөв. “Эрдэнэт хотын өдөр” болон “Анхдагч, илгээлтийн эздийн өдөр”-ийг тохиолдуулан Төрийн албаны Орхон аймаг дахь салбар зөвлөл тус үйл ажиллагааг зохион байгууллаа. Орхон аймгийн ИТХ-ын ажлын алба, Хүнс, хөдөө аж ахуйн газар, Татварын хэлтэс, Хөдөлмөр, халамж үйлчилгээний газар, Жаргалант сумын ЗДТГ-ын 13 албан хаагч ёслолд оролцон төрийн жинхэнэ албан хаагчийн тангараг өргөлөө. Орхон аймаг, Эрдэнэт хотын 100 гаруй мянган хүн амд үйлчлэх төрийн захиргааны алба тэднээр бүл нэмж, 400 орчим болж байна.     У.Цэрэнбат           Дэлгэрэнгүй...
  • Өглөөний сэргээш: Ганболдын БОЛДХУЯГ

    Төгссөн сургууль: Ш.Отгонбилэгийн нэрэмжит Технологийн сургуулийг 2005-2006 онд Түгээмэл баяжуулагч мэргэжлээр төгссөн.   Мэргэжил: Тээрмийн машинч   Ажилласан туршлага: 2007 оны 6 дугаар сараас Эрдэнэт үйлдвэрийн Баяжуулах үйлдвэрт баяжуулагч, 2007 оны 10 дугаар сараас одоог хүртэл тээрмийн машинч   Мэргэжил дээшлүүлсэн байдал: 2014-2016 онд “Газарчин” дээд сургуульд Уул уурхайн баяжуулалтын технологич мэргэжлээр суралцсан.   Чин хүсэл: Аливаа ажлыг хийж байгаа хүнд туршлага чухал бөгөөд тэрхүү туршлагыг ажлаасаа олж авсан Г.Болдхуяг үйлдвэрийн өнөөгийн нөөц бололцоонд тулгуурлан хүдэр боловсруулалтыг нэмэгдүүлж, зардал бууруулахын төлөө хүчин чармайлт гарган ажиллаж буй Эрдэнэт үйлдвэрийн манлайлагчдын төлөөлөл билээ. Тэрээр үйлдвэрлэлийн бүтээмжийг дээшлүүлэхэд өөрийн оюун ухаан, хүч чадлаа бүрэн дүүрэн дайчилж, эргээд харахад бүтээсэн зүйлтэй байхыг эрмэлзэн, чин сэтгэлдээ итгэлийн оч бадраан яваа шинийг сэтгэгч залуусын нэг.     -Та өглөөг хэрхэн эхлүүлдэг вэ? Өдөр бүр хэвшил болсон дадал бий юу? -Өглөө бүр аль болох эрт сэрж, орой эрт унтахыг хичээдэг. “Хүн үхэхдээ мөнх унтахаас хойш оршин байх цаг хугацаандаа бага унтаж бай” хэмээсэн Солонгосын нэгэн удирдагчийн үг бий. Хоногийн 24 цагт 6-7 цаг унтах нь хангалттай гэж боддог. Харин ажилдаа гарахаас өмнө өглөөний цайгаа ууж хэвшсэн.    -Таны амьдралын сэргээш юу вэ? -Намайг урам зориг, эрч хүчээр тэтгэдэг эхний зүйл нь миний гэр бүл гэж хэлмээр байна. Эхнэртэйгээ арваад жилийн өмнө гэр бүл болж, хоёр хөөрхөн хүүтэй болсон. Тэд бол миний амьдралын хамгийн том хөрөнгө. Харин хоёр дахь сэргээшийг ажлын хамт олноо гэж боддог. Өчигдрөөс өнөөдөрт хүрэх замд тэд хамгийн их түшиг тулгуур болж, хийж бүтээх урам өгсөөр ирсэн.   -Таны эзэмшсэн ажил, мэргэжлийн онцлог юу вэ? -Манай хэсгийнхэн их онцлог ажилтай. Баяжуулах үйлдвэрийн Бутлан тээвэрлэх хэсгээс ирж байгаа хүдрийг нунтаглаж, баяжуулаад зэс, молибденыг ялган, Шүүн хатаах хэсэг рүү дамжуулдаг. Энэ утгаараа хамгийн гол хэсэг ч гэж нэрлэж болох юм. Миний хариуцсан ажлын хувьд ашигтай эрдсийг хоосон чулуулгаас бүрэн салгаж, нунтаглаж өгөх үүрэгтэй. Манай хэсэгт нэгдүгээр шатны 9, хоёрдугаар шатны 13 тээрэм ажиллаж, хүдрийг хоёр дамжлагаар нунтагладаг. Ингэхдээ нэг тээрмийн хүдрийн дундаж ачаалал 289 тонн/цаг гэж бодвол 9 тээрэм цагт 2500-2700 тонн хүдэр нунтагладаг гэсэн үг юм. Баяжуулалтад бэлтгэх энэхүү үйл явц нь нийт зардлын 80 орчим хувийг эзэлдэг тул бидний ажил маш өндөр хариуцлагатай. Тээрмийн машинч мэргэжлийн эзэд нь зөвхөн эрчүүд байдаг учраас эзэмшсэн ажил мэргэжлээрээ үнэхээр их бахархдаг. Бэрхшээл олон гардаг ч, багаараа ажилласан цагт тэр бүхний ард төвөггүй гарч чадах итгэл сэтгэл бидэнд бий.    -Ажлаа илүү сайн хийхийн тулд та өөртөө ямар зорилго тавьж, хувь хүнийхээ хөгжилд анхаарч байна вэ? -Аливаа ажлыг хийхэд тухайн хүний сэтгэл, ажилдаа хандах хандлага маш чухал байдгийг өнгөрсөн хугацаанд ойлгосон. Саяхан Монгол Улсын Ерөнхий Сайдын ивээл дор 1000 инженерийн чуулга уулзалт зохион байгуулж, аж үйлдвэрийн салбарын дөрөвдүгээр хувьсал болох дижитал шилжилтийн талаар ярилцлаа. Миний бие тус хуралд Эрдэнэт үйлдвэрийн инженерүүдтэй мөр зэрэгцэн оролцсон. Үйлдвэр маань зогсолтгүй ажилласаар 41 жилийг үдэж байна. Нэгэн үеийн ахмадууд халаагаа өгч, залуучууд уул уурхайн салбарт хүч түрэн орж ирлээ. Техник технологийн эринд амьдарч байгаа бидэнд цаг үеэсээ  хоцрох эрх байхгүй, харин ч шинэлэг зүйлсээс суралцаж, Эрдэнэт үйлдвэрт ололттой бүхнийг нэвтрүүлэх нь чухал гэж ойлгож байна. Хэлний боловсролоо дээшлүүлж, өөрийн хувь нэмрийг оруулах болно.    -Таны амьдралдаа авч байсан хамгийн сайн зөвлөгөө? -Миний аав ахмад уурхайчин хүн бий. Одоо гавьяаны амралтандаа энх тунх жаргаж, залгамж халааг нь хоёр хүү нь авсан юм. Миний дүү Баяжуулах үйлдвэрийн Өөрөө нунтаглах хэсэгт ажилладаг. Аав биднийг бага байхаас “Ямар ч ажлыг голж болохгүй” гэж сургадаг байж билээ. Би алдарт зохиолч Шекспирийн “Өөрийнхөөрөө байх, итгэсэн хүндээ үнэнчээр зүтгэх, шударга хүнийг хайрлах, ухаантай бага ярьдаг хүнээс суралцах, нийтийн санаа бодолтой зохицох, ямар ч аргагүй болсон нөхцөлд сэлэм зөрүүлэх” гэсэн үгсийг хэлэх дуртай.    -Эрдэнэт үйлдвэрийн үнэ цэнийг та хэрхэн ойлгодог вэ? Түүхэн ойд зориулсан таны сэтгэлийн үг?  -Эрдэнэт үйлдвэрийг дагаж Эрдэнэт хот бий болсон. Жилээс жилд барилга байгууламж нэмэгдэж, хүн амын тоо өссөөр байна. Эрдэнэтийн Овооны ордын батлагдсан нөөцөөр 60 жил ажиллах боломжтой хэдий ч байгалийн баялаг гэдэг зүйл хэзээ нэгэн цагт шавхагддаг нь маргаангүй юм. Тиймээс ирэх 60 жилд Эрдэнэт үйлдвэрийг дагасан олон үйлдвэр бүтээн цогцлоох хэрэгтэй гэж бодож байна. Бид цаашид зэс, молибденыг эцсийн бүтээгдэхүүн болгон хэрэглэгчийн гарт хүргэх бодлого баримтлах хэрэгтэй байх. 41 жилийн тэртээ байгуулагдсан уулын баяжуулах Эрдэнэт үйлдвэрээр овоглосон мянга мянган уурхайчиддаа баярын мэнд дэвшүүлье. Бид цаг хугацаа, цадиг түүхийн үргэлжлэл болон ажиллаж, баялаг бүтээгчдийнхээ суу алдрыг өндөрт өргөж явах болно.   Дэлгэрэнгүй...
  • Эрдэнэт үйлдвэртээ баярлалаа #1

        Тээвэр ложистикийн төвийн 6 дугаар агуулахын нярав М.ЭРДЭНЭБАЯР: Би Эрдэнэт хотын унаган иргэн гэдгээрээ бахархдаг. Энэ хотдоо төрж өссөн. Уурхайчин ах дүү нар олонтой болохоор ч тэр үү, багаасаа уурхайд ажиллана гэж мөрөөддөг байлаа. Мөрөөдлөө биелүүлэхийн тулд ШУТИС-ийн Уул уурхайн удирдлага, менежментийн ангийг 2008 онд төгсөж, 2012 оноос Эрдэнэт үйлдвэрт ажилд орсон. Эрдэнэт хүслийг минь биелүүлсэн өгөөжтэй уурхай.   Засвар угсралтын цехийн душны үйлчлэгч Т.ЭРДЭНЭЧИМЭГ: Би Эрдэнэт үйлдвэрт 23 дахь жилдээ ажиллаж байна. Хүн бүрт хайрлан дээдэлдэг үнэт зүйл гэж бий. Миний хувьд дэлхийд данстай Эрдэнэт үйлдвэрт ажиллаж байгаадаа баярлаж, бахархаж явдаг. Үйлдвэрийнхээ түүхэн өдрийг тохиолдуулан нийт уурхайчид, Засвар угсралтын цехийн хамт олондоо чин сэтгэлийн мэндчилгээ дэвшүүлж, та нартаа эрүүл энх, ажил хөдөлмөрийн өндөр бүтээмжийг хүсэн ерөөе.   ХАБЭА-н хэлтсийн дарга Д.ЦАГААН-ЭРДЭНЭ: Төрөлх хот минь Эрдэнэт, төрөлх үйлдвэр минь Эрдэнэт. Энэ онд 41 жилийн ойгоо тэмдэглэж байгаа хот, үйлдвэртээ хүч хөдөлмөрөө зориулан өнөөдрийг хүрсэндээ баярлаж, талархаж байна. Эрийн цээнд хүрсэн Эрдэнэт үйлдвэрийнхээ хөдөлмөрч, бүтээлч хамт олонд эрүүл энх,саруул сайхныг хүсье. Энэ хотод ажиллаж, амьдрах нь нэр төрийн хэрэг гэж би хувьдаа боддог. Энэ сайхан үйлдвэрт ажилладаг бид хамгийн азтай хүмүүс.   ХМТАЦ-ийн Уул тээврийн ажлын хэсгийн программын инженер Ц.ТУНГАЛАГ: Бүтээлч хамт олондоо баярын мэнд дэвшүүлж, аз жаргал, эрүүл энх, сайн сайхан бүхнийг хүсэн ерөөе. Миний хувьд ил уурхайн карьераас Баяжуулах үйлдвэрт хүдэр өгөх хүртэл үйл явцыг хянаж, системийн программ хангамжийг хариуцан ажиллаж байна. Мэргэжлийнхээ чиглэлээр цаашид Баяжуулах үйлдвэрээс явагддаг үйл явцыг нарийвчлан судалж, нэгдсэн систем бий болгохыг хүсдэг. И.Чинтогтох Фото: Б.Баттөгс Дэлгэрэнгүй...
  • Дэлхийд танигдсан оргил

    Их спортыг дэмжигч Эрдэнэт үйлдвэр       Энгүй уудам ертөнцийн хязгааргүй их зайд  хүмүүн заяаг олж мэндлэн хөрс дэлхийд мөрөө үлдээх хувьтай хүний амьдралын  үүх түүх юутай сонин агаад гайхан бишрэм. Ачтай аавын гэрт эрхэлж өссөн танхилхан охин ард олныхоо хайр хүндлэлийг хүлээсэн алдар цуутай тамирчин болох ерөөл тавилангийн эзэн бол Цээ-Оригийн  Шоовдор. Монголын волейболчид түүнийг андахгүй.     Хүмүүний  бие махбод, бодгалиараа хийж  болох  бүх чадвар, хурд хүч, мэдрэмжийн бахдам сайхныг чухам спорт л мэдрүүлдэг. Тийм л баяр бахдал дүүрэн уран тоглолтуудаар Монголын волейболын спортод өөрийн нэрээ тодоор сийлсэн хүн бол Шоогоо багш. XX зууны спорт сонирхогчид, үзэгчдийн хувьд тэр жинхэнэ од байсан юм. Волейболоор сонирхон хичээллэгч хүүхэд залуусын өдрийн бодол шөнийн зүүд болж байсан үлгэр дуурайлал нь тэр байлаа.  Тэр одоо ч  домог хэвээр. Тэртээ 1950-аад оны дунд үед Эрхүүд сурч байсан оюутнууд хоёр бөмбөг, нэг тор авч ирж, эх орондоо волейбол хэмээх гайхамшигт спортын эхлэлийг тавьсан гэдэг. Тамирчдын бие бялдрыг өсгөлүүн, өлчир чийрэг болгоод зогсохгүй хурд, хүч, авхаалж самбааг жинхэнэ утгаар сорьдог спортын энэ төрөл хувь хүнийг төлөвшүүлдэг гайхалтай спорт. Тэр дундаа бусдыг хүндэтгэн, өөрийгөө ялах ухаанд сургаж,  багаар ажиллах чадварыг  бүрэн утгаар хөгжүүлдэг нь волейболын спортын  бас нэгэн гайхамшиг.      Монгол Улсын гавьяат тамирчин Ц.Шоовдор волейболын үндэсний шигшээ багийн бүрэлдэхүүнд  1958 оноос эхлэн тоглож олон улсын тэмцээнд 21 жил тасралтгүй оролцжээ. Тvvний нэрэмжит волейболын өсвөр үеийн  улсын аварга шалгаруулах тэмцээн олон жил тасралтгүй зохион байгуулж  олон ч аймгийн төвд үзэгчдийн уухай хадааж байсан юм.  Шоогоогийн багийн найз анх санаачлан төрсөн нутаг Өвөрхангай аймагтаа 1990 онд нэрэмжит тэмцээнийг зохион байгуулж байсан түүхтэй.  Ийнхүү волейболын спортод дурлан тэмүүлэх хүүхэд залуусыг хөгжих боломжийг олгож долоон жил тасралтгүй зохион байгуулсан байна.  Дундговь, Баянхонгор, Хэнтий аймгуудад буухиалсан тэмцээнийг тамирчид, дасгалжуулагчид одоо ч дурсан ярьдаг.  Гавьяатын гараар дамжсан 200 гаруй спортын мастер бий. Тэдний 30 гаруй нь олон улсын хэмжээний мастерууд. Спортын зэрэгтэй тамирчид бол хэдэн зуугаар тоологдоно.  “Их спорт хэзээ ч хүнийг ганцаардуулдаггүй юм” хэмээн ярьдаг тэрээр өдгөө шавийнхаа шавь, бас түүний шавьд ч мэдсэн сурснаа харамгүй түгээж буй буянтай багш дасгалжуулагч билээ.   Монгол Улсын гавьяат тамирчин, Олон улсын хэмжээний мастер, Хөдөө аж ахуйн Их сургуулийн  дэд профессор Ц. Шоовдор   гуай 3 дахь үеийн шавь нараараа хүрээлүүлсэн азтан. Урлаг, спортын аль ч төрөл хэлбэрт шавийнхаа шавь, түүний шавьд зааж сургах нь ховор тохиолдол.  Хагас зууны турш спортын талбайд илүүрхсэн түүнийг харахдаа тухайн үеийн спортын гадаад мэргэжилтнүүд “Танай баг зургаан Шоовдортой бол аль ч улсын багийг урдаа гаргахгүй дээ” хэмээн шагшиж байсан гэдэг. Тийм ч болохоор Монголын волейболыг Шоовдоргүйгээр ойлгож үл болно.      Өдгөө 80 насыг шүргэж байгаа Шоогоо МУИС-ийг 1969 онд улаан дипломтой төгсөж, сургуульдаа урилгаар багшилж байлаа. Түүний дараа 1973-2014 он хүртэл ХААИС-д нийгмийн ухааны багшаар ажиллаж, үндсэн ажлын цагаа дуусахаар үргэлжлүүлээд секц хичээллүүлж байж. Үүрийн гэгээнээс үдшийн бүрий хүртэл хичээн зүтгэж, үнэн цагаан сэтгэлээр үргэлж тууштай ажиллаж хөдөлмөрлөсөн хичээнгүй монгол бүсгүй. Түүний спортын амжилтыг үнэлж 1971 онд Монгол Улсын Гавьяат тамирчин хэмээх алдар цолыг хүртээжээ.      Тэр дэлхийд хүлээн зөвшөөрөгдсөн дээлтэй монгол бахархалт охидын нэг. Шоогоо бол дүүлэн нисэх мэт уран, хадаас хатгах мэт хурд хүчтэй тэгш тоглолттой тамирчин. Спортын амжилт гэдэг зөвхөн бие бялдрын  хүч нөөцөөс бус оюуны бяд чадлаас ихээхэн шалтгаалдаг гэдгийг мэдэрдэг. Тийм ч учраас математикийн гүнзгий ангийг сонгон авч волейболын  спортын шинэ залуу тамирчдыг бэлтгэж байсан алсын хараатай удирдагч билээ. Түүний хурд, үсрэлт тухайн үеийн тамирчдаас хол илүү байсан учраас эрэгтэйчүүдийн тоглодог өндөр сеткэнд тоглодог байсныг тухайн үеийн тамирчид дасгалжуулагчид хэлдэг. Ердөө 2-3-хан хормын дотор хаана яаж, хэр хүчтэй, эсвэл эргэлттэй бөмбөгөөр  довтлохыг, эргээд хэрхэн хамгаалахыг  давхар тооцдог учраас сэтгэлгээний хурдыг асар их шаарддаг спорт бол яах аргагүй волейбол. Энэ л спортын нөлөөгөөр эрүүл чийрэг бие бялдартай, ажиллаж хөдөлмөрлөх их эрч хүчтэй байдаг гэдгийг волейболынхон хэлдэг. Тэдний амьдрал ч үүнийг нотолдог.      Улсын шигшээ багийн үндсэн тоглогчоос гадна багийн ахлагч,  дасгалжуулагчаар тасралтгүй олон жил ажилласан тэрээр  Улсын аварга шалгаруулах тэмцээн, Монголын бүх ард түмний спартакиад, олон улсын болон  дэлхийн оюутны Универсад, дэлхийн аварга, Ази тивийн  аварга шалгаруулах тэмцээнд багаа удирдан амжилттай тоглож байлаа. Тэр тэмцээнүүдэд шилдэг тоглогчоор олон удаа шалгарч, энгэр хоосон буцаж байсан түүх үгүй ч гэхэд болно. Ахиц амжилтын түүх бүрийг өгүүлнэ гэвэл хэдэн арван хуудсаар хэмжигдэх нь лавтай.     Тэрээр Биеийн тамир спорт, Хөдөө аж ахуй, Ардын боловсролын тэргүүний ажилтан. Шоогоо гавьяат Монгол Улсад волейболын спорт үүсэж хөгжсөний 80, Монголын волейболын холбоо байгуулагдсаны 50 жилийн ойд зориулж  “Миний амьдралын хагас зуун жил” хэмээх дурсамж  номоо хэвлүүлжээ.  Аав ээжийнхээ гэрт ихэр юм шиг ижилдэн өссөн хоёр охин хоёулаа Шоовдор нэртэй байж.  Магад ямар нэгэн таагүй зүйлсээс цэрвэж  ийн хоёр охиноо нэрийдсэн нь цаанаа нэг учир шалтгаантай байсан ч биз ээ.  Алив муугаас эвийлэн нуусан эрдэнэ шиг  бага Шоовдор  ийн амьдралын түмэн нугачааг сөрж өндийгөөд зогсохгүй их спортын түүхэнд өөрийн хүч нөөц чадлаараа тодорсон жинхэнэ од болж чадсан. Мэдээж амжилт бүрийн ард дандаа алга ташилт, сайн сайхан урам дүүрэн байгаагүй нь лавтай. Тэр атаа хорслын хий мананг хага зүсэн цойлж мандсан нар.  Энгүүхэн яриатай, заримдаа үгнийхээ ард үг дайж шоолонгуйхэн инээх нь багахан шооч хүн гэдгийг илтгэнэ. Түүний сэтгэлийн хат бэлтгэл нь ханасан тамирчны  булчин шөрмөстэй эн тэнцүү болов уу гэмээр бядтай. Дүүлэн нисэх мэт нандин сайхан сэтгэлтэй Шоогоо он цагийн уртад хүнээс хүнд хүрч үргэлжлэх жинхэнэ домог. Түүнийг түүх мэддэг. Б.Учрал Фото: Б.Баттөгс Дэлгэрэнгүй...
  • Эрдэнэт үйлдвэрийн Технологийн сургуулийн төгсөгч “Эр зоригийн одон”-гоор шагнагдахаар боллоо

            Эрдэнэт үйлдвэрийн дэргэдэх Ш.Отгонбилэгийн нэрэмжит Технологийн сургуулийг 2011 онд Цахилгаан систем автоматжуулалтын мэргэжлээр төгсөж, эдүгээ Австрали улсын Мельбурн хотноо Мэдээллийн технологийн чиглэлээр магистрт суралцаж байгаа Т.Чингэсдолоон давхрын тагтнаас үсэрч, амиа хорлохыг завдсаннэгэн эмэгтэйгаварчээ.Т.Чингэс аялах зорилгоор Австралийн Күийнсланд мужид очсон бөгөөдКайрнс хэмээх жижиг хотын"Pасific" нэртэй зочид буудалд байрлаж байх үед буюу арваннэгдүгээр сарын 23-ны өдрийн 16.00-17.00 цагийн орчимд энэ үйл явдал болсон юм. Түүнийгөрөөндөө орж ирэх үедгэнэт хүчтэй юм унах чимээ сонсогдож,  тагт руу гарч харахад долоон давхрын тагтны гадна талд үсрэхэд бэлэн хүн харагдсан байна. Таван давхарт байрлаж байсан учир амийг нь аврахаар тагтаар дамжин,гараас нь барьж амжжээ.Амиа хорлохыг завдсан эмэгтэй 26 настай бөгөөд хар тамхинаас хамааралтай болсны улмаас ийм үйлдэл гаргасанбайна. Т.Чингэс болсон үйл явдлын талаар өөрийн фэйсбүүк хуудаснаа "Амьд явахдаа хүний амь аварна чинээ бодож явсангүй. Хар тамхи гэдэг зүйлээс хол байгаарай. Битгий хайртай нэгнээ нулимсанд автуулаарай. Долоон давхраас үсрэх гэж байсан эмэгтэйг аварч чадлаа” гэж нийтэлжээ.      Т.Чингэсийн эр зориг хүн чанарыг үнэлэн Австралийн Засгийн газраас “Эр зоригийн одон”-гоор шагнах болсон тухайгаа мэдэгдсэн байна. Технологийн сургуулийн  төгсөгч Т.Чингэсдээ хүний алтан амь аварсанд нь баяр хүргэж, цаашдын судалгааны ажилд нь амжилт хүсье.   “Эрдэнэтийн үйлдвэр” ТӨҮГ-ын дэргэдэх Технологийн сургуулийн захиргаа Дэлгэрэнгүй...
  • "Эрдэнэт" үйлдвэр "Росгеологи" компанитай хамтарч гүний хайгуул хийнэ

                 Монгол Улсын Ерөнхий сайд У.Хүрэлсүхийн ОХУ-д хийж байгаа албан ёсны айлчлалын хүрээнд хэд хэдэн чухал баримт бичигт гарын үсэг зурж байгаа билээ. Үүний нэг нь “Геологи, геофизикийн болон инженер-геологийн судалгааны салбарт хамтран ажиллах тухай Монгол Улсын “Эрдэнэт үйлдвэр” ТӨҮГ болон ОХУ-ын “Зарубежгеология” ХН хоорондын гэрээ” ба гэрээнд “Эрдэнэт үйлдвэр” ТӨҮГ-ын Ерөнхий захирал Х.Бадамсүрэн, “Росгео” ХН-ийн Удирдлагын дарга, Ерөнхий захирал С.Н.Горьков нар гарын үсэг зурлаа.        Гэрээний талаар “Эрдэнэт үйлдвэр” ТӨҮГ-ын Ерөнхий захирал Х.Бадамсүрэн дараах тайлбарыг өгсөн юм.        Х.БАДАМСҮРЭН: “Эрдэнэт үйлдвэрийн хувьд “Росгеологи” компанитай геологи хайгуулын чиглэлээр хамтарч ажиллахаар гэрээнд гарын үсэг зурж байна. Энэ бол Эрдэнэтийн овооны ордыг гүнд нь хайгуул хийх, мөн тухайн орчимд хайгуул хийх, ингэхдээ хамгийн орчин үеийн арга аргачлал, техник технологийг нэвтрүүлэх ажил болж байна. "Эрдэнэт" үйлдвэрийн хувьд сүүлийн гурван жилд геологи хайгуулынхаа ажлыг 2016 онтой харьцуулахад хоёроос гурав дахин нэмэгдүүлсэн. Ингэсний үр дүнд үйлдвэрийн насжилтыг 20 жилээр урстасгаж, өнөөдрийн байдлаар цаашдаа 60 жил ажиллах нөөц баялагтай байна. Нөөц баялаг улам их байвал Эрдэнэт үйлдвэрт ч, Монгол Улсад ч үр өгөөжтэй байх учиртай. Уулын баяжуулах үйлдвэрийн оршин тогтнох үндсийн үндэс нь нөөц баялаг. Ийм учраас олон жил Зөвлөлтийн, Оросын геологичидтой хамтарч ажилласан туршлагадаа тулгуурлан шинэ нөхцөл байдалд, шинэ арга барилаар хамтарч ажиллахаар гэрээнд гарын үсэг зурлаа. Ордыг ашиглах нөөц баялаг бол хэмжээтэй. Тиймээс хайгуулын менежмент, байгаль орчны асуудлыг байнга ярьж явах ёстой. Гэхдээ болж өгвөл, аль болох урт удаан хугацаанд үйлдвэрлэлээ ажиллуулах, насжилтыг удаан байлгахын төлөө ажиллах хэрэгтэй. Цаашдаа баяжмал гаргаж байгаа бол боловсруулалтын түвшинг дээшлүүлэх чиглэлд явж байна. Нөгөө талаас уул уурхайн үйлдвэрлэлийн явцад үүсмэл ордууд бий болдог. Ядуу агуулгатай хүдрийн овоолго, хаягдлын аж ахуйд бий болсон орд бол үүсмэл орд. Тиймээс энэ чиглэлээрээ ч бид орос нөхдүүдтэй хамтарч судалгаа шинжилгээ хийнэ”    Дэлгэрэнгүй...
  • “Шударга утас-71600” ажиллаж эхэллээ

           “Эрдэнэт үйлдвэр” ТӨҮГ-ын Захиргаа, хүний нөөцийн бодлогын газар, Хуулийн хэлтсээс “Шударга утас-757 71600” ажиллуулж эхэллээ. “Шударга утас”-ны гол зорилго нь “Эрдэнэт үйлдвэр” ТӨҮГ-ын хэмжээнд шударга бус үйлдэл, авлига, гэмт хэрэг, захиргааны зөрчлийг илрүүлэх, мэдээллийн мөрөөр холбогдох арга хэмжээ авч, хууль бус үйлдэл, гэмт хэргийг таслан зогсоох зорилготой юм. Түүнчлэн Авлигын эсрэг хууль, Эрүүгийн хууль, Зөрчлийн тухай хууль, Гэмт хэргээс урьдчилан сэргийлэх тухай Монгол Улсын хуулиудыг хэрэгжүүлэх юм. Үйлдвэрийн газрын хэмжээнд гэмт хэрэг, зөрчлийн шинжтэй мэдээллийг хуулийн дагуу холбогдох байгууллагуудаар шалгуулж хэрэгжилтэд хяналт тавьж хариуг мэдэгдэх болно.    Эрдэнэт үйлдвэрийн газрын өмч, эд хөрөнгийг хулгайлах, завших, үрэгдүүлэх, устгах, гэмтээх, авлига, албан тушаалын гэмт хэрэг, зөрчлийн талаар үнэн зөв, баталгаатай мэдээлэл өгсөн тохиолдолд мэдээллийн нууцлалыг чандлан хадгалж, мэдээлэл алдагдсанаас хувь хүний албан тушаал нэр төр, алдар хүндэд харш аливаа үйлдэл гарахаас сэргийлнэ. Үндэслэлгүй худал мэдээлэл өгч, бусдын нэр хүндэд халдах, гүтгэх, доромжлох үйлдэл гаргасан тохиолдолд хуульд заасан арга хэмжээ авна гэдгийг анхааруулж байна.     “Шударга утас” нь таны мэдээллийг хадгалан авч, эрх бүхий албан тушаалтанд хүргэх болно.     “Эрдэнэт үйлдвэр” ТӨҮГ-ын үйл ажиллагааг сайжруулах, шударга ёсыг тогтоох, гэмт хэрэг, зөрчлийг таслан зогсоохоор “ШУДАРГА УТАС-71600” таныг сонсож байна. А.Бямбамаа   Дэлгэрэнгүй...
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
  • 6
  • 7
  • 8
  • 9
  • 10
Холбоо барих

     Жил бүрийн тавдугаар сарын 15-нд тохиодог “Дэлхийн гэр бүлийн өдөр”-ийг угтан Орхончууд “Аз жаргалтай гэр бүл” чуулганыг анх удаа зохион байгууллаа. Монголын Эмэгтэйчүүдийн холбооны Орон нутаг хариуцсан удирдах зөвлөлийн гишүүн, Орхон аймгийн Эмэгтэйчүүдийн холбооны тэргүүн, “Эрдэнэт үйлдвэр” ТӨҮГ-ын Ерөнхий захирлын Санхүү, эдийн засаг хариуцсан орлогч Д.Үүрийнтуяатай эмэгтэйчүүдийн асуудлаар ярилцлаа.

    - Орхон аймгийн Эмэгтэйчүүдийн зөвлөл “Дэлхийн гэр бүлийн өдөр”-ийг угтан олон ажил санаачилан зохион байгууллаа. Энэ талаар ярилцлагаа эхэлье?
    
- Монгол Улс 14 дэх жилдээ “Дэлхийн гэр бүлийн өдөр”-ийг тэмдэглэн өнгөрүүлж байна. Бид энэ өдрийг угтан Орхон аймагтаа цогц байдлаар хэд хэдэн ажил зохион байгууллаа. Аймгийн Засаг даргын Тамгын газар болон Хүүхэд, залуучууд, гэр бүлийн хөгжлийн газартай хамтран гэр бүлээрээ мод тарих аян зохиож, иргэдээ татан оролцуулсан. Мөн “Гэр бүлийн боловсролыг дээшлүүлье” гэсэн уриалга дор харилцааны доктор Н.Алтанцоож долоо хоногийн турш сургуулиудын сургалтын менежерүүдэд лекц уншлаа.
     Өрх толгойлсон 10 ээжийг орон гэртэй болгох ажил маань аймгийн Засаг дарга болон аж ахуйн нэгжийн дэмжлэгтэйгээр биелэлээ оллоо. Мөн “Аз жаргалтай гэр бүлийн төлөө” тайван жагсаалаар эхэлсэн үйл ажиллагаа маань “1000 гэр бүлийн чуулган”-аар үргэлжилж, нийтийг хамарсан сайхан ажил болов. Чуулганы үеэр Эрүүлийг хамгаалахын гавьяат ажилтан, “Гал голомт” хөдөлгөөний үндэсний тэргүүн, “Монголын Эмэгтэйчүүдийн холбоо”-ны хүндэт ерөнхийлөгч Д.Мөнхөө гуай гэр бүлийн боловсролын талаар үнэтэй сайхан лекц уншиж, урам хайрлалаа.

      - “Аз жаргалтай гэр бүл” чуулганаар хөндсөн гол асуудал нь юу байв?
     -Бид “Аз жаргалтай гэр бүл” уриан дор ажлуудаа зохион байгуулж, чуулганд 1000 гэр бүлийн төлөөллийг хамруулахаар зорьсон. Гэр бүл гэдэг бол зөвхөн эмэгтэйчүүдийн асуудал биш юм. Эрчүүд, хүүхдүүд, гэр бүлийн суурь асуудлууд үүнд бүгд хамаарах ёстой. Тиймээс энэ удаагийн чуулгандаа өсвөр насны 300 хүүхэд, 400 эмэгтэй, өрх гэрийнхээ ноён нурууг үүрч яваа 300 эрэгтэйг хамрууллаа. Энэ удаад Орхон аймгийн нийт хүн амын 10 хүрэхгүй хувийг хамруулж байгаа ч гэсэн чамлалтгүй. Энэхүү арга хэмжээгээ нэг удаа хийгээд зогсох биш, гэр бүлийн боловсрол олгох асуудлыг цаашид үе шаттайгаар хийж хэрэгжүүлнэ гэж төлөвлөж байна. Эхний алхам маань гэр бүлийн чуулган боллоо.

     - Ер нь гэр бүлдээ хайртай гэдэг үгийг жилийн 365 өдөр илэрхийлдэг болчихвол нийгэмд их олон өөрчлөлт харагдах байх?
     - Таны зөв. Гэр бүлийн өдөр гэдгийг нэг өдрөөр ойлгож болохгүй. Эмэгтэйчүүдийн эрхийг хамгаалах өдөр ч мөн ялгаагүй. Бид нэг өдөр тэмдэглээд өнгөрөх бус өдөр бүр эмэгтэйчүүдийн эрхийг хамгаалдаг байя, өдөр бүр гэр бүлийн өдөр тохиож байг гэсэн хүсэл зорилготой байгаа. Бидний санаж санаачилсан ажлыг Орхон аймгийн Засаг дарга Д.Батлут болон түүний Тамгын газар маш сайн дэмжиж, энэ удаагийн үйл ажиллагаанд хамтран зохион байгуулагчаар оролцож байна. Ер нь бид гэр бүлийн асуудлыг ярихын тулд хүүхдээ сонсох ёстой юм байна. Бид чуулганд зориулан “Аав ээждээ хүргэх миний үг” номыг эмхэтгэн гаргалаа. Энэ бол “Зорилтот айл” төслийн хүрээнд бичигдсэн Эрдэнэтийн бяцхан үрсийн ээж аавдаа зориулан бичсэн 2715 захианаас түүвэрлэсэн 270 гаруй захиаг эмхэтгэсэн ном юм. Аймгийн Засаг даргын Тамгын газрын дэмжлэгтэйгээр энэхүү номыг бэлтгэн, чуулганы оролцогчдод оюуны хөрөнгө оруулалт болгон өглөө. Захиан дээрээс харахад хүүхдүүд үнэтэй брэнд, эд зүйл авч өгөөч гэж хүсээгүй, харин тэд маань “Ааваа, ээжээ надад цаг гаргаач ээ” гэдэг зүйлийг л хүсч байна. Гэр бүлдээ хайр халамж өгөөч, анхаараач гэсэн захианууд байдаг юм байна. Зарим нь яасан хөөрхөн юм бэ гэж уулга алдмаар, заримыг нь уншаад уярч уйллаа. Энэ бүхнийг судлаад бид аймгийн Засаг даргад “Гэр бүлийн өдрийг нэг өдөр тэмдэглээд өнгөрөх биш, Эрдэнэт хот гэр бүлийн өдөртэй болох хэрэгтэй байна. Сар бүрийн эхний 7 хоногийн Бямба гаргийг “Эрдэнэт хотын гэр бүлийн өдөр” болгож, энэ өдөр архи дарс зардаггүй, төв замыг чөлөөлөн гэр бүлээрээ дугуй унаж, үзвэр үйлчилгээний байгууллагуудыг хямдралтай үйлчилдэг болгож өгөөч” гэсэн хүсэлт тавьсан. Аймгийн Засаг дарга бидний ажилд дэмжлэг үзүүлж, Эрдэнэт хотыг гэр бүлийн өдөртэй болоход хамтран ажиллана гэж итгэж байна.

    - Орхон аймгийн эмэгтэйчүүдийн хөгжлийн чиг хандлага, бодлогыг цаашид ямар түвшинд авч явах бодолтой байна вэ?
   
- Би хувьдаа Эрдэнэт хотынхоо эмэгтэйчүүдийг харьцангуй олон ургалч үзэлтэй гэж хардаг. "Эрдэнэтийн-Овоо"-г ашиглаж эхэлсэн тэртээх он жилүүдэд Монгол Улсынхаа өнцөг булан бүрээс илгээлтийн эзэд ирсэн. Эдүгээ Эрдэнэт хотод маань 21 аймгийн төлөөлөл болсон бүсгүйчүүд ажиллаж, амьдарч байна. Энэ утгаараа манай эмэгтэйчүүд үзэл бодлоо чөлөөтэй илэрхийлэх чадвар нь илүү хөгжсөн юм шиг санагддаг. Ер нь их зохион байгуулалттай, аливаа ажилд идэвхтэй оролцдог. Магадгүй Эмэгтэйчүүдийн холбооноос хийж, хэрэгжүүлж байгаа ажлуудыг нийгэмд хүсэн хүлээгдсэн, цаг үедээ эхэлсэн ажлууд гэж хэлж болох байх. Бид эмэгтэйчүүдийг илүү нээлттэй, нийгэмд өөрийгөө илэрхийлэх боломж олгохын зэрэгцээ төр хувийн хэвшлийн түншлэлийн үндсэн дээр эмэгтэйчүүдийн эрхийг хамгаалах, тэдний санал санаачилгыг дэмжих, нийгмийн оролцоог нэмэгдүүлэх чиглэлд гүүр болон ажиллахаар зорьж байна. Мөн Монголын Эмэгтэйчүүдийн холбооноос зохион байгуулах олон ажил бий. Орон нутагтаа тодорхой ажлуудыг хамтран бид хэрэгжүүлнэ.

     - Эрдэнэт бол уурхайчдын хот. Уурхайчин бүсгүйчүүд олон байгаа нь бидний нэг онцлог гэж харж байна?
    - Уурхайчин бүсгүй гэдэг ойлголтыг зөвхөн "Эрдэнэт" үйлдвэрт ажиллаж байгаа бүсгүйчүүдээр хязгаарлаж болохгүй. Өнөөдрийн байдлаар үйлдвэрийн 6500 ажилтны 30 гаруй хувийг эмэгтэйчүүд бүрдүүлж байгаа ч үлдсэн 4000 гаруй уурхайчны ард мөн л эмэгтэйчүүд бий. Тэд ч мөн адил эрчүүдээс дутахгүй уурхайчдын амьдрал үзэж, зовлон жаргалаар нь амьдарч яваа гэж би ойлгодог. Уурхайчдын амьдрал тэгш дүүрэн, тэдний гэр бүл тогтвортой байснаар уул уурхайн салбар, тэр дундаа "Эрдэнэт" үйлдвэр илүү бүтээмжтэй, үр өгөөжтэй байх нөхцөл бүрдэх юм. "Эрдэнэт" үйлдвэрийн Эмэгтэйчүүдийн зөвлөлд энэ чиглэлээр аймгийн Эмэгтэйчүүдийн байгууллагатай хамтран хэрэгжүүлэхээр төлөвлөсөн ажлууд бий. Эмэгтэйчүүдийн байгууллага маань өрх бүрийг тэгш дүүрэн, амар амгалан байхын төлөө ажиллах болно.

     - Өрх толгойлсон эхчүүдэд хөрөнгө оруулалт хийж, нийгмийн асуудлыг нь тодорхой хэмжээнд шийдвэрлэсэн та бүхний ажил олон хүний сэтгэлд хүрлээ. Сайн санаачилгыг ажил хэрэг болгоход амаргүй байдаг шүү дээ?
     - Эрдэнэт хотынхоо өрх толгойлсон, олон хүүхэдтэй, амьдралын хүнд ачааг нуруундаа үүрч яваа эмэгтэйчүүдийнхээ ачааг бага ч болов хөнгөлөх зорилгоор бид 10 гэр бэлэглэсэн юм. Аймгийн Засаг дарга таван гэр, аж ахуйн нэгж байгууллагууд ивээн тэтгэж, мөн таван гэр хандивлахаар боллоо. Гэр олгох ажлыг аймгийн Засаг дарга санаачилсан хэрэг л дээ. Бид зохион байгууллаа. Учир нь  Аймгийн Засаг даргын Тамгын газарт гэр хүссэн олон өргөдөл байсан. Эмэгтэйчүүдийн байгууллагын тэргүүлэгч нар маань идэвхтэй ажиллаж, өргөдөл өгсөн айл бүрээр орж, амьдралын нөхцөл боломжийг нь судалсан. Ингээд салбар зөвлөлийнхөө хурлаар хэлэлцэж, нэн тэргүүнд ямар айл өрх сонгох вэ гэдэгт санал асуулга явуулсан. Ингэхдээ өмнө нь аймаг, орон нутгаас тусламж дэмжлэг авч байсан эсэхийг ч анхаарлаа. Гэр олгох 10 айлаа сонгоод, эхний таван гэрийг гардуулан өглөө. Үлдсэн тавыг нь аймгийн Засаг даргын Тамгын газраас  худалдан авалтын ажиллагаагаараа сонгон шалгаруулж олгоно. Худалдан авалтын хууль тогтоомжийн дагуу хийгдэх ёстой тул тодорхой цаг хугацаа орох байх. Бидний сонгосон айлуудын хувьд хамгийн багадаа 4 хүүхэдтэй. Хоёр хүүхэд нь хөгжлийн бэрхшээлтэй хүн ч байсан. Өнөөдөр 10 гэр олгоод сэтгэл ханах ажил биш. Цаашдаа ч төрийн болон хувийн хэвшлийн байгууллагуудтай хамтран, бизнес эрхлэгчдийн дэмжлэгтэйгээр энэ ажлаа үргэлжлүүлнэ. Гэр орон бэлдэж өгөөд орхих бус тэдгээр иргэдээ амьдралын чадавхид сургах, ажилтай болгох, өөрийн гар урлалыг хөгжүүлэх замаар өрх бүр орлоготой байх боломжийг бүрдүүлэхэд нь Эмэгтэйчүүдийн холбоо анхаарч ажиллах юм. Монголын эмэгтэйчүүдийн холбоотой хамтран энэ чиглэлд хийж хэрэгжүүлэх ажлууд бий.

   - Эмэгтэйчүүдийн эрхийг хамгаалах өдрийг угтан зохион байгуулсан чуулганы нэг өгөөжтэй талыг эмэгтэйчүүдийн зүгээс төрд хүргэх санамж бичиг гэж ойлгосон. Нэлээд хугацаанд бодож боловсруулан аймгийн удирдлагуудад хүргүүлэв үү?
     - Бид нийгэмд 9 уриалга гаргаж, төрд 5 санал тавья гэж зорьсон. Улмаар өнгөрсөн гуравдугаар сарын 5-нд зохион байгуулсан чуулганд оролцогчдоос санал авсан юм. Олон ч санал ирүүлсэн. Тэдгээрийг Удирдах зөвлөлийн гишүүдээрээ хэлэлцэн, 9 уриалгаа гаргаж, төрд хүргэх 5 саналаа боловсруулсан. Өнөөдөр бид аймгийн Засаг даргад саналаа гардуулан өглөө. Бид зөв мэдээлэл түгээе, эмэгтэйчүүдийнхээ сайн сайхны төлөө энэ бүхнийг дэмжин ажиллаач, зөв хүн, зөв нийгмийг төлөвшүүлье гэдэг талаас нь нийгэмд уриалга гаргалаа.

     - Сүүлийн үед хувь хүний хандлага, зан харилцааг өөрчлөх талаар ярьж байна. Хүмүүс ямар нэг зүйлийг улс төрийн өнцгөөс илүүтэй харж, аливааг улстөржүүлдэг болсон. Эмэгтэйчүүдийн холбоог ч тэр өнцгөөс харах хүмүүс байгаа байх. Та үүнд ямар байр суурь илэрхийлэх вэ?
     - Өнгөрсөн оны аравдугаар сард болсон Монголын Эмэгтэйчүүдийн холбооны Ерөнхий зөвлөлийн хурлаар удирдах зөвлөлийн бүрэлдэхүүнийг шинэчилсэн. Энэ үеэр миний бие удирдах зөвлөлийн гишүүнээр сонгогдож, орон нутаг хариуцан ажиллах болсон юм. Тухайн үед Орхон аймгийн Эмэгтэйчүүдийн холбооны үйл ажиллагаа сүүлийн 8-9 жилийн хугацаанд тасарчихсан байлаа. Орон нутгийнхаа асуудлыг шийдэлгүйгээр өөр аймаг орон нутгийн асуудлыг ярих нь хариуцлага болоод ёсзүйн хувьд зохимжгүй байсан тул эхний ээлжинд өөрийн аймаг, орон нутгаа цэгцэлье гэж зорьсон. Ингээд өнгөрсөн хоёрдугаар сард 440 төлөөлөгчтэй Орхон аймгийн эмэгтэйчүүдийн чуулганыг зохион байгууллаа. Бүсгүйчүүд маань холбооны тэргүүлэгчээр салбартаа манлайлагч 14 бүсгүйг сонгож, тэргүүнээр нь намайг томилсон юм. Маш том үүрэг хүлээхийн зэрэгцээ хариуцлагатай ажиллах ёстой гэж юун түрүүнд бодогдсон. Тэргүүлэгчээр сонгогдсон бүсгүйчүүд маань өнөөдрийг хүртэл гар, сэтгэл нийлэн ажиллаж, нэг зорилгын төлөө тэмүүлж байгаа нь сайхан байна.
     Бид гуравдугаар сарын 5-нд “Эрдэнэтийн хөгжилд-Эмэгтэйчүүдийн оролцоо” чуулган зохион байгууллаа. Би хувь хүнийхээ зүгээс, эмэгтэйчүүдэд эрхийнхээ төлөө тэмцэх өдөр байх ёсгүй гэж боддог. Учир нь бүх цаг үед адил тэгш эрхтэй байснаар бид эрхийн тухай ярих шаардлагагүй болно. Ийм л нийгэм, цаг үеийн төлөө эмэгтэйчүүд дуу хоолойгоо нэгтгэж, нэг зорилготой, нэгдмэл хүсэл эрмэлзэлтэй явж байгаа нь буруу зүйл биш.  Монголын эмэгтэйчүүдийн байгууллага бол төрийн бус байгууллага. Монголын нийт хүн амын 50 гаруй хувийг эзэлсэн эмэгтэйчүүдийн төлөөлөл болон ажиллаж байгаа энэ байгууллага 95 жилийн түүхтэй. Монголын хамгийн анхны төрийн бус байгууллага. Харин Азид хамгийн анхны эмэгтэйчүүдийн байгууллага гэдгээрээ онцлог. Социализмын үед яамны хэмжээнд үйл ажиллагаагаа явуулдаг байгууллага байлаа. Ингэхдээ эмэгтэйчүүдийн асуудлыг бодлогоор яамны түвшинд ярьж, тухайн үед нийгмийг соён гэгээрүүлэх ажил эрчимтэй хөгжиж, “Эмэгтэйчүүдийг боловсруулах тасаг” нэртэй байсан. Харин сүүлийн жилүүдэд энэ байгууллагын үйл ажиллагаа манай аймагт төдийгүй орон даяар саарсан боловч үүнийг хувь хүний үйл ажиллагаатай холбохоос илүүтэй тухайн цаг үе, нийгмийн тогтолцоотой холбон ойлгох нь зөв байх. Орчин цагийн эмэгтэйчүүд уламжлал, шинэчлэлийн бодлогыг хослуулан барьж, ажиллаж байгааг бид улс төржүүлэхээс илүүтэй дэмжиж харах ёстой. Энэ бол нийгмийн сайн сайхны төлөө, эмэгтэйчүүдийн үүрэг, оролцоог идэвхжүүлж байгаа шударга ажил. Харин ч улс төрийн хүчнүүд хамтран оролцох ёстой гэж би боддог.

     - Сүүлийн үед олон нийтийн сүлжээнд гэр бүлийн хүчирхийлэл, охидын болон өрх толгойлсон эхчүүдийн асуудал гээд сэтгэл эмзэглүүлсэн мэдээлэл гарч байна. Манай аймгийн хэмжээнд зорилтот бүлгийн эмэгтэйчүүд хэр их байна вэ?
    - Олон нийтийн сүлжээгээр цацагдаж байгаа хүчирхийллийн асуудалд бид их болгоомжтой хандах ёстой. Ялангуяа хэвлэл мэдээллийн байгууллагууд илүү мэдрэмжтэй байх хэрэгтэй. Олон нийтийн сүлжээ нэг талдаа давуу юм шиг боловч нөгөө талдаа сөрөг хандлагууд дагуулж байгаа нь үнэн. Тиймээс цахим боловсрол, цахим ертөнцийг хэрхэн зөв хэрэглэх талаар хүүхэд, залуучууд руу хандсан сургалтууд хийхээр төлөвлөж байна. Ер нь хүчирхийллийг хэт их яриад байж болдоггүй сэдэв. Ярих тусам, олонд түгэх тусам сэдэлжээд, илүү даамжраад байдаг талтай. Бид хүчирхийлэлтэй тэмцэх ёстой ч арга барилаа өөрчлөх хэрэгтэй. Мэдээллийг ил болгосноор бид хүчирхийллийг дахин үйлдэж байгаагаас өөрцгүй. Өөрөөр хэлбэл, хүчирхийлэлд өртсөн хүнийг давхар хүчирхийлэх нөхцөл байдал бүрдүүлээд байна гэсэн үг л дээ. Хүчирхийлэлд өртөж байгаа бага болон өсвөр насны хүүхдүүдийн ирээдүйн амьдралыг бид бодох ёстой. Тэдгээр хүүхдийн амьдрал хараар бичигдэж үлдэх ёсгүй. Энэ дашрамд хэвлэл мэдээллийнхэн аливаад илүү мэдрэмжтэй хандаж, мэдээ мэдээллийг зөв түгээж байгаасай гэж уриалмаар байна.
    Орхон аймгийн тухайд зорилтот бүлгүүдийн судалгаа бидэнд бий. Нийгмийг цочирдуулсан зүйлс гаргаж тавихаас илүүтэй сөрөг үзэгдэл гаргаад байгаа шалтгаан, нөхцөлтэй л тэмцэх ёстой гэж бодож байна. Монголын эмэгтэйчүүдийн байгууллага түүхэн 95 жилийн хугацаандаа нийгмийг соён гэгээрүүлэх, төлөвшүүлэх, зөв хүнийг бэлтгэх, нийгмийн сэтгэл зүйд эерэг мессэж өгөх чиглэлд нэлээд ажил хийж хэрэгжүүлсээр ирсэн. Цаашдаа ч энэ суурь зарчмаа барьж ажиллана. Гэр бүлийн боловсрол олгох, хүүхдээр хүн хийх арга ухааныг залуу гэр бүлүүдэд төлөвшүүлэх, хүүхдийн хүмүүжлийн асуудалд багаас нь анхаарах чиглэлээр бодлогын түвшинд хамтран ажиллах, төрийн бус байгууллагынхаа хувьд бие даан хийж, хэрэгжүүлэх ажлууд  бий.

     - Энэ дашрамд "Эрдэнэт" үйлдвэрийн санхүү, эдийн засгийн үзүүлэлтүүдийн талаар мэдээлэл хүргэхгүй юу?
    - "Эрдэнэт" үйлдвэрийн үйл ажиллагаа жигд, хэвийн явагдаж байгааг дуулгахад таатай байна. 2017 онд "Эрдэнэт" үйлдвэр зэсийн металл авалт, борлуулалт, цэвэр ашиг, улс болоод орон нутгийн татварт төлсөн байдлаар 40 жилийн түүхэндээ хамгийн өндөр амжилт тогтоосон. Бид энэ амжилтаа эвдэж, 2018 онд улс, орон нутгийн төсөвт нийт 655 тэрбум төгрөг төвлөрүүлснээр хамгийн өндөр татвар төлөгч аж ахуйн нэгж байгууллагаар шалгарлаа. Өртөг зардал хэмнэх бодлогын хүрээнд энэ оны эхний улиралд борлуулалтын нэг төгрөгт ногдох зардлаа 9 хувь, нэг тонн цэвэр зэсийн тооцоот өөрийн өртгийг 6,4 хувиар бууруулж ажилласан. Нэгдүгээр улиралд бид улс, орон нутгийн төсөвт 251 тэрбум төгрөг төвлөрүүлсэн бол эхний дөрвөн сарын байдлаар төлөвлөгөөний биелэлт 100-113 хувиар давж, улс, орон нутгийн төсөвт 334 тэрбум төгрөг төвлөрүүллээ. Үүнийг дагасан эдийн засгийн үзүүлэлтүүд ч эерэг дүнтэй гарч байна. Энэ бол "Эрдэнэт" үйлдвэрийн 6500 уурхайчны хөдөлмөр зүтгэлийн үр дүн юм.

     - Дэлхийн гэр бүлийн өдрийг тохиолдуулан Орхон аймгийн гэр бүлүүддээ мэндчилгээ дэвшүүлнэ үү?
    - Эрдэнэтчүүддээ, Орхон аймгийн нийт гэр бүлдээ “Дэлхийн гэр бүлийн өдөр”-ийн мэндийг хүргэе. Өдөр бүрийг гэр бүлийн өдөр байхын төлөө, үр хүүхдүүддээ хамт байх тодорхой цаг хугацаа гаргадаг байхын төлөө аав ээжүүд маань илүү хичээгээсэй. Ажил төрөл, амьдрал ахуй, бүх зүйлээ тэгш хуваарилж явсан эцэг өвгөдийнхөө арвин туршлагаас суралцаж, ялангуяа залуучууд маань гэр бүлдээ, өөрийн үнэт зүйлс болсон үр хүүхдүүддээ цаг заваа илүү гаргаж байгаасай гэж хүсье.

А.Батбаяр
И.Чинтогтох
Б.Баттөгс

Мэдээний төрөл

Календарь

« 5-р сар 2019 »
Да Мя Лх Пү Ба Бя Ня
    1 2 3 4 5
6 7 8 9 10 11 12
13 14 15 16 17 18 19
20 21 22 23 24 25 26
27 28 29 30 31    

Зургийн цомог